Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte vừa làm rõ những tuyên bố có phần “lộng ngôn” của ông tại Bắc Kinh khiến đồng minh Mỹ phật lòng.

Phát biểu với báo giới ngay sau khi trở về từ chuyến thăm Trung Quốc, Tổng thống Duterte khẳng định, Philippines sẽ không cắt đứt quan hệ với Mỹ và tuyên bố của ông gần đây về việc “chia tay” Mỹ chỉ nhằm hàm ý về một chính sách đối ngoại độc lập hơn.

Sau tat ca, Philippines chua the 'chia tay' My - Anh 1

Quan hệ Mỹ-Philippines được đánh giá là vẫn rất bền chặt bất chấp tuyên bố muốn chia tay Mỹ của Tổng thống Duterte. Ảnh: Reuters

Ông Duterte nêu rõ: “Tôii đã nói về sự chia tách nhưng điều tôi thực sự muốn nói là sự chia rách trong chính sách ngoại giao. Trong quá khứ và cho đến khi tôi trở thành Tổng thống, chúng tôi luôn đi theo những gì Mỹ định hướng. Chia tách chính sách đối ngoại mà tôi nói nghĩa là chính sách của chúng tôi không nhất thiết phải trùng khớp với Mỹ”.

Ông Duterte khẳng định không thể cắt đứt quan hệ với Mỹ vì lợi ích quốc gia của Philippines là duy trì mối quan hệ này và vì mối liên hệ mật thiết giữa nhân dân 2 nước. Hiện có rất nhiều người Philippines sống ở Mỹ và cũng có rất nhiều người Mỹ là ông bà tổ tiên của những người Philippines.

Trước đó, Thư ký phụ trách truyền thông của Tổng thống Philippines, ông Martin Andanar cũng đã nỗ lực hướng những phát ngôn của ông Duterte về lĩnh vực trao đổi kinh tế, thương mại và đầu tư. Ông Andanar nêu rõ, Philippines đã phụ thuộc vào đầu tư từ Mỹ trong một thời gian dài nhưng đến nay Nhật Bản mới là nước dẫn đầu danh mục đầu tư, tiếp theo là Trung Quốc. Điều đó minh chứng rằng Philippines cần phải mở rộng cánh cửa của mình cho các nguồn đầu tư khác.

Mặt khác, Bộ trưởng Thương mại Philippines Ramon Lopez vẫn khẳng định sẽ duy trì mối quan hệ thương mại và kinh tế với Mỹ. Ông Lopez cho rằng: “Từ những gì mà chúng tôi hiểu từ thông điệp của ông Duterte là Tổng thống chỉ muốn bớt sự phụ thuộc vào một bên. Đúng là chúng tôi đã quá phụ thuộc vào một phía. Ông Duterte thực sự chỉ muốn có những mối quan hệ đối tác cân bằng.”

Trước tuyên bố “chia tay” gây tranh cãi này, Tổng thống Duterte đã không ít lần làm phật lòng đồng minh Mỹ và cá nhân Tổng thống Barack Obama. Không thể phủ nhận một thực tế là cách ứng xử của Tổng thống Philippines đối với các nhà lãnh đạo Trung Quốc đối nghịch hoàn toàn với những lời lẽ khiếm nhã mà ông nói về Tổng thống Obama và nhiều lãnh đạo thế giới khác, từ Giáo Hoàng đến Tổng thư ký Liên Hợp Quốc.

Có thể lý giải cách hành xử này là vì ông Duterte phản ứng lại những chỉ trích của Mỹ và cộng đồng quốc tế nhằm vào cuộc chiến chống mà túy đẫm máu ở trong nước.

Nhưng dù Tổng thống Duterte và những thân tín của ông có nỗ lực đính chính, xoa dịu thế nào đi chăng nữa thì lúc này đồng minh Mỹ cũng cho rằng phát ngôn của ông về sự “chia tách” đó đã gây ra “những bất ổn không cần thiết” cho quan hệ song phương.

Người phát ngôn Nhà Trắng Josh Earnest cho biết: “Chúng ta tất nhiên đã thấy rất nhiều phát ngôn gây rắc rối như thế này trong thời gian gần đây. Phát ngôn đó mâu thuẫn một cách khó hiểu đối với mối quan hệ nồng ấm lâu nay giữa người dân Philippines và Mỹ cũng như với sự hợp tác quan trọng của chính phủ 2 nước về quân sự trong hàng thập kỷ.

Về phía Mỹ, tôi có thể khẳng định chúng tôi tiếp tục thực hiện những gì chúng tôi đã làm trong một thời gian dài, đó là tôn trọng cam kết đồng minh và nghĩa vụ đi kèm những hiệp ước giữa 2 bên. Chúng tôi hy vọng Philippines cũng sẽ làm điều tương tự”.

Đến tận cùng, những tuyên bố, nhất là từ những người thường xuyên “lộng ngôn” như ông Duterte cũng chỉ là lời nói và sẽ cách khá xa với hiện thực. Mà hiện thực ở đây chính là mối quan hệ đồng minh giữa Mỹ và Philippines đã được xây dựng rất vững chắc trên cả 4 trụ cột là kinh tế, chính trị, quốc phòng và nhân dân./.

Diệu Hương/VOV-Trung tâm Tin Tổng hợp