Theo đại biểu Quốc hội Nguyễn Bá Thuyền, giảm biên chế chính là cốt cõi của cải cách thủ tục hành chính, còn xây dựng niềm tin chính là điều cốt lõi của phòng chống tham nhũng. Khi nào còn mất niềm tin ở người dân thì khi đấy vẫn còn đút tiền, còn hối lộ.

Phát biểu tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn ngày 17.11, đại biểu Nguyễn Bá Thuyền (đoàn đại biểu tỉnh Lâm Đồng) đã đề cập đến những vấn đề liên quan đến cải cách thủ tục hành chính và phòng chống tham nhũng hiện nay.

Nói về cải cách, ông Thuyền cho rằng Việt Nam đã có rất nhiều cuộc cải cách. Ông lấy ví dụ như trước đây, Việt Nam đã từng cải cách ruộng đất, sau đó cải cách văn hóa cũng mắc nhiều sai lầm như phá đình, chùa, đền. Sau Giải phóng, chúng ta có cuộc cải cách giáo dục, chữ đang đẹp thì biến thành chữ xấu. Cuộc cải cách tư pháp vừa rồi của cũng chưa triệt để và có lẽ người dân ca ngợi nhiều nhất là cải cách kinh tế, chuyển từ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp sang cơ chế thị trường.

Còn theo ông Thuyền, cải cách thủ tục hành chính mà Việt Nam đang làm mới chỉ thu được một số kết quả như giảm được nhiều thủ tục, giảm được phiền hà nhưng giảm biên chế, giảm bộ máy Nhà nước thì chúng ta chưa giảm được.

"Bộ máy ngày càng phình ra và biên chế ngày càng tăng. Tất nhiên, liên quan đến con người là một vấn đề khó, tôi cho rằng thận trọng là đúng, nhưng khuyết điểm của chúng ta là thận trọng quá, cho nên không dám làm mạnh, làm kiên quyết.

Tôi thấy các đại biểu đều kêu là Phó nhiều quá. Một phòng 3 người thì có đến 1 Trưởng, 1 Phó. Trưởng phòng, lãnh đạo nhiều hơn nhân viên. Cả các Cục cũng thế, rồi Thứ trưởng cũng thế, quá nhiều. Trong khi đó, chúng ta sử dụng tiền thuế của dân thì phải sử dụng sao cho hiệu quả" - ông Thuyền phản ánh.

Trên cơ sở đó, ông Thuyền đề nghị phải cải cách thủ tục hành chính thì phải cải cách cả cấp Phó, mỗi cơ quan chỉ nên có 1-2 Phó. "Còn lại phải để cho ông Trưởng còn vắt chân lên đầu mà làm, chứ cái gì ông Trưởng cũng giao hết cho ông Phó, có làm gì đâu. Nên cải cách là phải cải cách vấn đề này nữa, chứ không cải cách cái này thì tôi thấy cũng không ổn"- ông Thuyền nói.

Bên cạnh đó, đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng cho rằng, song song với việc giảm Phó thì cũng cần phải tăng cường giảm biên chế, giảm bộ máy, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân.

"Liên quan đến vấn đề này, theo tôi liên quan đến yếu tố con người. Tôi đề nghị Chính phủ cần làm kiên quyết hơn, mạnh mẽ hơn, nhất là xác định vị trí việc làm. Công chức Nhà nước nhiều ông đến chơi không nên bây giờ phải kiểm tra lại, xác định vị trí việc làm. Bao nhiêu cơ quan cần bao nhiêu người?

Cần phải sửa Luật công chức viên chức nữa. Làm sao để việc sa thải công chức, viên chức mạnh mẽ hơn, chứ tuyển một ông công chức, viên chức vào rồi ngồi ì ra, không cách nào đuổi ra được. Nếu chúng ta bảo vệ lợi ích người dân thì chúng ta phải sa thải cán bộ. Tôi đề nghị vấn đề này phải làm kiên quyết để làm sao bộ máy Nhà nước hiệu quả hơn" - ông Thuyền đề xuất.

Vấn đề thứ hai được đại biểu Nguyễn Bá Thuyền đề cập đến là đấu tranh chống tham nhũng. Theo ông Thuyền, mặc dù quyết tâm chính trị là rất lớn nhưng hiệu quả mang lại chưa đáp ứng yêu cầu của người dân, đòi hỏi phải tiếp tục nhiều hơn. Trong vấn đề này, ông Thuyền cho rằng có liên quan đến yếu tố con người và yếu tố niềm tin.

Về yếu tố con người, ông lấy ví dụ về dịp kiểm tra Dinh III sau Giải phóng miền Nam trước kia. Khi đó, chỉ cần một ông quản gia của Dinh Bảo Đại trông coi từ năm 1949-1975 là kiểm kê được hết tài sản mà không thiếu thứ gì.

"Còn giờ chúng ta mỗi lần kiểm kê là bao nhiêu con dấu, mà tài sản cứ mất dần mất mòn. Đảng viên giữ tài sản nhưng sao mất nhiều thế? Đây là yếu tố con người" - ông Thuyền nhấn mạnh.

Đối với yếu tố niềm tin, đại biểu tỉnh Lâm Đồng cho rằng, cần phải xây dựng lòng tin trong dân. "Tôi nhớ có một lần trên truyền hình, có đồng chí cán bộ nói rằng chúng tôi chưa bao giờ đòi dân phải đưa hối lộ cả nhưng tại dân cứ đưa. Vì sao dân họ đưa? Phải xem lại cán bộ mình chứ tại sao lại nói dân cứ đưa?" - ông Thuyền đặt vấn đề.

Từ đó, ông lý giải, người dân đưa là bởi vì người ta không còn niềm tin với cán bộ. Người đi chữa bệnh phải đưa tiền là bởi vì người ta không tin rằng, nếu không có tiền thì bác sỹ sẽ không chữa tốt cho người ta.

"Tôi xin vào công chức Nhà nước thì tôi cũng phải chi tiền vì tôi sợ anh không công tâm. Trong công tác tổ chức có đến 4 ông quy hoạch, bây giờ nếu tôi không chạy tiền thì ông khác chạy mất thì sao? Bởi vậy chúng ta phải xây dựng lòng tin trong người dân. Nếu không xây dựng lòng tin trong người dân, trong cán bộ thì tiêu cực, tham nhũng còn phát triển rất mạnh" - đại biểu tỉnh Lâm Đồng hiến kế.

Duyên Duyên