Gần 1 tuần nay, hàng trăm cư dân của 6 tổ dân phố từ 33 đến 38, phố Bắc Cầu, phường Ngọc Thụy, Long Biên thường xuyên túc trực tại khu vực ruộng ngô bãi Xém để phản đối dự án cải tạo nghĩa trang mà địa phương dự kiến sẽ thực hiện tại đây. Lý do người dân đưa ra là: Việc thành lập nghĩa trang trong khu dân cư sẽ gây ô nhiễm môi trường và trái với quy hoạch của thành phố.

Phuong Ngoc Thuy, quan Long Bien: 'Ep' dat canh tac thanh nghia trang? - Anh 1

Người dân bức xúc khi những ngôi mộ bỗng dưng xuất hiện chỉ sau 1 đêm tại khu vực bãi Xém

Bỗng dưng thành nghĩa trang

Cuối tháng 10-2016, cư dân phố Bắc Cầu nắm được thông tin về việc địa phương đang chuẩn bị triển khai “Dự án cải tạo nghĩa trang bãi Xém”. Ngay sau đó, hàng trăm hộ dân đã ký tên vào đơn gửi các cấp có thẩm quyền đề nghị xem xét lại việc này. Thế nhưng, trong khi mọi kiến nghị chưa được trả lời thì ngày 8-11, một nhóm công nhân đã tới đây chăng dây, đo đạc tiến hành mở một con đường vào khu vực được coi là sẽ thành lập nghĩa trang mới. Hàng trăm hộ dân lập tức kéo ra ngăn cản, đồng thời yêu cầu các cấp lãnh đạo trực tiếp về đối thoại với dân để làm rõ.

Sáng 14-11, khi phóng viên Báo An ninh Thủ đô có mặt tại đây, căng thẳng vẫn chưa hạ nhiệt khi có tới khoảng 500 người dân tụ tập với đủ loại băng rôn, biểu ngữ. Bà Nguyễn Thị Ngọt, sống ở tổ dân phố 33 nói: “Chúng tôi nghi ngờ sự việc này có nhiều điều không rõ ràng. Trong lúc mọi thứ còn chưa đâu vào đâu thì đêm 6-11, không hiểu tại sao tại khu bãi Xém bỗng dưng lại mọc lên 6 ngôi mộ mới với đủ hương, nến. Bãi Xém xưa nay là ruộng trồng màu, chúng tôi biết rõ nguồn gốc của từng thửa ruộng ở đây, vì thế chưa có ai chôn người chết cả. Rõ ràng ai đó đang có ý đồ biến một khu đất canh tác thành nghĩa địa để hợp lý hóa việc thành lập nghĩa trang trong khu dân cư. Đây cũng là nguyên nhân khiến người dân bức xúc”.

Ông Hoàng Văn Dũng - Chi hội trưởng Hội CCB tổ dân phố 34 cũng cho biết: “Vừa rồi chúng tôi được UBND phường mời đến họp và thông báo về dự án “Cải tạo nghĩa trang bãi Xém” đã được cấp trên phê duyệt. Nhưng thực chất ở đây chưa bao giờ có nghĩa trang để mà “cải tạo”. Chúng tôi đã sống trên mảnh đất này từ nhiều đời và cái tên nghĩa trang Bãi Xém là do những người làm dự án tự nghĩ ra. Nếu xây dựng nghĩa trang ở đây thì người dân kiên quyết phản đối”. Đồng quan điểm này, ông Tạ Văn Thức - Chi hội trưởng Hội CCB tổ dân phố 33 cho rằng: “Bãi Xém nằm giữa khu dân cư, xung quanh là nhà cửa, trường học và cả nhà máy nước sạch phục vụ cho hàng chục tổ dân phố của phường. Bản thân nơi đây cũng có một khu nghĩa trang cũ và người dân muốn di dời đi không được, bây giờ lại thu hồi đất canh tác để xây thêm nghĩa trang là hết sức vô lý”.

Phuong Ngoc Thuy, quan Long Bien: 'Ep' dat canh tac thanh nghia trang? - Anh 2

Nghĩa trang bãi Xém chỉ cách Nhà máy nước sạch chưa tới 200m

Giải pháp tình thế?

Trước những bức xúc của người dân, ông Nguyễn Quốc Văn - Chủ tịch UBND phường Ngọc Thụy khẳng định, trước khi thực hiện dự án, chính quyền đã có nhiều cuộc họp với đại diện các tổ dân phố, các trưởng đại diện liên gia để thông báo tình hình. Mọi việc vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến của nhân dân chứ chưa hề triển khai và UBND phường không thể làm bằng mọi giá khi bà con đang phản ứng rất mạnh.

Cũng theo ông Nguyễn Quốc Văn, dự án “Cải tạo nghĩa trang bãi Xém” được thực hiện nhằm di dời khoảng 2.200 ngôi mộ trên địa bàn phường Ngọc Thụy phục vụ giải phóng mặt bằng xây dựng tuyến đường từ đê Ngọc Thụy đến Khu đô thị mới Thượng Thanh (quận Long Biên).

Vì thế UBND phường đã đề xuất cải tạo, chỉnh trang “Nghĩa trang bãi Xém” để quy tập số mộ cát táng về đây. “Địa phương cũng đã khảo sát nhiều nơi, nhưng cuối cùng chỉ chọn được bãi Xém là thích hợp nhất bởi nơi đây từ xưa vốn là nghĩa trang. Những cụ cao niên ở địa phương cho biết, bãi Xém có tên gốc là bãi tha ma Gia Thượng. Vì quá trình lũ lụt trước kia nên toàn bộ nghĩa trang này đã bị bồi lấp. Hiện rất nhiều hộ dân trên địa bàn cũng cho hay là họ còn nhiều mộ trong dòng họ chôn vùi dưới đó nhưng chưa thể tìm lại được vì sau đó Nhà nước đã giao đất bãi Xém cho dân làm đất canh tác theo Nghị định 64/CP.

Theo tiến độ, tuyến đường từ đê Ngọc Thụy đến Khu đô thị mới Thượng Thanh sẽ phải hoàn thành vào năm 2019. Nếu dự án cải tạo nghĩa trang bãi Xém không được tiến hành, 2.200 ngôi mộ nằm trong diện giải tỏa cũng không biết di dời về đâu và dự án mở đường sẽ bị tắc” - ông Nguyễn Quốc Văn nói.

Tuy nhiên trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Quốc Văn cũng thừa nhận, việc khẳng định bãi Xém từng là nghĩa trang chỉ là thông qua lời kể và chưa có tài liệu gì chứng minh. Ngoài ra, dự án cải tạo nghĩa trang chỉ lấy 1ha (của 31 hộ dân) trong tổng số 8ha đất nông nghiệp. Các hộ này giao đất trên cơ sở tự nguyện hiến cho địa phương và nhận lại sự hỗ trợ là 10 tỷ đồng từ nguồn xã hội hóa. Đây là lý do khiến người dân cho rằng, thực chất việc cải tạo nghĩa trang chính là thành lập mới và không phù hợp với “Quy hoạch nghĩa trang Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn 2050” đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Báo An ninh Thủ đô sẽ tiếp tục thông tin về sự việc này.