Những ngày trời trở lạnh, nhiều người sau một đêm ngủ dậy bỗng phát hiện bị liệt nửa mặt, méo miệng. Triệu chứng này khiến nhiều người nghĩ đến một tai biến mạch máu não, tuy nhiên theo các chuyên gia, đa phần đây là triệu chứng do liệt dây thần kinh số 7.

Điều trị chậm dễ bị liệt vĩnh viễn

Nhiều người khi ngủ dậy thấy một bên mặt hơi cứng khác thường, soi gương thấy bị xệ xuống và miệng bị méo sang một bên, một bên mắt không thể nhắm kín và nước mắt chảy ra… Cũng có người ban ngày bỗng dưng thấy bị tê liệt đột ngột, yếu hẳn một bên mặt, khó cười nói, khó nhắm mắt, cử động một bên mặt; đau trong tai; nhức đầu; mất vị giác; nước mắt và nước miếng tiết ra nhiều hơn… Theo các chuyên gia khi có những triệu chứng này cần nghĩ ngay đến việc bị liệt dây thần kinh số 7.

Có nhiều nguyên nhân gây liệt mặt, méo miệng, nhưng 75% là do lạnh làm ảnh hưởng tới dây thần kinh số 7, gây liệt mặt ngoại biên. Bệnh này mùa nào cũng có thể mắc, nhưng mùa lạnh và lúc giao mùa thường gặp nhiều hơn.

Người bị trúng gió méo miệng, liệt dây thần kinh số 7 nếu tới bệnh viện chuyên khoa trong 3 ngày đầu tiên phần lớn chữa khỏi và hồi phục. Nhưng điều trị chậm, hoặc điều trị không đúng cách sẽ tiến triển xấu, để lại di chứng như viêm loét giác mạc, liệt mặt, méo miệng vĩnh viễn...

Với người bị cao huyết áp, việc cạo gió, đánh cảm gây mất thời gian cần thiết để cấp cứu, còn có thể gây giãn mạch, làm nặng thêm tình trạng thiếu máu não. Do đó, hãy cho người bệnh nằm im nghỉ ngơi, tránh nói nhiều và cho uống thuốc hạ huyết áp, rồi nhanh chóng đưa đi bệnh viện có chuyên khoa thần kinh gần nhất để được cứu chữa kịp thời.

Tây y chữa liệt mặt, méo miệng bằng chạy điện nóng và làm sóng ngắn ngay ngày đầu, tập luyện các động tác ở mặt, ở trán, ở môi miệng. Người bệnh có thể phải phẫu thuật (nhất là những trường hợp nhanh chóng chuyển sang liệt co cứng nửa mặt). Trong Đông y, châm cứu là một trong những biện pháp hữu hiệu trong điều trị liệt dây thần kinh số 7.

Phòng bệnh thế nào?

Để phòng liệt dây thần kinh số 7, khi trời trở lạnh, nhiệt độ chênh lệch ngày - đêm cao, những người dễ mắc và người đã có tiền sử bị liệt mặt, méo miệng không nên thức quá khuya mà cần sắp xếp tăng giờ làm việc ban ngày để giảm giờ thức đêm.

Đặc biệt, ngày lạnh không nên uống rượu cho ấm người, vì cồn làm nóng cơ thể, nhưng khi giã rượu sẽ rất lạnh. Hơi ấm thoát ra ngoài không được bảo vệ, gặp phải khí lạnh thì người bệnh sẽ bị cảm, trúng gió. Đã uống bia, rượu rồi không nên ra ngoài lạnh hoặc đi tắm ngay vì rất dễ bị méo miệng, thậm chí là đột quỵ.

Nếu đang trong chăn ấm phải ra khỏi chăn, hoặc ở trong nhà ấm áp mà phải ra ngoài môi trường lạnh cần khoác thêm áo ấm. Nếu phải tắm cần tắm nước ấm, trong phòng kín và tắm nhanh. Tránh tắm bằng nước lạnh và tuyệt đối không tắm khuya vì cơ thể rất dễ bị nhiễm lạnh làm nguy cơ mắc liệt mặt, méo miệng cao hơn.

Cần nâng cao sức đề kháng của cơ thể bằng cách tập thể dục thể thao thường xuyên. Ăn uống đủ dưỡng chất, tăng cường ăn rau xanh, trái cây chín, uống nước cam, nước chanh hoặc uống bổ sung vitamin C tổng hợp. Đeo khẩu trang khi đi ra ngoài, giữ ấm trán, đầu, cổ để tránh tiếp xúc trực tiếp với gió. Hạn chế ở ngoài trời lạnh thấp nhất và luôn giữ ấm cho cơ thể.