Theo dự kiến, vào tháng 12 tới đây Hà Nội sẽ có phố sách tại phố 19/12. Đây là việc làm rất thiết thực bởi qua đây có thể xây dựng thói quen đọc sách trong dân chúng, nhất là trong tầng lớp thanh thiếu niên, đồng thời tôn vinh những người viết sách và đọc sách.

Nhu cầu thiết thực của người dân

Khu vực Đinh Lễ – Nguyễn Xí có thể coi là điển hình của một phố sách tự phát. Tuyến phố này được hình thành từ những năm 90 khi một số hộ kinh doanh đã nhanh chóng nắm bắt được nhu cầu của người đọc để phát triển những điểm bán sách tại đây. Đến nay, khoảng 20 hiệu sách đã mọc lên và đưa Đinh Lễ – Nguyễn Xí trở thành nơi có hoạt động mua bán sách diễn ra tấp nập.

Pho sach, diem nhan van hoa Ha Noi - Anh 1

phố sách không chỉ là tìm thấy những cuốn sách cần thiết mà đọc giả còn có dịp giao lưu, trao đổi với tác giả, giới làm sách.

Tuy nhiên, từ khi thị trường sách có sự khởi sắc, con phố này cũng cho thấy những bất cập. Anh Lê Tuấn Anh (Thành Công, Ba Đình) cho hay: “Đinh Lễ hay bất kì con phố nào bán sách cũng chỉ là một địa điểm để tôi tìm đến mua sách, chứ chưa có không gian để đọc sách, chưa có sự kết nối với những người yêu sách. Ngoài ra, vỉa hè ở đây rất chật hẹp, thiếu chỗ để xe nên giao thông khá lộn xộn cũng là điều khiến tôi chưa hài lòng”.

Những điểm thiếu hoàn thiện ấy chính là điều mà phố sách 19/12 hiện nay đang hướng tới. Việc xây dựng phố sách này xuất phát từ nhu cầu chính đáng của người dân Thủ đô, về một không gian văn hóa đọc, nơi độc giả không chỉ tìm thấy những cuốn sách cần thiết mà còn có dịp giao lưu, trao đổi với tác giả, giới làm sách. Khi được biết trong tương lai sẽ có phố sách 19/12, nhiều người dân Thủ đô đã bày tỏ sự ủng hộ. “Việc hình thành một phố sách ở Hà Nội là hết sức cần thiết và ý nghĩa. Nơi đây không chỉ đến để mua sách, mà quan trọng hơn là một tụ điểm văn hóa, diễn ra các hoạt động giao lưu, trao đổi giữa những người yêu sách. Chắc chắn trong thời gian tới, tôi sẽ thường xuyên rủ bạn bè mình đến con phố này” – Bạn Nguyễn Thị Thu Thủy (phường Đồng Tâm, Hai Bà Trưng) hào hứng.

Phố sách sẽ không ảnh hướng tới sinh hoạt của người dân

Trước đó, Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội đã trình UBNDTP đề án phố sách. Theo đó, về thiết kế không gian phố sách, đề xuất các phương án tổ chức gian hàng phù hợp với tuyến phố 19/12, trong đó có phương án kiến trúc theo không gian phố cổ. Về mô hình tổ chức quản lý, UBND quận Hoàn Kiếm quản lý toàn diện, hoạt động theo quy chế do UBND TP ban hành. Sở Thông tin và Truyền thông quản lý hành chính nhà nước về chuyên môn.

Theo bà Trần Thị Mai Dung, Trưởng phòng Quản lý báo chí – Xuất bản, Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội, với đề án phố sách Thành phố muốn tạo ra một địa chỉ, một điểm nhấn văn hóa, đặc biệt là văn hóa đọc cho người dân Thủ đô cũng như là du khách khi đến với Hà Nội. Trên cơ sở này, tuyến phố được chọn để đề xuất làm phố sách cố định là phố 19/12. Đến thời điểm hiện tại, chủ trương về xây dựng tuyến phố sách đã được Thành ủy và UBND thành phố chấp thuận, vướng mắc còn lại đó là phương án thiết kế, hiện Sở cũng đã trình và đang chờ thành phố phê duyệt.

Theo các phác thảo đang được nghiên cứu, phố sách 19/12 sau khi hoàn thiện sẽ có các gian hàng sách cố định hoạt động hằng ngày. Kèm theo đó là những không gian để du khách ngồi nghỉ và đọc sách, khu tổ chức sự kiện hoặc hoạt động cộng đồng, quầy cà-phê sách, nhà vệ sinh công cộng... Hệ thống wifi miễn phí, cũng như hệ thống cây xanh và các bức tượng hoặc phù điêu tôn vinh văn hóa đọc sẽ lần lượt được bổ sung theo thời gian. Điều ấy cũng đồng nghĩa với những đòi hỏi về nguồn đầu tư lớn của các cửa hàng sách trong việc tổ chức hạ tầng, duy trì hoạt động và thậm chí là thay đổi cả thói quen của người mua sách, để đặt chân đến với những địa điểm hoàn toàn mới này.

Đường sách, phố sách là rất thiết thực bởi nó có thể xây dựng thói quen đọc sách trong dân chúng, nhất là trong tầng lớp thanh thiếu niên của đất nước, đồng thời góp phần tôn vinh những tác giả, tác phẩm có chất lượng và hướng tới phát triển sản phẩm “du lịch tri thức” độc đáo trên mảnh đất Thủ đô. Được biết, mô hình đường sách, phố sách cố định đã được triển khai thành công tại TP.HCM từ đầu năm 2016. Sau 6 tháng hoạt động, lượng sách được bạn đọc đón nhận lên tới 200.000 bản, thu 15 tỉ đồng.

Tuy vậy, với một không gian văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng của Thủ đô như phố sách, cần phải tính đến bài toán bảo đảm vệ sinh môi trường, an ninh trật tự. Nói cách khác, khi thực hiện đề án này, mọi chi tiết liên quan đều phải được tính toán kỹ, từ việc thiết lập không gian công cộng ra sao, khu dịch vụ như thế nào, nhà vệ sinh ở đâu, đến việc bố trí nơi giữ xe, thu gom rác thải...“Việc chọn phố 19/12 là phố sách, sẽ không ảnh hưởng nhiều tới sinh hoạt của người dân và hoạt động của các cơ quan, đơn vị tại các tòa nhà xung quanh; đồng thời có đủ diện tích để tạo không gian riêng dành cho các hoạt động của phố sách” – Bà Trần Thị Mai Dung nhấn mạnh.

Phương Bùi – Tuấn Dũng