Kết thúc tập trận chung, Mỹ lại mang về nước các vũ khí lớn và công nghệ cao, trong khi Philippines không học hỏi được điều gì.

“Ngạo mạn và bất lực”

Ngày 11/10, phát biểu trước các binh sỹ Philippines và Mỹ vừa kết thúc cuộc tập trận chung PHIBLEX tại khu ngoại ô Taguig, phía Đông thủ đô Manila, Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã nói thẳng chỉ Mỹ là bên có lợi trong các cuộc tập trận, trong khi Philippines không học hỏi được điều gì.

Tổng thống Duterte cho biết kết thúc tập trận, các binh sĩ Mỹ mang về nước các vũ khí lớn và công nghệ cao. Điều đó cho thấy chính Mỹ là bên hưởng lợi, còn Philippines chẳng được gì.

Tuy tuyên bố sẽ không hủy bỏ Hiệp ước Quốc phòng với Mỹ, nhưng ông Duterte đặt câu hỏi về tầm quan trọng của mối quan hệ này cũng như của các cuộc tập trận chung.

Philippines muon tap tran boc me My - Anh 1

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte

Theo ông Duterte, Mỹ sẽ không trợ giúp Philippines nếu xảy ra một cuộc xung đột với các siêu cường trên thế giới như cách Mỹ đã bỏ mặc Ukraine. Ông Duterte cũng không ngần ngại chỉ trích Mỹ khi coi nước này là “ngạo mạn” và “bất lực” trong việc ngăn Nga sáp nhập bán đảo Crimea.

Trước đó, Tổng thống Duterte đã tuyên bố sẽ chấm dứt các cuộc tập trận chung với Mỹ, vốn bị Trung Quốc phản đối. Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Delfin Lorenzana cho biết ông đã đề nghị Tổng thống Duterte nghĩ lại và giải thích tầm quan trọng của 28 cuộc tập trận chung thường niên, trong đó có 3 cuộc tập trận lớn với sự tham gia của hàng nghìn binh sĩ, để chuẩn bị đối phó với thảm họa và các biến cố khác.

Theo ông Lorenzana, giới chức quân sự Mỹ mong muốn tiếp tục các cuộc tập trận chung với Philippines.

Tại buổi lễ kết thúc cuộc tập trận PHIBLEX, chỉ huy lực lượng Thủy quân Lục chiến Mỹ, Chuẩn tướng John Jansen nhấn mạnh tầm quan trọng của mối quan hệ đồng minh, cam kết sẽ có mặt khi cần thiết, đồng thời cho rằng cả hai nước đều có lợi từ các cuộc tập trận.

Philippines muon tap tran boc me My - Anh 2

Buổi lễ kết thúc cuộc tập trận PHIBLEX 2016

Người phát ngôn quân đội Philippines, Đại tá Ariel Caculitan, cho biết cuộc tập trận PHIBLEX kết thúc sớm một ngày so với kế hoạch do dự báo thời tiết có bão, cùng với một số lý do khác, nhưng không liên quan đến những phát ngôn mang tính chỉ trích của ông Duterte đối với cuộc tập trận này.

Trái với những phát biểu tiêu cực của Tổng thống Duterte, cùng ngày, phát biểu tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) tại thủ đô Washington D.C, Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Daniel Russel khẳng định Washington tôn trọng các cam kết của mình với Manila và hy vọng Philippines cũng sẽ hành xử tương tự.

Dựa vai Nga-Trung?

Cũng trong ngày 11/10, ông Duterte tuyên bố ông sẽ sớm công du Trung Quốc và hy vọng cũng sẽ đến thăm Nga.

Trong bài phát biểu tại phủ tổng thống, ông Duterte nói: “Trung Quốc đã nhiều lần mời tôi. Tôi đã chấp thuận lời mời đó”. Tuy không nêu cụ thể thời điểm công du Trung Quốc, song Tổng thống Duterte tiết lộ chuyến thăm này sẽ diễn ra trước khi ông đến thăm Nhật Bản, dự kiến diễn ra từ ngày 25-27/10. Tổng thống Duterte còn cho hay sau chuyến thăm Nhật Bản, “có khả năng tôi sẽ đến Nga”.