Nhằm phát triển thị trường, thu hút dòng vốn vào thị trường một cách bền vững, nhiều giải pháp đang được Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) triển khai một cách đồng bộ. Phóng viên Báo Hải quan đã trao đổi với bà Trần Anh Đào (ảnh), Phó Tổng Giám đốc HOSE về những giải pháp này.

Phat trien san pham moi, nang cao gia tri DN de thu hut dau tu - Anh 1

Được biết, thời gian qua HOSE đã đón tiếp rất nhiều đoàn khách nước ngoài tới làm việc và tìm hiểu về TTCKVN. Tuy nhiên, thực tế dòng vốn nước ngoài chảy vào thị trường vẫn chưa có nhiều chuyển biến. Đâu là nguyên nhân của tình trạng này?

Trong năm 2016, đã có nhiều đoàn khách quốc tế đến thăm và làm việc tại HOSE. Điều này cho thấy thị trường Việt Nam nói chung và TTCKVN nói riêng đang là điểm đến của các dòng chảy vốn ngoại trên thế giới.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều khó khăn, vướng mắc khiến cho dòng vốn này chưa thể hiện được khả năng như kỳ vọng. Cụ thể, cấu trúc thị trường chưa hoàn thiện, thị trường chưa phân định rõ ràng làm giảm khả năng tiếp cận và hấp thụ vốn nước ngoài. Tính minh bạch và quản trị công ty cũng chưa cao khi phần lớn các công ty đang niêm yết trên HOSE vẫn còn thấp so với chuẩn của ASEAN. Hàng hóa trên thị trường cũng kém đa dạng về số lượng cũng như chất lượng so với khu vực, ngoài cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ thì vẫn chưa có một sản phẩm nào khác. Ở các nước có TTCK phát triển, bên cạnh các sản phẩm chính còn có sự sôi động không kém của các sản phẩm phái sinh như quyền chọn chứng khoán, quyền chọn chỉ số chứng khoán, hợp đồng tương lai hoặc nhiều sản phẩm cấu trúc khác.

Ngoài ra, dù đã có chính sách nới room theo Nghị định 60/2015/NĐ-CP, nhưng chưa có nhiều công ty thực hiện nới room và vẫn còn tồn tại nhiều nút thắt; khả năng tiếp cận thông tin bằng tiếng Anh của nhà đầu tư nước ngoài tuy có sự cải thiện theo Thông tư 155/2015/TT-BTC, tuy nhiên việc công bố triển khai tại doanh nghiệp niêm yết còn chậm và chưa đồng bộ.

Vậy HOSE đã có những giải pháp như thế nào để tháo gỡ những vướng mắc trên?

Để có thể thu hút dòng vốn nước ngoài, HOSE cùng với các cấp quản lý đã tiến hành nhiều giải pháp như nâng cao thanh khoản, quản trị công ty và minh bạch thông tin trên thị trường mà nổi bật gần đây là việc nới lỏng room cho nhà đầu tư ngoại, rút ngắn chu kỳ thanh toán T+2. Thống kê cho thấy, giá trị giao dịch của các nhà đầu tư nước ngoài trên HOSE đã tăng nhẹ kể từ đầu năm tới nay.

Trong thời gian tới, HOSE cùng với các cơ quan quản lý sẽ tiếp tục nghiên cứu và triển khai các biện pháp thích hợp để có thể thúc đẩy dòng vốn này một cách mạnh mẽ hơn như triển khai sản phẩm Chứng quyền có đảm bảo (Covered Warrant), triển khai cơ chế giao dịch trong ngày cho thị trường… để có thể xây dựng TTCKVN ngày một lớn mạnh hơn.

Hiện quy mô vốn hóa của TTCKVN vẫn được đánh giá là còn khá thấp. Thời gian qua HOSE đã làm gì để cải thiện điều này và kế hoạch sắp tới ra sao?

Quy mô vốn hóa của TTCKVN mới chỉ đạt khoảng 60 tỷ USD, tương đương với 35% GDP Việt Nam, còn quá nhỏ bé khi so sánh với các quốc gia khác. TTCKVN chỉ bằng 1/5 về quy mô khi so với thị trường Philippines – thị trường bé nhất trong ASEAN Exchanges. Vì thế, HOSE luôn chú trọng thực hiện các giải pháp để nâng cao quy mô vốn hóa TTCKVN. Trong đó có các giải pháp tăng cường hỗ trợ niêm yết cho các công ty gắn liền với quá trình cổ phần hóa tại HOSE.

Ngoài ra, HOSE cũng tích cực nâng cao giá trị DN nhằm thu hút đầu tư, gia tăng vốn hóa của các công ty niêm yết. Theo đó, HOSE tăng cường đào tạo, tập huấn nâng cao nhận thức, chú trọng đến quản trị công ty và quản trị rủi ro cho các công ty niêm yết theo chuẩn mực quốc tế; có lộ trình đưa các tiêu chí về quản trị công ty thành những quy định bắt buộc trong quy chế của Sở Giao dịch chứng khoán (SGDCK). Đồng thời, nâng cao năng lực và thẩm quyền của SGDCK trong vệc giám sát tình hình thực hiện các quy định về quản trị công ty của công ty niêm yết; khuyến khích các công ty tự hoàn thiện, đáp ứng các tiêu chí chọn lọc của chỉ số quốc tế MSCI, Dow Jones Sustainability Index và Thẻ điểm quản trị công ty ASEAN; khuyến khích các DN bên cạnh mục tiêu lợi nhuận cần phải hướng đến các hoạt động về xã hội và môi trường.

HOSE cũng tiến hành thu hút dòng vốn đầu tư chảy vào thị trường thông qua tăng cường tiếp xúc với nhà đầu tư và phát triển các sản phẩm mới. Trong đó, HOSE tăng cường công tác tiếp xúc với các tổ chức đầu tư, nhất là các nhà đầu tư quốc tế để có thể giới thiệu, quảng bá hình ảnh của HOSE. Tính trong quý II-2016, HOSE đã đón tiếp hơn 10 đoàn khách đến tìm hiểu về những hoạt động của HOSE, phát triển các sản phẩm mới, xây dựng hệ thống công nghệ mới của HOSE, tình hình tái cấu trúc TTCKVN, tình hình các nhà đầu tư, và triển vọng phát triển của thị trường.

Việc phát triển các sản phẩm mới và các dịch vụ cũng luôn được chú trọng nhằm có thể hỗ trợ tốt nhất cho nhà đầu tư, từ đó thu hút được các dòng vốn vào thị trường. Trong tháng 10-2016, HOSE phối hợp cùng với HNX triển khai chỉ số VNX Allshare ra thị trường nhằm cung cấp một chỉ báo chung cho toàn TTCKVN, giúp cho các nhà đầu tư có cái nhìn tổng quát về thị trường Việt Nam, có thể phân tích và đánh giá tiềm năng của thị trường Việt Nam một cách cụ thể hơn. Trong năm 2017, HOSE sẽ triển khai sản phẩm Cover Warrant, là sản phẩm tiềm năng để thu hút đầu tư trên thị trường. Ngoài ra, HOSE hiện đang đẩy mạnh việc nghiên cứu phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp để có thể sớm triển khai ra thị trường.

Phat trien san pham moi, nang cao gia tri DN de thu hut dau tu - Anh 2

Trong tháng 10-2016, HOSE phối hợp cùng với HNX triển khai chỉ số VNX Allshare ra thị trường
nhằm cung cấp một chỉ báo chung cho toàn TTCKVN

Hiện nhà đầu tư đang rất mong chờ đối với việc nâng hạng của TTCKVN, xin bà chia sẻ một số thông tin về việc triển khai các kế hoạch cũng như tiến độ triển khai các kế hoạch nhằm hiện thực hóa mục tiêu này?

Để có thể chính thức đưa vào danh sách các Thị trường mới nổi, Việt Nam cần có các chính sách và hoạt động đồng bộ của các thành viên thị trường và cơ quan quản lý. Liên quan đến việc tháo gỡ các vấn đề liên quan đến nâng hạng thị trường, HOSE đang phối hợp chặt chẽ với UBCKNN để đưa ra và thực hiện các giải pháp cụ thể để nâng hạng thị trường như các vấn đề về tỷ lệ sở hữu nước ngoài, vấn đề về bình đẳng giữa nhà đầu tư trong nước và nước ngoài hoặc các giải pháp về thanh khoản thị trường.

Vừa qua HOSE đã áp dụng một số giải pháp về hoàn thiện cơ chế giao dịch như chia nhỏ bước giá, nâng khối lượng giao dịch của lệnh giao dịch giúp giảm chi phí giao dịch của nhà đầu tư. Từ khi áp dụng các cơ chế mới, thanh khoản giao dịch đã có cải thiện chứng tỏ nhà đầu tư đón nhận các thay đổi một cách tích cực.

Trong thời gian tới, HOSE sẽ tiếp tục nghiên cứu các giải pháp cụ thể khác tạo nền tảng vững chắc cho việc phát triển bền vững của thị trường. Việc nâng hạng là một nỗ lực lâu dài phản ánh sự trưởng thành của TTCKVN, do đó không thể trông chờ một hay vài giải pháp nhất thời để được nâng hạng.

Xin cảm ơn bà!

Nguyễn Hiền (thực hiện)