Qua việc thực hiện các giải pháp tăng cường công tác quản lý, công tác kiểm soát, chống buôn lậu, gian lận thương mại, thời quan qua, Tổng cục Hải quan đã phát hiện nhiều vụ vi phạm vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới, trong đó có nhiều vụ vi phạm với quy mô lớn, tính chất phức tạp.

Phat hien nhieu vu vi pham quy mo lon lien quan den xang dau - Anh 1

Hải quan cảng Sài Gòn KV3 giám sát xăng dầu NK. Ảnh: T.HÒA

Theo Tổng cục Hải quan, từ năm 2016 đến nay, lực lượng kiểm soát hải quan đã chủ trì, phối hợp, phát hiện bắt giữ 10 vụ vi phạm có liên quan đến mặt hàng xăng dầu, tập trung chủ yếu tại vùng biển Quảng Ninh, Đà Nẵng và Bình Thuận. Tang vật vi phạm gồm 9,3 nghìn tấn xăng, 14,2 nghìn m3 và hơn 49 nghìn lít dầu. Trong đó nhiều vụ vi phạm với quy mô lớn, tính chất phức tạp.

Điển hình là vụ phát hiện, bắt giữ tàu BTS CHRITINA buôn lậu hơn 9,3 nghìn tấn xăng RON92, trị giá ước tính trên 200 tỷ đồng tại vùng biển Bình Thuận. Vụ án đã được Bộ Công an khởi tố vụ án hình sự để điều tra tội buôn lậu, khởi tố và bắt tạm giam 8 bị can phục vụ điều tra và xét xử theo quy định của pháp luật.

Tiếp đến là vụ phát hiện, bắt giữ hơn 29,2 nghìn lít dầu D/O vận chuyển không chứng từ hợp pháp trên vùng biển Đà Nẵng. Hay vụ vận chuyển hơn 40,2 m³ dầu Diesel và hơn 10,6 m³ dầu DO không có chứng từ hợp pháp tại vùng biển Quảng Ninh…

Bộ Tài chính cho biết, trong thời gian qua, xác định xăng dầu là mặt hàng trọng điểm, cần tăng cường kiểm tra, kiểm soát, nên tại các kế hoạch công tác chống buôn lậu của ngành đã chủ động chỉ đạo các đơn vị tăng cường kiểm tra, giám sát và kiểm soát mặt hàng này.

Đặc biệt, để giám sát, kiểm soát hiệu quả hoạt động XNK xăng dầu, kịp thời ngăn chặn, xử lý các hành vi buôn lậu, vận chyển trái phép xăng dầu, Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) đã chủ động triển khai các giải pháp tăng cường giám sát đối với xăng dầu XNK, tạm nhập tái xuất.

Sau khi hoàn thành thủ tục XK, NK, tạm nhập tái xuất, đơn vị làm thủ tục phải có trách nhiệm cung cấp các thông tin như: Tên người NK/XK; tờ khai NK/XK/tạm nhập/tái xuất (số lượng thực nhập, thực xuất, số lượng giám định) về Tổng cục Hải quan. Qua đó, Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) kịp thời theo đạo, chỉ đạo, điều hành công tác quản lý đối với hoạt động XK, NK, tạm nhập tái xuất xăng dầu, đồng thời hướng dẫn, giải quyết các vướng mắc phát sinh.

Bên cạnh đó, hệ thống chính sách pháp luật liên quan đến quản lý xăng dầu đang tiếp tục được Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) tham mưu, hoàn thiện để đảm bảo quản lý. Trong đó có Nghị định 68/2016/NĐ-CP của Chính phủ về điều kiện kinh doanh hàng miễn thuế, kho bãi, địa điểm làm thủ tục hải quan, tập kết kiểm tra, giám sát hải quan và Thông tư 69/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định thủ tục hải quan đối với xăng dầu, hóa chất, khí XK, NK, tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh; nguyên liệu NK để sản xuất và pha chế hoặc gia công XK xăng dầu, khí; dầu thô XK, NK; hàng hóa XK, NK phục vụ hoạt động dầu khí.

Tại các văn bản pháp luật này quy định, kho xăng dầu là khu vực lưu giữ xăng dầu NK, XK, tạm nhập tái xuất phải có phần mềm kết nối trực tiếp dữ liệu xăng dầu đưa vào, đưa ra kho; hệ thống camera cũng được kết nối trực tiếp với cơ quan Hải quan quản lý kho xăng dầu đảm bảo nguyên tắc quản lý của cơ quan Hải quan.

Hiện nay, Bộ Tài chính cũng đang chủ trì xây dựng thông tư hướng dẫn kiểm tra xác định xuất xứ hàng hóa XK, NK trong đó quy định cụ thể về kiểm tra hình thức và nội dung giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa, về các thông tin tối thiểu trong chứng từ tự chứng nhận xuất xứ, về vận tải trực tiếp và chứng từ chứng minh vận tải trực tiếp, quy định chi tiết về thủ tục kiểm tra xác minh xuất xứ hành hóa…, sẽ góp phần tăng cường công tác quản lý về điều kiện chấp nhận giấy chứng nhận xuất xứ đối với lô hàng xăng dầu NK từ thị trường đối tác có cam kết về thuế.

Dự thảo thông tư bao gồm các biện pháp quản lý về xuất xứ nói chung và mặt hàng xăng dầu nói riêng như: Kiểm tra xác định trước xuất xứ hàng hóa, kiểm tra xác định xuất xứ hàng hóa XK, NK, kiểm tra tại cơ sở sản xuất…

N.Linh