Các giám sát mới nhất do các nhà khoa học thuộc Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương (Bộ Y tế) đã phát hiện muỗi vằn tại Việt Nam nhiễm vi rút Zika

Phat hien muoi mang vi rut Zika tai VN - Anh 1

Nuôi muỗi vằn trong phòng thí nghiệm

Trao đổi với phóng viên Thanh Niên, giáo sư, tiến sĩ Đặng Đức Anh, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư cho biết, dự án "Hướng đến loại trừ sốt xuất huyết tại Việt Nam" do viện này thực hiện đã thu thập và lưu trữ 23.682 mẫu muỗi Aedes aegypti (muỗi vằn) cái tự nhiên ở thành phố Nha Trang, Khánh Hòa, trong thời gian từ tháng 3.2015 - 5.2016.

Sau khi Việt Nam ghi nhận một số ca nhiễm Zika trên người từ tháng 4.2016, nhóm nghiên cứu đã tiến hành xét nghiệm các cá thể muỗi vằn tự nhiên này để xác định khả năng muỗi có nhiễm vi rút Zika, vi rút Dengue (gây bệnh sốt xuất huyết).

“Kết quả cho thấy có 56 cá thể muỗi vằn tự nhiên dương tính với Zika (0,24%), 29 cá thể muỗi vằn tự nhiên dương tính với vi rút Dengue (0,12%)”, giáo sư Đức Anh xác nhận.

Chuyên gia này đánh giá: “Như vậy vi rút Zika đã có mặt (với tỷ lệ rất thấp) trong quần thể muỗi vằn tự nhiên ở Nha Trang. Việc phát hiện các trường hợp nhiễm Zika trên người ở một số địa phương của Việt Nam trong thời gian gần đây cho thấy vi rút Zika hiện đã lưu hành trong muỗi vằn tự nhiên”.

Giáo sư Đức Anh lưu ý: “Người dân cần tiếp tục thực hiện tốt các biện pháp kiểm soát muỗi và phòng, tránh muỗi đốt đã được Bộ Y tế khuyến cáo để phòng bệnh số xuất huyết do vi rút Dengue và Zika”.

Theo Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư, hiện đã có 9 trường hợp nhiễm Zika trên người ghi nhận tại Việt Nam, gồm 4 người ở TP.HCM (trong đó có 2 người nước ngoài); 1 người ở Nha Trang; 1 người ở Phú Yên, 1 người ở Bình Thuận; 1 người ở Bình Dương, 1 người nước ngoài đến thăm người thân ở Trà Vinh. Vi rút Zika được truyền từ người nhiễm sang người lành qua trung gian là muỗi muỗi vằn.

Nuôi muỗi ngăn chặn lây truyền Zika

Dự án Hướng tới loại trừ sốt xuất huyết tại Việt Nam là một nghiên cứu hợp tác giữa Viện Vệ sinh Dịch tễ T.Ư với Viện Pasteur Nha Trang và Sở Y tế Khánh Hòa. Dự án được tài trợ và hỗ trợ kỹ thuật từ ĐH Monash (Úc) với mục tiêu: phát triển ứng dụng muỗi vằn Aedes aegypti mang vi khuẩn tự nhiên Wolbachia. Vi khuẩn này khi nhiễm trên muỗi vằn sẽ hạn chế khả năng lây truyền vi rút gây bệnh sốt xuất huyết trong cộng đồng.

Muỗi vằn mang Wolbachia cũng đã được chứng minh có khả năng ức chế sự phát triển của cả hai 2 loại vi rút Dengue và Zika trong cơ thể muỗi.

Từ tháng 3.2016, Tổ chức Y tế Thế giới đã khuyến nghị, Wolbachia là một trong những phương pháp tiềm năng để đáp ứng khẩn cấp cho công tác kiểm soát trung gian truyền bệnh và chuẩn bị sẵn sàng cho việc phòng, chống vi rút Zika, an toàn cho cộng đồng.

Liên Châu