Sáng 14/11, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết phân bổ ngân sách Trung ương năm 2017 với 82% đại biểu tán thành.

Gần 730.000 tỷ đồng thu cân đối ngân sách Trung ương

Nghị quyết nêu rõ, tổng số thu cân đối ngân sách trung ương là 729.730 tỷ đồng. Tổng số thu cân đối ngân sách địa phương là 482.450 tỷ đồng. Tổng số chi cân đối ngân sách trung ương là 902.030 tỷ đồng, trong đó dự toán 254.630 tỷ đồng để bổ sung cân đối ngân sách, bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương.

Quốc hội cũng thông qua việc phân bổ ngân sách trung ương năm 2017 cho từng bộ, ngành, cơ quan khác ở Trung ương và mức bổ sung từ ngân sách trung ương cho ngân sách từng tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Quốc hội giao Chính phủ thu, chi ngân sách Nhà nước và mức phân bổ ngân sách trung ương cho từng bộ, ngành, cơ quan khác ở Trung ương và từng tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương theo đúng quy định của Luật ngân sách nhà nước, Nghị quyết của Quốc hội. Đồng thời, phải thông báo bằng văn bản đến từng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Phan bo ngan sach da uu tien cho Ha Noi va TP.HCM - Anh 1

Gần 730.000 tỷ đồng thu cân đối ngân sách Trung ương. Ảnh: Tuấn Anh.

UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trình HĐND cùng cấp quyết định dự toán thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn, dự toán chi ngân sách địa phương, bội chi ngân sách địa phương, tổng mức vay của ngân sách địa phương, quyết định phân bổ dự toán ngân sách theo thẩm quyền, đúng quy định của pháp luật.

Về vốn đầu tư phát triển, các bộ, ngành, cơ quan khác ở Trung ương và địa phương tập trung đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành các chương trình, dự án quan trọng quốc gia, các công trình cấp thiết đang đầu tư dở dang; hỗ trợ nhà ở cho hộ gia đình người có công với cách mạng.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng được yêu cầu ưu tiên vốn đối ứng cho các dự án ODA, dự án hợp tác công tư (PPP), xử lý nợ đọng xây dựng cơ bản.

Phân bổ ngân sách đã ưu tiên cho Hà Nội và TP.HCM

Nhiều ý kiến đề nghị cân nhắc việc giảm tỷ lệ điều tiết để lại cho ngân sách địa phương như TP.HCM giảm 5%; Đà Nẵng giảm 17%… Bởi việc giảm tỷ lệ điều tiết để lại cho các địa phương sẽ làm giảm động lực để địa phương phát triển.

Về vấn đề này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội giải trình, trong bối cảnh khó khăn chung của ngân sách Nhà nước, những năm gần đây vai trò của ngân sách Trung ương giảm sút, không giữ được vai trò chủ đạo theo tinh thần của Hiến pháp năm 2013.

Đồng thời, theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 thì sau mỗi thời kỳ ổn định ngân sách, các địa phương phải tăng khả năng tự cân đối…tăng tỷ lệ phần trăm điều tiết số thu nộp về ngân sách cấp trên.

Do vậy, việc Chính phủ trình tăng tỷ lệ điều tiết thu nộp của một số tỉnh trọng điểm thu về ngân sách Trung ương là phù hợp với quy định của luật và Hiến pháp nhằm đảm bảo vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương, tăng nguồn lực để chia sẻ với các địa phương còn nhiều khó khăn.

Báo cáo giải trình cũng nêu rõ, các định mức phân bổ đã có hệ số và mức ưu tiên cho các địa phương điều tiết về ngân sách Trung ương. Đã ưu tiên phân bổ thêm số chi tính theo dân số từ 30% đến 70%. Riêng Hà Nội và TP.HCM là đô thị đặc biệt còn được tăng cao hơn để xử lý các vấn đề về môi trường, thị chính, đảm bảo an ninh trật tự cho dân số tại chỗ và dân số vãng lai,...

Hàng năm, ngân sách Trung ương còn hỗ trợ các địa phương này thông qua các dự án vốn ODA, vốn trái phiếu Chính phủ và bổ sung có mục tiêu. Mức hỗ trợ này căn cứ vào từng công trình, dự án trên địa bàn. Riêng TP.HCM, tổng mức hỗ trợ từ ngân sách Trung ương khoảng 18.800 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Ủy ban thường vụ Quốc hội cho rằng trong bối cảnh ngân sách Nhà nước còn khó khăn, phải bảo đảm cân đối giữa phát triển kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội, hỗ trợ các địa phương còn khó khăn, thì cần có sự chia sẻ đồng thuận của các địa phương có tiềm lực kinh tế lớn.

Liên quan đến ý kiến đề nghị ưu tiên bố trí vốn hỗ trợ các địa phương xử lý sự cố môi trường do công ty Formosa gây ra, theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ đã khẩn trương thực hiện nhiều giải pháp giải quyết hậu quả của sự cố môi trường do công ty Formosa gây ra.

Mặt khác, trong kế hoạch đầu tư công trung hạn 2016-2020, Chính phủ đã ưu tiên bố trí vốn, đồng thời đã báo cáo Quốc hội giãn tiến độ thu hồi các khoản vốn ứng trước của các địa phương này.

Bên cạnh đó, dự toán chi sự nghiệp khoa học - công nghệ năm 2017 của ngân sách địa phương 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế đã được ưu tiên bố trí phân bổ ở mức tăng cao hơn so với các địa phương khác. Vì vậy, xin Quốc hội chấp thuận như phương án Chính phủ trình.

Kiều Linh - Thắng Quang