Sau khi Trung Quốc đồng ý trả tàu lặn cho Mỹ, phát ngôn viên của ông Trump viết trên Twitter nói rằng chính ông Trump đã giúp vụ việc êm xuôi. Nhưng sự thực có phải như vậy?

Trung Quốc đồng ý sẽ trả lại tàu lặn

Trước việc Trung Quốc thu giữ chiếc tàu lặn không người lái (UUV) của Mỹ hôm 15/12, Tổng thống đắc cử Mỹ, ông Donald Trump đã có phản ứng rất mạnh mẽ. Ông đã lên tiếng chỉ trích Trung Quốc về vụ việc này. Ông viết trên tài khoản Twitter của mình rằng: “Trung Quốc đánh cắp tàu lặn khảo sát không người lái của Hải quân Mỹ ở vùng biển quốc tế, kéo nó lên mặt nước và đưa về Trung Quốc trong một hành động chưa từng có”.

Và không lâu sau đó, Trung Quốc chính thức thông báo sẽ trả lại chiếc tàu lặn không người lái (UUV) thu giữ ở Biển Đông cho Mỹ. “Thông qua đối thoại trực tiếp với nhà chức trách Trung Quốc, chúng tôi đã nhận được bảo đảm chiếc UUV sẽ được trả về Mỹ”, người phát ngôn Lầu Năm Góc Peter Cook cho biết hôm 17/12.

Ong Trump thuc su da khien Trung Quoc tra lai tau lan cho My? - Anh 1

Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump đã chỉ trích Trung Quốc về việc nước này thu giữ chiếc tàu lặn không người lái (UUV).

“Trung Quốc quyết định gửi trả chiếc UUV cho phía Mỹ một cách thích hợp sau khi hai bên giữ liên lạc với nhau. Nhưng trong quá trình này, hành động đơn phương và công khai thổi phồng sự việc của Mỹ là không đúng, không có lợi có việc giải quyết vấn đề. Chúng tôi rất lấy làm tiếc về điều đó”, thông cáo của Bộ Quốc phòng Trung Quốc nêu.

Sau khi Trung Quốc đồng ý trao trả tàu lặn cho Mỹ, Jason Miller, phát ngôn viên của ông Trump viết trên Twitter nói rằng chính ông Trump đã giúp vụ việc êm xuôi.

Tuy nhiên, theo bình luận của Reuters, không có bằng chứng nào cho thấy ông Trump đóng vai trò nào trong quá trình đàm phán giữa Bắc Kinh và Washington.

Sự việc nghiêm trọng

Trước đó, theo hãng tin Reuters, giới chức Mỹ cáo buộc Hải quân Trung Quốc thu giữ một tàu lặn không người lái (UUV) thuộc tàu nghiên cứu khảo sát hải dương USNS Bowditch của Hải quân Mỹ ở vùng biển ngoài khơi Vịnh Subic. Vụ việc xảy ra hôm 15/12. Khi tàu USNS Bowditch đang chuẩn bị thu hồi tàu lặn không người lái thì một tàu Trung Quốc đã ở đó từ trước để theo đuôi tàu Bowditch, lao vào và “giữ nó một cách bất hợp pháp”.

Tàu Bowditch dừng ở vùng biển để thu hồi hai UUV, CNN dẫn lời quan chức quốc phòng Mỹ giấu tên cho biết. Khi đó, tàu hải quân Trung Quốc thả một tàu nhỏ xuống biển. Con tàu nhỏ này bơi sát cạnh và đội tàu Trung Quốc lấy đi một trong các UUV. Khi đó, buồng lái tàu Mỹ liên lạc với tàu Trung Quốc nhưng phía Trung Quốc đáp lại rằng họ đang trở về hoạt động bình thường và sau đó rời khỏi khu vực.

Ong Trump thuc su da khien Trung Quoc tra lai tau lan cho My? - Anh 2

Một chiếc tàu lặn không người lái UUV của Hải quân Mỹ.

Sau sự việc, Mỹ nghiêm khắc lên tiếng về vụ Trung Quốc thu giữ tàu lặn không người lái của Mỹ ở Biển Đông và yêu cầu phía Trung Quốc trao trả. “UUV là của chúng tôi. Trên đó rõ ràng có dấu hiệu của chúng tôi và chúng tôi sẽ lấy lại. Chúng tôi không muốn việc này xảy ra lần nữa”, người phát ngôn Lầu Năm Góc, Jeff Davis tuyên bố.

Theo giới chức Mỹ, UUV dùng để đo độ mặn và nhiệt độ nước biển của Hải quân nước này. UUV sử dụng công nghệ thương mại có sẵn và giá bán khoảng 150.000 USD. Tuy nhiên, Mỹ vẫn coi vụ việc là nghiêm trọng do Trung Quốc đã lấy tài sản quân sự Mỹ.

Giới chức Mỹ cực lực phản đối sự việc Trung Quốc chiếm giữ UUV của Mỹ. Thượng nghị sĩ John McCain, chủ tịch Ủy ban quân vụ Thượng viện Mỹ khẳng định đây là “sự vi phạm trắng trợn” luật biển. “Trung Quốc không có quyền chiếm giữ thiết bị này. Và Mỹ không được chấp nhận những hành động xúc phạm này”, ông McCain cho biết.

Đào Vũ