Một nghiên cứu mới đây cho thấy axit docosahexaenoic (DHA) - một dạng omega-3 có trong dầu cá và thực phẩm chức năng - có thể ngăn ngừa bệnh lupus.

Omega-3 ngan ngua benh lupus do moi truong - Anh 1

Omega-3 có thể ngăn ngừa bệnh lupus

Trên tạp chí PLOS One, các nhà nghiên cứu đã báo cáo cách mà DHA ngăn chặn các tinh thể silica - một chất độc liên quan đến sự phát triển bệnh lupus ban đỏ hệ thống (SLE)- từ gây những tổn thương phổi ở chuột thường dẫn đến bệnh lupus.

Lupus là một bệnh tự miễn, ước tính tác động tới khoảng 1,5 triệu người ở Mỹ. Trong bệnh lupus, hệ miễn dịch sẽ tấn công và phá hủy nhầm các mô, tế bào và các cơ quan khỏe mạnh, gây đau và viêm. SLE là dạng bệnh lupus phổ biến nhất hiện nay, chiếm khoảng 70% các trường hợp. Khi bị SLE, da là cơ quan bị ảnh hưởng nhiều nhất, mặc dù não, thận, phổi, các cơ quan và mô khác cũng bị tổn thương.

Có nhiều yếu tố môi trường được cho là gây bệnh lupus ở những người dễ bị bệnh, một trong số đó là tiếp xúc với tinh thể silica. Tinh thể silica là một hợp chất tự nhiên có trong nhiều chất, bao gồm bê tông, gạch và vữa. Tinh thể silica được xếp vào nhóm chất gây ung thư, sau khi các nghiên cứu cho thấy tiếp xúc với các phân tử nhỏ của tinh thể silica trong không khí cũng làm tăng nguy cơ ung thư phổi.

Nghiên cứu trước đây cũng chỉ ra mối liên quan giữa việc phơi nhiễm nghề nghiệp với tinh thể silica và tăng nguy cơ mắc bệnh SLE và các bệnh tự miễn khác, đặc biệt là có tổn thương phổi.

Trưởng nhóm nghiên cứu Jack Harkema thuộc Viện Nghiên cứu độc chất tích hợp của Trường đại học bang Michigan cho biết “Tế bào phổi có thể hấp thụ silica, nhưng đây là một chất rất độc, chúng giết chết các tế bào phổi. Khi tế bào phổi chết, tín hiệu được gửi đến hệ miễn dịch rằng có điều gì đó không đúng. Sau đó cơ thể tạo ra các phản ứng sai cũng bắt đầu tấn công những tế bào khỏe mạnh”.

Các tác giả đã xem xét liệu DHA có giúp bảo vệ chống lại độc chất của tinh thể silica hay không, dựa vào axit béo omega-3 có đặc tính chống viêm. DHA là 1 trong 3 dạng chính của omega-3, có trong thực phẩm chức năng và các loại cá béo như cá hồi, cá ngừ. DHA là được coi là chìa khóa thúc đẩy sự phát triển và hoạt động của não bộ.

Trong nghiên cứu này, các tác giả đã sử dụng chuột cái về mặt di truyền dễ mắc bệnh lupus. Chuột được cho ăn ngẫu nhiên 1 trong 4 chế độ ăn: chế độ ăn chứa 0,4% DHA, 1,2% DHA, 2,4% DHA hoặc chế độ ăn đối chứng. Chế độ ăn DHA tương đương với chế độ ăn ở người chứa 2g DHA, 6g DHA hoặc 12g DHA hàng ngày. Sau 2 tuần, tất cả các nhóm đều tiếp xúc với 1mg tinh thể silica, 1 lần mỗi tuần trong 4 tuần. Các tác giả vẫn duy trì chế độ ăn thử nghiệm cho chuột trong 12 tuần tiếp theo.

Khi đánh giá phổi của chuột, các tác giả thấy rằng chuột được ăn chế độ ăn 1,2% DHA hoặc 2,4% DHA bị tổn thương phổi ít hơn rõ rệt so với chuột được ăn chế độ ăn đối chứng. Chế độ ăn 0,4% DHA không có tác động đến các tổn thương ở phổi.

Các nhà nghiên cứu vẫn chưa biết chính xác cách mà DHA có thể ngăn ngừa tổn thương do tinh thể silica, nhưng họ cho rằng axit béo có thể làm thay đổi các đại thực bào ở phổi (một loại bạch cầu có khả năng nhận biết và phá hủy bệnh nguyên có hại) phản ứng với các chất độc hại.

Hương Giang