Hôm 14/4, Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 6 của tổ chức các quốc gia châu Mỹ (OAS) đã chính thức khai mạc tại thành phố ven biển Cartagena de Indias của Colombia. Đây được coi là cơ hội để các nước thành viên OAS bảo vệ quan điểm của mình xung quanh vấn đề dỡ bỏ lệnh cấm vận đối với Cuba và thay đổi cái gọi là cuộc chiến chống ma túy trong khu vực do Mỹ khởi xướng.

Theo tin từ hãng AP, ngay trong lễ khai mạc, Mỹ đã vấp phải những chỉ trích mạnh mẽ của các quốc gia thành viên OAS trong việc giữ nguyên quan điểm thực hiện lệnh cấm vận đối với Cuba cũng như việc không mời quốc gia này tham dự Hội nghị. Tổng thống Colombia Juan Manuel Santos còn công khai chỉ trích cuộc bao vây cấm vận của Mỹ chống Cuba là "lỗi thời" và cho rằng việc Cuba tiếp tục vắng mặt tại Hội nghị OAS là điều "không thể chấp nhận được".

Ông Juan Manuel Santos nói: "Sẽ không công bằng nếu chúng ta vẫn tiếp tục chính sách được thực hiện từ thời Chiến tranh lạnh cách đây vài thập kỷ". Quan điểm của Tổng thống Colombia là các quốc gia Mỹ Latinh không thể và không nên thờ trước tiến trình cập nhật hóa mô hình nền kinh tế ở Cuba và những thay đổi tích cực hiện nay tại quốc đảo này. Vì thế, ông Juan Manuel Santos đã hối thúc OAS thông qua chính sách mới đối với Cuba nhằm chấm dứt thói quen "cô lập, cấm vận và bàng quan" kéo dài hàng thập kỷ qua.

Theo nhiều nhà phân tích, tuyên bố của ông Juan Manuel Santos trước toàn thể đại biểu tham dự Hội nghị OAS là cứng rắn bởi trước nay, Colombia luôn là một đồng minh thân cận của Mỹ ở Mỹ Latinh. Tuy nhiên, đây cũng là điều được các nhà phân tích dự đoán trước bởi trước thềm hội nghị, vào đầu tháng 3, Tổng thống Juan Manuel Santos đã có chuyến thăm Cuba và bày tỏ sự cảm thông với Chủ tịch Cuba Raul Castro trước những khó khăn mà quốc gia này đang vấp phải. Khi đó, người ta đã cho rằng ông Juan Manuel Santos đang cố gắng tìm mọi cách cứu vãn nguy cơ đổ vỡ của Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 6 của OAS.

An ninh được tăng cường tối đa tại thành phố biển Cartagena de Indias của Colombia nơi hơn 30 nguyên thủ quốc gia thành viên OAS tham dự Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 6.

Trên thực tế, sau những nỗ lực hàn gắn các mâu thuẫn giữa những quốc gia trong khu vực đối với Mỹ, ông Juan Manuel Santos đã nhận được sự đồng thuận của các quốc gia đồng minh của OAS là sẽ tham dự Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 6. Dẫu vậy, các quốc gia này vẫn khẳng định sẽ không tham dự các hội nghị tiếp theo của tổ chức này nếu Cuba vẫn không được mời tham dự. Trong số 34 thành viên của OAS thì có tới hơn ½ trong tổng số thành viên, đứng đầu là Venezuela, Ecuador, Bolivia, Nicaragua, Antigua, Barbuda, Saint Vincent, Grenadines... bày tỏ sự phản đối kịch liệt trước việc Mỹ muốn diễn "bài dân chủ" ở OAS và áp đặt lệnh cấm vận vô lý đối với Cuba.

Tổng thống Ecuador Rafael Correa tuyên bố tiếp tục tẩy chay hội nghị vì sự vắng mặt của Cuba. Còn Tổng thống Brazil Dilma Rousseff thì đề nghị Tổng thống Mỹ Barack Obama đối xử với các quốc gia Mỹ Latinh một cách công bằng.

Hiện chưa rõ Mỹ sẽ phản ứng như thế nào bởi trước khi hội nghị bắt đầu, Mỹ vẫn tìm mọi cách không để cho Cuba tham gia với lời biện minh là do ở Cuba đến nay "vẫn chưa có được một chế độ dân chủ" như "tự do ngôn luận" và "tự do biểu tình". Thậm chí, một số nghị sĩ Quốc hội Mỹ đã tuyên bố, họ sẽ tẩy chay Hội nghị thượng đỉnh OAS nếu Chủ tịch Cuba Raul Castro được mời tham dự và đe dọa "trừng phạt" các nước thuộc Liên minh Boliva cho châu Mỹ (ALBA) đang xúc tiến các hoạt động ngoại giao tích cực để khẳng định Cuba là một thành viên đầy đủ của Hội nghị thượng đỉnh OAS lần này.

Một điểm đáng lưu ý nữa là ngoài vấn đề Cuba, cuộc chiến chống ma túy trong khu vực cũng là vấn đề gây tranh cãi và mâu thuẫn giữa Mỹ và các nước thành viên OAS. Tổng thống Juan Manuel Santos kêu gọi cần phải bắt đầu thảo luận về những sự lựa chọn khác trong cuộc chiến này vì buôn bán ma túy đang là một tệ nạn nhức nhối ở khu vực bất chấp nỗ lực của các nước và chỉ rõ, hội nghị lần này có thể không giải quyết được vấn đề buôn bán ma túy nhưng có thể sẽ là điểm khởi đầu để các nước thảo luận các biện pháp cần thiết.

Vì thế, khi tham dự hội nghị, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã dự định sẽ hướng tới vấn đề đang được ủng hộ trong nước là triển vọng của của thị trường Mỹ Latinh cho các doanh nghiệp Mỹ. Hiện 40% xuất khẩu của Mỹ là sang các nước Mỹ Latinh