Cà phê, cao su đang lâm cảnh khó khăn về giá cả và thị trường, trong khi đó cây hồ tiêu lại đang được giá. Vì vậy, ở nhiều địa phương đang diễn ra tình trạng ồ ạt trồng tiêu tự phát.

Một vườn cao su bị đốn bỏ để chuyển sang trồng tiêu - Ảnh: Minh Phát

Theo thống kê của Cục Trồng trọt (Bộ NN-PTNT), tính đến cuối tháng 6.2014, diện tích cao su bị thanh lý và chuyển đổi trên cả nước vào khoảng trên 3.300 ha, trong đó chủ yếu diễn ra ở các tỉnh vùng Đông Nam bộ và Tây nguyên.

Nguyên nhân là trước đây khi cao su có giá cao, nông dân tranh thủ trồng xen cao su trong vườn tiêu, cà phê, chờ cao su lớn sẽ đốn bỏ cà phê, tiêu. Tuy nhiên do hiện nay giá cao su xuống thấp, trong khi tiêu đang được giá nên để đảm bảo thông thoáng vườn cây, nông dân đã đốn bỏ cây cao su.

Theo Hiệp hội Hồ tiêu VN (VPA), cây tiêu trước đây là cây “xóa đói giảm nghèo”, nhưng hiện tại trở thành cây làm giàu, siêu lợi nhuận. Nhiều hộ trồng tiêu đạt lợi nhuận hàng tỉ đồng/năm. Tuy nhiên, theo VPA, dự kiến năm nay diện tích trồng tiêu tăng hơn 62.000 ha, vượt xa quy hoạch của Bộ NN-PTNT vừa phê duyệt là đến năm 2020, tầm nhìn 2030 duy trì ổn định ở mức 50.000 ha.

Trước thực trạng người dân đổ xô trồng tiêu, nguy cơ lớn nhất được các nhà khoa học khuyến cáo là cây tiêu chỉ thích hợp với những vùng đất bazan có độ thoát nước tốt, còn những vùng đất khác cho dù có đầu tư thâm canh tốt, nhưng năng suất sẽ không cao; nếu không lựa chọn kỹ càng nguồn gốc xuất xứ của các loại trụ, giống tiêu thì nguy cơ xuất hiện dịch bệnh hại tiêu là điều không thể tránh khỏi...

Ông Đỗ Hà Nam - Chủ tịch VPA khuyến cáo: “Nông dân không nên chạy theo giá cả mà phát triển ồ ạt diện tích hồ tiêu, bởi sẽ dẫn đến tình trạng cung vượt cầu, lúc đó giá tiêu lại giảm. Người trồng cũng không nên lạm dụng phân bón, thuốc hóa học để chăm sóc, mà nên phát triển loại cây trồng này theo hướng sinh học. Đây cũng là cách hướng đến sản xuất tiêu theo phương pháp thực hành sản xuất nông nghiệp tốt (VietGap) để sản phẩm có chỗ đứng vững chắc trên thị trường, tạo thương hiệu cho hồ tiêu VN”.

Quang Thuần