Dù đang là mùa mưa, giếng ăm ắp nước nhưng hàng chục hộ dân tại thôn Quỳnh Ngọc (xã Ea Na, huyện Krông Ana,tỉnh Đắk Lắk) phải bấm bụng sang thôn khác xin nước về sinh hoạt. Bởi lẽ, hơn 3 tháng qua, nguồn nước trong giếng của họ bỗng xuất hiện mùi hôi giống xăng dầu, thường đóng váng và có chất nhờn.

Nuoc ngam nhiem mui xang, ca thon khon don - Anh 1

Để có nước ông Ánh đã đóng xe kéo nước sạch về nhà.

Nước đầy giếng vẫn phải đi xin

Theo chia sẻ của người dân thôn Quỳnh Ngọc, khoảng đầu tháng 7/2016, một số hộ dân ở ngay trung tâm chợ Quỳnh Ngọc phát hiện nguồn nước giếng nhà mình có mùi hôi giống như xăng dầu. Dù màu nước vẫn trong nhưng chỉ để vài phút là xuất hiện một lớp váng, khi sử dụng lại có chất nhờn rất khó chịu.

Chị Bùi Thị Luyến, một trong những hộ dân phát hiện giếng nhà mình nhiễm chất lạ, kể lại: “Ban đầu nghe nước có mùi hôi, tôi cứ nghĩ do bồn chứa của mình bẩn hoặc do mùi rác thải đâu đó phảng phất vào. Về sau, tình trạng trên cứ lặp đi lặp lại và nhìn thấy nước có váng nên tôi mới biết chắc chắn giếng mình đã bị ô nhiễm”.

Sau chị Luyến, hàng chục hộ dân xung quanh cũng lần lượt lên tiếng phàn nàn về mùi hôi lạ từ nước giếng của mình. Nghi ngờ nguồn nước bị ô nhiễm, bà con không dám sử dụng mà gửi đơn trình báo chính quyền địa phương, mong các cơ quan có thẩm quyền khẩn trương kiểm tra, tìm nguyên nhân và có biện pháp xử lý, trả lại nguồn nước sạch.

Kể từ ngày nguồn nước bị ô nhiễm, cuộc sống của hàng chục hộ dân tại thôn Quỳnh Ngọc đảo lộn hoàn toàn. Trong suốt thời gian chờ cơ quan chức năng lấy mẫu nước đi phân tích, người dân phải tìm đủ mọi cách như đi xin, mua nước bình, chở nước từ rẫy về để sinh hoạt.

Ông Phạm Đình Dương buồn bã cho biết: “Mấy tháng qua, gia đình tôi phải chở nước từ rẫy về để sử dụng. Riêng nước uống thì phải mua ngoài tiệm chứ không còn cách nào khác. Ngày trước có nước giếng, gia đình tôi đi đâu, làm gì cũng không lo. Nay cuộc sống của chúng tôi bị gò bó bởi luôn phải lo về nước sinh hoạt hàng ngày”.

Về những hộ kinh doanh như quán cơm, quán nhậu, việc thiếu nước trở thành một thách thức lớn. Các nhà tìm đủ mọi cách để tích trữ nước. Điển hình, ông Nguyễn Đăng Ánh đã thuê người đóng hẳn một chiếc xe với giá 1,7 triệu đồng để chở nước. Mỗi ngày, người đàn ông này phải dậy thật sớm, đẩy xe lên rẫy (cách nhà khoảng 1km) để lấy từ 2-3 chuyến nước về nhà sinh hoạt và phục vụ hoạt động của quán.

Tương tự ông Ánh, hàng chục hộ dân trong vùng đã mua thùng phuy, bình, xô chậu… để hứng nước mưa hoặc chứa nước sau khi đi xin về. Ngoài ra, một số hộ còn mua thêm cả máy lọc nước để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt.

Bà Phạm Thị Phức kể: “Lúc đầu khi nước mới mùi khó chịu, gia đình tôi mua nước bình về ăn uống còn vẫn sử dụng nước giếng để tắm giặt. Sau này mùi nước bốc lên càng nặng, gia đình tôi không dám dùng nước giếng nữa mà mua một máy lọc nước gần 7 triệu đồng để yên tâm sử dụng nước ở nơi khác lấy về”.

Bà Phức cũng như người dân thôn Quỳnh Ngọc cho biết thêm, xung quanh chợ chỉ có cửa hàng xăng dầu Quách Hải (của hộ ông Quách Văn Hải, thôn Quỳnh Ngọc) đang hoạt động. Từ khi thành lập chợ Quỳnh Ngọc đến nay đã gần 20 năm nhưng chưa lúc nào nguồn nước có mùi hôi giống xăng như bây giờ. Bởi vậy, có thông tin nghi ngờ cửa hàng xăng dầu trên chính là nguyên nhân gây ra sự cố ô nhiễm nước.

Sau khi biết thông tin nước giếng của người dân xung quanh có mùi xăng dầu, chủ cửa hàng Quách Hải đã thuê người về thay các bồn chứa xăng dầu nhưng hiện tượng ô nhiễm vẫn không thể khắc phục.

“Ban đầu, chỉ có giếng của một số hộ ở liền kề cửa hàng xăng dầu có hiện tượng bốc mùi, đóng váng. Về sau, số giếng bị ô nhiễm ngày càng tăng lên, phạm vi ô nhiễm kéo thành một vệt dài mấy trăm mét theo hướng từ cửa hàng xăng dầu Quách Hải xuống trung tâm huyện Krông Ana”, một người dân chia sẻ.

Chỉ tại cây xăng?

Theo lời ông Nguyễn Đức Chơn-Phó Chủ tịch UBND xã Ea Na, trong ngày 17 và 18/7/2016, UBND xã nhận được đơn của nhiều hộ dân ở khu vực chợ Quỳnh Ngọc, bà con phản ánh về việc nguồn nước tại các giếng bị ô nhiễm, ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt và sản xuất của họ. Sau đó, UBND xã có đề xuất lên huyện về trường hợp này.

Đến ngày 22/7, UBND huyện Krông Ana đã thành lập đoàn liên ngành do Phòng Nông nghiệp và Phát triển chủ trì đến kiểm tra thực tế, phát hiện nước tại 18 giếng của 18 hộ dân ở thôn Quỳnh Ngọc có mùi hôi nồng nặc, khó chịu.

Tiếp đó, ngày 10/8, Sở Tài nguyên & Môi trường (TN&MT) tỉnh Đắk Lắk đã phối hợp với Phòng TN&MT huyện Krông Ana và UBND xã Ea Na kiểm tra thực tế, xác định cách khu vực nghi ô nhiễm nguồn nước giếng khoảng 10-15m có một cửa hàng xăng dầu Quách Hải đang hoạt động.

Sau khi lấy 6 mẫu tại 5 giếng khoan để phân tích, Trung tâm Quan trắc và Phân tích Môi trường (thuộc Sở TN&MT) nhận định: “Tất cả các mẫu nước đều có váng nổi trên bề mặt, nước có mùi hắc khó chịu và bị nhiễm dầu mỡ khoáng có hàm lượng từ dưới 0,3mg/l đến 2,72mg/l”.

Theo kết quả phân tích trên, Sở TN&MT Đắk Lắk nhận định nguyên nhân ô nhiễm nước có thể xuất phát từ cây xăng dầu trên hoặc từ khu vực chợ Quỳnh Ngọc.

Sau khi có văn bản tham mưu của Sở TN&MT, ngày 19/9, UBND tỉnh Đắk Lắk đã có văn bản giao UBND huyện Krông Ana và UBND xã Ea Na thông báo cho các hộ gia đình có giếng nước bị ô nhiễm, các hộ xung quanh khu vực nghi ô nhiễm không sử dụng nguồn nước để ăn uống, sinh hoạt, sản xuất hoặc chế biến thực phẩm; đồng thời phối hợp với Trung tâm nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn (thuộc Sở NN&PTNT Đắk Lắk) khảo sát, kiểm tra và có giải pháp cấp nước sạch cho các hộ dân bị ô nhiễm.

Bên cạnh đó, UBND tỉnh Đắk Lắk cũng giao Sở Công thương và các đơn vị có liên quan kiểm tra việc chôn lấp các bồn chứa xăng dầu của cửa hàng Quách Hải; đồng thời khảo sát, kiểm tra và tìm nguyên nhân chính xác gây ô nhiễm nguồn nước tại khu vực chợ Quỳnh Ngọc.

Đến ngày 4/10, các cơ quan chức năng đã phối hợp kiểm tra theo chỉ đạo của UBND tỉnh Đắk Lắk nhưng chưa có kết quả cụ thể.

Mộ Vân