“Đây là một tuyên bố rất nhạy cảm và thiếu trách nhiệm. Tại sao Hội tiêu chuẩn và Bảo vệ Người tiêu dùng lại đưa ra một phân tích như vậy?”.

Arsen hữu cơ không hại

Thông tin 101/150 mẫu nước mắm được phía Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam khảo sát có hàm lượng thạch tín cao quá mức cho phép, trong đó 95,65 % nước mắm độ đạm cao thì chứa thạch tín càng nhiều đang gây nhiều tranh cãi.

Trao đổi với Đất Việt về vấn đề này, PGS.TS Đặng Hồng Côn, giảng viên khoa Hóa trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐHQGHN) khẳng định, công bố này là vô trách nhiệm khi không nói rõ phòng thí nghiệm nào, có đủ tiêu chuẩn kỹ thuật hay không. Hơn nữa, thông tin về Arsen cũng không đầy đủ, rõ ràng, chính xác, gây hiểu lầm cho người tiêu dùng, tạo dư luận không tốt.

“Hàm lượng arsen trong cá là không cao, thường nằm trong ngưỡng cho phép. Hơn nữa lượng nước mắm hàng ngày chúng ta ăn là rất ít, chỉ khoảng 10ml/ngày nên tôi cho rằng không đáng lo ngại”, PGS.TS Côn nhấn mạnh.

Nuoc mam do dam cao nhiem thach tin: Kiem nghiem o dau? - Anh 1

Các chuyên gia khẳng định Arsen hữu cơ có trong nước mắm không hề độc hại. Ảnh minh họa

Theo PGS.TS Côn, arsen vô cơ độc hơn rất nhiều so với arsen hữu cơ và không vượt quá 0,01 mg/lít. Vì vậy khi đưa ra công bố không đầy đủ, lẫn lộn giữa giữa arsen vô cơ, hữu cơ hay arsen tổng thì thông tin đó không đầy đủ giá trị.

“Arsen vô cơ ban đầu bị chuyển hóa thành arsen hữu cơ rồi dần dần mới thải ra ngoài. Trong quá trình chuyển hóa của arsen vô cơ 1 phần hoặc 1 phần nhỏ nào đấy nó sẽ liên kết với các enzyme chứa phốt phát. Loại enzyme này không có khả năng chuyển hóa năng lượng nên mới gây độc.

Arsen hữu cơ trong cơ thể người hoặc cơ thể cá cái khả năng kết hợp với enzyme thay thế phốt phát là rất thấp. Vì vậy arsen hữu cơ thường không độc. Khi mà nói lẫn lộn giữa arsen vô cơ, hữu cơ hay arsen tổng không rõ ràng thì thông tin đó không có giá trị và rất thiếu trách nhiệm”, PGS.TS Côn nhấn mạnh.

Cùng đưa ra ý kiến, ông Huỳnh Ngọc Diệp, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc điều hành Công ty CP thủy sản 584 Nha Trang cho biết, về nguyên tắc, nước mắm đạm càng cao thì thạch tín càng nhiều là do làm từ tinh chất cốt cá mà trong cá luôn luôn có arsen hữu cơ.

Nước mắm độ đạm cao nhiễm thạch tín: Mắm thật không tin

“Arsen hữu cơ không có hại. Nó có trong cá và các loại hải sản khác như ngao, ốc, sò… Nếu arsen hữu cơ không an toàn thì chắc chắn ngành thủy sản của chúng ta chết từ lâu. Theo số liệu của các nhà khoa học công bố từ các tờ báo của Mỹ thì ở nước này họ còn quy định đạm lên tới 30 mg/lít.

Hay như một khảo sát trên tạp chí Food Chemistry năm 2008 về hàm lượng arsen có trong nước mắm sản xuất ở Việt Nam và Thái Lan xuất sang Áo cũng cho kết quả tương tự. Ở đó tổng arsen từ 0,69-2,75 mg/l, trong đó 82-94% là arsen hữu cơ ”, ông Diệp nhấn mạnh.

Đạm cao mới ngon

Đứng từ góc độ nhà sản xuất nước mắm, ông Diệp khẳng định, từ xưa đến nay, người tiêu dùng và các chuyên gia dinh dưỡng, thực phẩm luôn dựa vào độ đạm để đánh giá chất lượng nước mắm. Độ đạm càng cao thì càng chứng tỏ nước mắm tốt và nguyên chất.

“Đạm đương nhiên phải cao mới tốt, mới ngon. Đạm là từ axit amin của con cá phân hủy ra và có độ ngọt. Còn nước mắm công nghiệp thấp đạm, anh đưa gia vị vào để có độ ngọt thì làm sao bằng cái thật được. Anh chủ yếu dùng bột ngọt, muối và nguyên liệu, gia vị tạo thành nước chấm thì không có giá trị dinh dưỡng gì cả.

Nguyên tắc đạm càng cao thì càng ngon. Thực tế hiện nay có 1 số nhà sản xuất đánh lừa người tiêu dùng khi công bố độ đạm không rõ ràng. Chúng ta có 2 cách hiểu về độ đạm trong nước mắm. Thứ nhất là gram Nito (gN/lít) là đạm toàn phần. thứ hai là ở dạng protein.

Có sản phẩm ghi 25g protein, người tiêu dùng sẽ nghĩ là 25 độ đạm nhưng thực chất chỉ là 4 gN/L, tức chỉ có 4 độ đạm. Vì 1 gN = 6,25 g protein”, ông Diệp dẫn chứng.

Ông Diệp cảm thấy khó hiểu khi Bộ Y tế không quy định hàm lượng arsen trong nước mắm nhưng phía Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam vẫn tiếp hành khảo sát và công bố kết quả.

“Thời gian gần đây chúng ta nói nhiều về nước mắm công nghiệp có chứa các chất độc hại cho sức khỏe người tiêu dùng. Đến thời điểm bây giờ lại tiếp tục có những thông tin trái chiều về độ đạm cao chứa càng nhiều thạch tín. Đương nhiên là các sản phẩm nước mắm truyền thống thì độ đạm phải cao. Hiện nay các sản phẩm thông thường từ 10-20 đạm, có loại cao hơn khoảng 30 đạm.