Bốn đứa trẻ chăn trâu say giấc bị lũ cuốn trôi, một người đàn ông quay lại cứu lợn vĩnh viễn nằm sâu trong dòng nước. Rồi thì lũ trẻ con lại vô tư vớt củi bất chấp việc có thể biến mất bất cứ lúc nào.

Noi dau hon nhien o Mu Cang Chai - Anh 1

Cảnh đổ nát tan hoang

Những gương mặt thất thần; những ánh mắt như dại đi chờ ngóng tin người thân còn đang nằm đâu đó trong đống bùn đất hoặc dòng nước giữ; những xót xa đọng lại trên khuôn mặt của những người dân nghèo.

Mù Cang Chải (Yên Bái) không biết đến bao giờ mới gượng dậy nổi, sau khi phải hứng chịu trận lũ khủng khiếp chưa từng xảy ra ở vùng dất này hôm rạng sáng 3-8.

Con ở đâu trong dòng nước cuốn?

Trong rạng sáng định mệnh ấy, bốn đứa trẻ- lớn nhất mới 15 tuổi, nhỏ nhất mới 7 tuổi, ở xã Kim Nọi, huyện Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái, đang say giấc trong chòi chăn trâu trên rừng, lũ ập đến, và cả bốn đứa trẻ không bao giờ được trở về nhà nữa. Các em đã bị dòng nước dữ cuốn trôi đi.

4 đứa trẻ chăn trâu tội nghiệp ấy là Giàng A Táng (SN 2007), Giàng A Phai (SN 2010), Giàng A Hứ (SN 2002), Giàng A Lu (SN 2010).

Mùa A Sua, mẹ của Táng và Phai, khóc đã không còn nước mắt. Ánh mắt như dại đi vì nhớ và thương con.

Cũng tại xã Kim Nọi, sáng ấy, Giàng Anh Hù phát hiện lũ tràn về, đã vội vã đưa vợ và 2 con chạy lên đồi tránh nạn.

Sau đó, vì tiếc của, Hù quay lại chuồng lợn để nhằm mở cửa cứu đàn lợn 15 con- khối tài sản lớn nhất của gia đình. Nhưng Hù chưa kịp mở cửa chuồng lợn, thì dòng nước khủng khiếp, cùng những tảng đá nặng cả tấn ập đến.

Noi dau hon nhien o Mu Cang Chai - Anh 2

Chỉ còn cảnh mành trời chiếu đất

Hù mãi mãi không được gặp vợ cọn bởi anh đã chìm và nằm đâu đó trong lòng đất đã bị lũ phủ lấp.

Có lẽ, suốt cuộc đời, anh Lê Doãn Dũng, 35 tuổi, ở Tổ 8, thị trấn Mù Cang Chải, huyện Mù Cang Chải (Yên Bái), cũng không thể nào quên được khoảnh khắc đầy ám ảnh của trận lũ ống, lũ quét kinh hoàng sáng hôm đó.

Nằm lả đi trong phòng điều trị tích cực của bệnh viện huyện Mù Cang Chải, ánh mắt thất thần, anh Dũng kể rằng lúc đó khoảng hơn 5 giờ sáng, vợ chồng anh thấy mặt đất rung chuyển. Biết có chuyện chẳng lành, hai vợ chồng liền ôm con định chạy ra ngoài thì cơn lũ dữ ập đến.

Chỉ trong tích tắc, anh Dũng, vợ và hai con gái của anh (một bé 4 tuổi, một 1 tuổi), cả ngôi nhà hai vợ chồng gom góp bao năm mới dựng được, bị cuốn phăng theo dòng nước.

Mỗi người bị cuốn đi một ngả. Sau khi may mắn được người dân vớt và cứu sống, thì đến nay vợ và hai đứa con của anh Dũng cũng chẳng biết đang ở nơi đâu.

Mất hết

Vợ chồng anh Mùa A Công và Giàng Thị Mú, ở Tổ 8 thị trấn Mù Cang Chải đang lúi húi nhặt nhạnh mấy bộ quần áo, tấm chăn cũ còn sót lại sau trận lũ và mang ra suối giặt giũ.

Mú đứng thẫn thờ bên bờ suối, chỉ tay về đống đổ nát, rồi bàng hoàng kể lại: Lúc ấy vào khoảng hơn 5 giờ, mới ngủ dậy, chuẩn bị cơm nước cho bọn trẻ, bỗng thấy nước đổ ầm ầm; tiếng động rất mạnh, chạy ra thì thấy dòng nước đục ngầu như thác đổ, đất, đá lao như tên bắn từ đâu ập về.

“Chỉ kịp gọi 2 đứa con nhỏ chạy lên đồi để tránh trú. Khoảng 20 phút sau, nhìn xuống, toàn bộ tài sản gồm nhà cửa, 3 chiếc xe máy, 2 máy bừa, gạo… đều bị lũ cuốn phăng”- Mú kể lại.

Noi dau hon nhien o Mu Cang Chai - Anh 3

Nước mắt ở Mù Cang Chải

Mú bảo, mấy hôm nay chính quyền cũng bảo lên huyện để nhà nước hỗ trợ ăn, ngủ. “Nhưng mình mất nhà cửa, tài sản, chẳng còn tâm trí nào mà ăn với ngủ nữa”- Mú buồn rầu.

Bên cầu Kim Nọi, nhiều người dân vẫn đang đi bới bùn đất với hy vọng còn tìm lại được những gì còn sót lại sau trận lũ.

Mưu sinh

Lũ đi qua, gỗ rừng trôi về nhiều vô kể. Bên lòng hồ thủy điện ở xã Mồ Dề, những đứa trẻ người Mông đang gập mình bên mặt hồ mênh mông nước để nhặt những khúc củi to hơn cả thân mình.

Nhìn ánh mắt vô tư của những đứa trẻ, tôi sợ.

Sợ là bởi, tôi đã từng ở Tây Nguyên 30 năm, tôi hiểu những trận lũ rừng khủng khiếp như thế nào. Lũ đi qua, là người chết, nhà mất, ruộng vườn tan hoang và biết bao đớn đau khác nữa.

Có một câu chuyện, rất cũ, nói mãi, nhưng không bao giờ được người dân lưu tâm: Đó là sự chủ quan.

Noi dau hon nhien o Mu Cang Chai - Anh 4

Những em bé bất chấp nguy hiểm nhào ra vớt củi giữa dòng nước lớn

Chúng ta nghĩ gì khi nhìn những tấm ảnh, những đứa trẻ chỉ 6-10 tuổi, bơi, lội ra giữa dòng nước mênh mông, để vớt củi và đùa nghịch?

Bố mẹ cứ mặc nhiên để mặc con trong vòng nguy hiểm. Và sự chủ quan này, có thể phải đánh đổi bằng chính tính mạng của những đứa con mình, một khi chúng không may trượt chân hoặc bị vấp ngã xuống dòng nước mênh mông kia.

Hàng chục gia đình ở Mù Cang Chải đã mất con, mất của, mất tất cả vì mưa lũ. Mỗi gia đình là một thân phận; mỗi thân phận nghĩ đến bỗng thấy xót xa...

Noi dau hon nhien o Mu Cang Chai - Anh 5

Những đứa trẻ ở Mù Cang Chải Nguyễn Văn