Nhà Nguyễn là triều đại phong kiến cuối cùng ở Việt Nam (1802 - 1945). Tồn tại 143 năm, đây là triều đại đánh dầu nhiều thăng trầm của lịch sử, đặc biệt là cuộc xâm lược của người Pháp giữa thế kỷ 19.

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 1

Vua Gia Long (8/2/1762 – 3/2/1820) là vị Hoàng đế đã thành lập nhà Nguyễn, vương triều phong kiến cuối cùng trong lịch sử Việt Nam. Ông tên thật là Nguyễn Phúc Ánh (thường được gọi tắt là Nguyễn Ánh), trị vì từ năm 1802 đến khi qua đời năm 1820. Sau nhiều thất bại lớn và phải cầu viện sự giúp đỡ của Xiêm La và Pháp, ông giữ vững được Nam Hà và đến năm 1802 thì đánh bại quân Tây Sơn, lên ngôi hoàng đế, thống nhất Việt Nam sau nhiều thế kỷ nội chiến

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 2

Triều đại của ông được đánh dấu bằng việc chính thức sử dụng quốc hiệu Việt Nam với cương thổ rộng lớn nhất cho đến thời đó, kéo dài từ biên giới với Trung Quốc tới vịnh Thái Lan; thay thế các cải cách có xu hướng tự do của triều Tây Sơn bằng nền giáo dục và điều hành xã hội theo Nho giáo khắc nghiệt hơn; định đô tại Phú Xuân. Ngoài ra, ông còn là người mở đường cho các ảnh hưởng của người Pháp ở Việt Nam qua việc mời họ giúp xây dựng các thành trì lớn, huấn luyện quân đội và khoan thứ cho việc truyền đạo Cơ đốc. Dưới triều đại của ông, Việt Nam trở thành một thế lực quân sự hùng mạnh ở Đông Dương, cùng Xiêm La phân chia ảnh hưởng đối với Chân Lạp (Trong ảnh là Hoàng tử Cảnh, con trai vua Gia Long)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 3

Vua Minh Mạng, cũng gọi là Minh Mệnh (25/5/ 1791 – 20/1/1841), tức Nguyễn Thánh Tổ là vị Hoàng đế thứ hai của nhà Nguyễn. Được xem là một ông vua năng động và quyết đoán, Minh Mạng đã đề xuất hàng loạt cải cách từ nội trị đến ngoại giao. Ông cho lập thêm Nội các và Cơ mật viện ở kinh đô Huế, bãi bỏ chức tổng trấn Bắc thành và Gia Định thành, đổi trấn thành tỉnh, củng cố chế độ lưu quan ở miền núi

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 4

Dưới thời ông, quân đội nhà Nguyễn được tổ chức lại, chia thành bộ binh, thủy binh, tượng binh, kị binh và pháo thủ binh. Minh Mạng còn cử quan ra chỉ đạo khai hoang ở ven biển Bắc kỳ và Nam kỳ (Trong ảnh: Ấn của vua Minh Mạng)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 5

Là người tinh thông Nho học và sùng đạo Khổng Mạnh, Minh Mạng rất quan tâm đến việc học tập và củng cố thi cử, năm 1822 ông mở lại các kì thi Hội, thi Đình ở kinh đô để tuyển chọn nhân tài. Do không có thiện cảm với phương Tây, Minh Mạng đã khước từ mọi tiếp xúc với họ. Ngoài ra, vì Minh Mạng không thích đạo Cơ Đốc của phương Tây nên ông đã ra chiếu cấm đạo và tàn sát hàng loạt tín đồ Cơ Đốc giáo (Trong ảnh là cổng vào lăng vua Minh Mạng)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 6

Hoàng đế Tự Đức (tên sinh thành Nguyễn Dực Tông) là vị Hoàng đế thứ tư của nhà Nguyễn. Ông tên thật là Nguyễn Phúc Hồng Nhậm hay còn có tên Nguyễn Phúc Thì. Ông là vị vua có thời gian trị vì lâu dài nhất của nhà Nguyễn, trị vì từ năm 1847 đến 1883

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 7

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 8

Hoàng đế Hàm Nghi là vị Hoàng đế thứ 8 của nhà Nguyễn. Ông cùng với các vua chống Pháp Thành Thái, Duy Tân là ba vị vua yêu nước trong thời kỳ Pháp thuộc

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 9

Là em trai của vua Kiến Phúc, năm 1884 Hàm Nghi được các phụ chính đại thần Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết đưa lên ngôi ở tuổi 13. Sau khi cuộc phản công tại kinh thành Huế thất bại năm 1885, Tôn Thất Thuyết đưa ông ra ngoài và phát hịch Cần Vương chống thực dân Pháp. Nhân danh ông, Tôn Thất Thuyết đã phát động phong trào Cần Vương, kêu gọi văn thân, nghĩa sĩ giúp vua, giúp nước. Phong trào này kéo dài đến năm 1888 thì Hàm Nghi bị bắt. Sau đó, ông bị đem an trí ở Alger (thủ đô xứ Algérie). (Trong ảnh là đám cưới vua Hàm Nghi với một phụ nữ địa phương ở Algérie - 1904)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 10

Đám cưới vua Hàm Nghi ở Algérie (1904)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 11

Ông qua đời tại đây năm 1943 vì bệnh ung thư dạ dày (Trong ảnh là đám cưới vua Hàm Nghi ở Algérie)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 12

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 13

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 14

Đồng Khánh sinh ngày 12 tháng giêng năm Giáp Tý, tức ngày 19 tháng 2 năm 1864 tại Huế. Ông là con trưởng của Kiên Thái Vương Nguyễn Phúc Hồng Cai và bà Bùi Thị Thanh. Năm 1865, Ưng Kỷ được vua Tự Đức nhận làm con nuôi và giao cho bà Thiện Phi Nguyễn Thị Cẩm chăm sóc, dạy bảo. Đồng Khánh là ông vua không chống Pháp. Sách của Trần Trọng Kim viết: "Vua Đồng Khánh tính tình hiền lành, hay trang sức và cũng muốn duy tân, ở rất được lòng người Pháp". Vua Đồng Khánh ở ngôi được ba năm thì bệnh và mất vào ngày 27 tháng 12 năm Mậu Tý, tức ngày 28 tháng 1 năm 1889. Khi đó ông 24 tuổi

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 15

Vua Thành Thái tên húy là Nguyễn Phúc Bửu Lân, còn có tên là Nguyễn Phúc Chiêu. Ông là con thứ 7 của vua Dục Đức và bà Từ Minh Hoàng hậu (Phan Thị Điểu), sinh ngày 22 tháng 2 năm Kỷ Mão, tức 14 tháng 3 năm 1879 tại Huế. Năm ông bốn tuổi, vua cha Dục Đức bị phế và chết trong tù. Đến nǎm được chín tuổi, ông ngoại là Phan Đình Bình (làm quan Thượng thư bộ Hộ) bị vua Đồng Khánh bắt giam rồi bỏ cho chết, vì mắng Đồng Khánh nịnh bợ và thân Pháp khi Đồng Khánh ra Quảng Bình dụ vua Hàm Nghi đầu hàng. Bửu Lân lại phải cùng mẹ Từ Minh lên kinh đô, chịu sự quản thúc, sống trong cảnh thiếu thốn. (Vua Thành Thái trong triều phục)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 16

Anh em vua Thành Thái (từ trái sang phải, 3 hoàng tử: Bửu Lũy, Bửu Trang và Bửu Liêm. Các em của Vua Thành Thái (1891)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 17

Các anh em của vua Thành Thái và các ông thầy (phụ đạo)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 18

Hai người vợ của vua Thành Thái

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 19

Bà Đoàn Thị Châu, Thứ phi của cựu hoàng Thành Thái

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 20

Thái hậu Từ Minh, thân mẫu cựu hoàng Thành Thái

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 21

Vua Thành Thái và em tới thăm quan toàn quyền (1900)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 22

Vua Thành Thái và em tới thăm quan toàn quyền (1900)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 23

Vua Thành Thái trong lúc bị đày bên đảo Réunion

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 24

Cựu hoàng Thành Thái về thăm Huế lần cuối (1953)

Nhung buc anh hiem hoi ve cac vi vua cuoi cung o Viet Nam - Anh 25

Vua Bảo Đại đến thăm cựu hoàng Thành Thái tại Sài Gòn (1953)

Theo Giaoduc.net