Với những biến động chính trị toàn cầu hiện nay, tuyên bố ngày 20/11 của Thủ tướng Đức – bà Angela Merkel – về việc tiếp tục tranh cử nhiệm kỳ tiếp theo phần nào giúp trấn an các nhà đầu tư bởi họ hiểu được phong cách của vị lãnh đạo này.

Trong suốt 11 năm cầm quyền, bà Merkel giúp ổn định Liên minh Châu Âu (EU), hạn chế việc chỉ trích các chính sách của Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB), ủng hộ các biện pháp trừng phạt kinh tế Nga, xây dựng liên minh quân sự Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) mạnh mẽ và hỗ trợ thương mại tự do.

Nhà kinh tế trưởng Holger Schmieding tại Berenberg cho rằng những bất ổn xung quanh ý định của bà Merkel sẽ ảnh hưởng tiêu cực tới các thị trường. Nếu tương lai được làm rõ, nhiệm kỳ tiếp theo của vị Thủ tướng Đức sẽ có tác động thế nào tới thuế suất, chính sách tiền tệ và địa chính trị?

Chứng khoán

Nhiem ky thu 4 cua ba Merkel se anh huong the nao den thi truong? - Anh 1

Diễn biến chỉ số DAX trong 1 năm qua (Nguồn: Bloomberg)

Chỉ số chứng khoán DAX của Đức tăng 0,5% trong phiên giao dịch ngày 21/11 sau khi bà Merkel đưa ra tuyên bố. Sau khi đạt đỉnh hồi tháng 4/2015, chỉ số DAX hiện đang giảm 14%. Phần lớn các nhà đầu tư đều cho rằng bà Merkel sẽ tiếp tục nắm quyền thêm 4 năm nữa, do đó khả năng xảy ra một cú sốc tiêu cực là rất nhỏ. Trong dài hạn, chứng khoán có thể giảm nếu chính sách tị nạn của bà Merkel gây ra phản ứng dữ dội ở người dân.

Tỷ giá

Đồng Euro tăng 0,4% trong phiên giao dịch ngày 21/11 và tiếp tục tăng đầu phiên giao dịch ngày 22/11 trên thị trường châu Á sau khi thông tin bà Merkel ứng cử nhiệm kỳ thứ 4 được công bố. Đồng Yên giảm 4% xuống mức 111,19 Yên đổi 1 USD – mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 7.

Đồng USD tăng mạnh sau những tuyên bố chính sách của ông Trump và khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất ngày càng cao. Nhưng trong phiên giao dịch ngày 21/11, chỉ số đồng USD của Bloomberg giảm 0,2%.

ECB

Bộ trưởng Tài chính Wolfgang Schaeuble lên tiếng rằng việc ECB hạ lãi suất xuống mức thấp kỷ lục khiến các cử tri nghiêng về phe của Đảng Sự lựa chọn khác cho nước Đức (AfD) – những người phản đối việc sử dụng chung đồng Euro và dân nhập cư.

Bà Merkel luôn tránh việc chỉ trích Chủ tịch ECB – ông Mario Draghi. Ông Schmieding cho rằng sự độc lập của ECB rất quan trọng với vị lãnh đạo nước Đức.

Vị thế của châu Âu trong kỷ nguyên Trump

Sau khi Vương quốc Anh (UK) bỏ phiếu rời EU, bà Merkel cho biết mình sẽ chiến đấu chống lại các lực lượng chủ nghĩa dân tộc. Vị Thủ tướng Đức cho rằng chỉ có một châu Âu thống nhất mới mang tới tác động kinh tế và đạo đức toàn cầu.

Kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ được coi là chiến thắng của chủ nghĩa dân túy và nằm ngoài tầm với của bà Merkel. Điều này sẽ khiến các cuộc bỏ phiếu tại Pháp và Hà Lan trong năm 2017 trở nên khó lường hơn. Trong cuộc bầu cử sắp tới tại Đức, có thể bà Merkel sẽ tập trung vào luật pháp, trật tự, an ninh và thuế.

Mối quan hệ với NATO và Mỹ

Tổng thống Mỹ đương nhiệm – ông Barack Obama – gọi bà Merkel là đồng minh quan trọng nhất của Mỹ tại châu Âu. Điều này hoàn toàn trái ngược với ông Trump khi vị tổng thống thứ 45 của Mỹ gọi chính sách nhập cư của bà Merkel là “thảm họa” và tuyên bố xem xét lại cam kết phòng vệ với NATO.

Trong cuộc gặp mặt chia tay với ông Obama ngày 17/11, bà Merkel cho biết điều nước Đức cần là thắt chặt quan hệ với các đồng minh tại EU và NATO. Hiện nay, Đức đang tăng cường chi tiêu quốc phòng nhưng vẫn chưa thể đạt tới mức 2% GDP mục tiêu của NATO.

Brexit

Nhiem ky thu 4 cua ba Merkel se anh huong the nao den thi truong? - Anh 2

Bà Merkel (trái) và bà May (phải) đã có những cuộc gặp mặt không chính thức về Brexit

Bà Merkel đang có đường lối cứng rắn trong quá trình xây dựng mối quan hệ mới với UK ngay cả trước khi quốc gia này tuyên bố rời khỏi EU. Vị lãnh đạo nước Đức giữ nguyên lập trường yêu cầu UK cho phép các nước thuộc EU nhập cảnh tự do nếu muốn tiếp tục tham gia thị trường đơn lẻ này.

Nga

Mối quan hệ mới giữa Mỹ và Nga có thể gây thêm áp lực lên chính quyền của bà Merkel. Khả năng Mỹ gỡ bỏ lệnh trừng phạt với Nga sẽ khuyến khích các nước như Italy bất tuân theo những hình phạt của EU – điều mà bà Merkel cố gắng duy trì trong suốt nhiệm kỳ của mình.

Ngày 18/11, ông Obama, bà Merkel và 4 nhà lãnh đạo châu Âu khác đồng ý tiếp tục duy trì các lệnh trừng phạt với Nga cho tới khi ông Putin đáp ứng đủ các điều kiện chấm dứt xung đột tại miền đông Ukraine.

Cuộc bầu cử

Tài sản lớn nhất của bà Merkel là sự ổn định. Chuyên gia Martin Zielke của Commerzbank AG cho rằng những bất ổn trên thị trường đang trở nên rõ ràng như hiện nay, đặc biệt là vấn đề chính trị và kinh tế. Các cuộc thăm dò chỉ ra rằng nếu bà Merkel tái đắc cử, Đảng Dân chủ Cơ đốc do bà đứng đầu sẽ phát triển mạnh mẽ trên nền tảng là sự suy yếu của Đảng Dân chủ Xã hội. Đảng AfD sẵn sàng chiếm lấy các ghế trong Quốc hội lần đầu tiên trong lịch sử mặc dù lãnh đạo của Đảng này tuyên bố không quan tâm tới chính phủ.