Năm tới, Nhật Bản sẽ thuê thêm đất để mở rộng một căn cứ quân sự ở Cộng hòa Djibouti, quốc gia phía đông châu Phi, như một đối trọng trước sự gia tăng ảnh hưởng của Trung Quốc ở khu vực này.

Trang tin Reuters trích 3 nguồn tin từ chính phủ Nhật Bản cho biết, Trung Quốc đang tìm cách thiết lập mối quan hệ gần gũi hơn với các quốc gia châu Phi có thể giúp nước này giành được nhiều nguồn tài nguyên thiên nhiên và mở rộng thị trường. Cuối năm ngoái, Bắc Kinh đã tuyên bố sẽ “bơm” 60 tỷ USD cho các dự án phát triển ở lục địa này, xóa một số khoản nợ và giúp thúc đẩy nông nghiệp.

Đầu năm nay, Nhật Bản cũng cam kết sẽ tăng cường hỗ trợ các dự án cơ sở hạ tầng, giáo dục và y tế ở châu Phi, cam kết hỗ trợ thêm 30 tỷ USD cho lĩnh vực công và tư nhân.

Tháng 2 vừa qua, Trung Quốc đã khởi công xây dựng cơ sở quân sự nước ngoài đầu tiên ở Djibouti - một căn cứ hậu cần ven biển tiếp tế cho các tàu hải quân tham gia gìn giữ hòa bình và sứ mệnh nhân đạo.

Djibouti, một quốc gia có diện tích tương đương xứ Wales, có vị trí chiến lược, là lối vào Biển Đỏ từ phía nam, trên tuyến đường tới kênh đào Suez. Đất nước nhỏ bé nằm kẹp giữa Ethiopia, Eritrea và Somalia này cũng là nơi Mỹ và Pháp đặt nhiều căn cứ.

Nhat Ban mo rong can cu quan su o Djibouti - Anh 1

Nữ Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Tomomi Inada tới Djibouti tháng 8/2016

Từ năm 2011, 180 quân thuộc Lực lượng tự vệ Nhật Bản (SDF) đã đồn trú tại một khu vực rộng 12 ha ở Djibouti, bên cạnh Trại Lemonnier - căn cứ Mỹ tại sân bay quốc tế của Djibouti. Kể từ đó, SDF đã vận hành các máy bay tuần tra hàng hải như một phần của lực lượng quốc tế, trong đó có Trung Quốc, để "săn" hải tặc trên vùng biển Vịnh Aden, ngoài khơi Somalia.

Một phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Nhật Bản khẳng định, các cuộc thảo luận để mở rộng căn cứ của nước này tại Djibouti đang diễn ra.

Khi được hỏi về kế hoạch của Nhật Bản, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Geng Shuang nói rằng, các chính sách quân sự và an ninh của Nhật Bản đã thu hút sự chú ý ở châu Á vì các lý do lịch sử.

"Chúng tôi hy vọng Nhật Bản có thể rút ra bài học từ lịch sử, phù hợp theo thời gian và thật sự đi theo con đường phát triển hòa bình", ông Geng phát biểu tại một cuộc họp báo hàng ngày ở Bắc Kinh.

Nhật Bản đang cân nhắc triển khai máy bay vận tải C-130, xe bọc thép Bushmaster và bổ sung nhân viên cho cơ sở ở Djibouti nhưng vẫn chưa có con số cuối cùng. Tokyo giải thích việc gia tăng nhân sự và máy bay ở vùng Sừng châu Phi nhằm đáp ứng nhu cầu sơ tán công dân Nhật Bản khỏi những điểm “nóng” trong khu vực khi có rắc rối hoặc các vùng bị thiên tai.

Tháng 8 vừa qua, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Tomomi Inada đã đến Djibouti để xem xét việc mở rộng "chức năng" của căn cứ Nhật Bản. Tuy nhiên, bà không cho biết căn cứ sẽ được mở rộng.

Một tháng trước đó, Nhật Bản đã điều 3 máy bay C-130 đến Djibouti để phục vụ việc sơ tán công dân Nhật Bản bị mắc kẹt vì giao tranh ở thủ đô Juba của Nam Sudan. Thủ tướng Shinzo Abe đang tìm cách để SDF đóng một vai trò lớn hơn trong khu vực và toàn cầu.

H.Vân