Ngày 19/10, Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội họp phiên toàn thể nghe Bộ Xây dựng và các bộ, ngành có liên quan giải trình việc thực hiện chính sách hỗ trợ về nhà ở đối với người có công với cách mạng.

Nha o cho nguoi co cong: Ho tro 71.000 ho, thuc te gap 4,6 lan - Anh 1

Toàn cảnh phiên họp

Phiên họp nhằm cung cấp thông tin, giải trình kết quả tổ chức thực hiện chính sách hỗ trợ về nhà ở đối với người có công với cách mạng từ năm 2013 đến ngày 30/9/2016; làm rõ những hạn chế, khó khăn, vướng mắc và trách nhiệm của các cơ quan có liên quan.

Từ đó, có giải pháp bố trí kinh phí và giải quyết các vướng mắc để thực hiện có hiệu quả chính sách hỗ trợ về nhà ở đối với người có công với cách mạng.

Cần hơn 7.500 tỷ hỗ trợ nhà ở cho người có công giai đoạn 2

Báo cáo tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Hồng Hà cho biết, theo Nghị quyết 494 của Quốc hội, có 12 nhóm đối tượng người có công với cách mạng đang ở nhà tạm hoặc nhà ở bị hư hỏng nặng cần phá dỡ để xây mới hoặc đang ở nhà tạm phải sửa khung, tường và thay mới mái nhà ở.

Số lượng hỗ trợ khoảng 71.000 hộ (49.000 hộ xây dựng mới và hơn 21.000 hộ sửa chữa, cải tạo). Tuy nhiên, các địa phương đề nghị thêm nên nâng tổng số hộ được hỗ trợ trong giai đoạn 1 lên thành 80.000 hộ.

Đến khi triển khai Quyết định 22 của Chính phủ, theo kê khai của các địa phương đến tháng 7/2014, số lượng lên tới trên 300.000 hộ, tăng gấp 4,6 lần so với số lượng dự kiến năm 2012.

Theo báo cáo của các địa phương đến hết tháng 9/2016, Nhà nước đã hoàn thành hỗ trợ 75.600 trên tổng số 80.000 hộ dân. Còn lại 4.400 hộ, dự kiến sẽ hoàn thành trong năm nay. Tổng kinh phí đã cấp đủ để thực hiện chính sách này (gần 2.800 tỷ đồng).

Còn đến giai đoạn 2, Bộ trưởng Xây dựng thông tin, con số còn rất lớn, trên 291.000 hộ. Nguồn kinh phí dự toán là khoảng 7.540 tỷ đồng. Đến nay, kinh phí ngân sách cần cấp để thực hiện giai đoạn 2 đến nay chưa bố trí được.

Làm rõ trách nhiệm các bên

Là người đầu tiên chất vấn, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội Bùi Sỹ Lợi đề nghị, làm rõ trách nhiệm của Bộ Xây dựng và các bộ, ngành liên quan khi tham mưu cho Chính phủ xây dựng Quyết định 22 để triển khai Nghị quyết của Quốc hội, xác định số hộ người có công cần hỗ trợ, vượt quá diện điều chỉnh của Pháp lệnh Người có công.

“Quá trình triển khai thực hiện chính sách rất chậm. Hơn nữa còn hơn 4.000 hộ chính sách chưa được hưởng, trong khi đó đối tượng này là những người cao tuổi, khó khăn, gây bức xúc xã hội. Nguyên nhân từ đâu, trách nhiệm của Bộ Xây dựng thế nào, giải pháp khắc phục ra sao?”, Đại biểu Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) đặt vấn đề.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội Đặng Thuần Phong cho rằng, Nghị quyết của Quốc hội nêu rõ đối tượng hỗ trợ là người có công đang ở nhà tạm hoặc hư hỏng nặng. Khi đó, khảo sát là 71.000 hộ, mà số cho bổ sung lại tới 335.000 hộ.

Theo ông Phong, việc mở rộng đối tượng theo Quyết định 22 vượt tầm Pháp lệnh Người có công, làm vượt lớn dự kiến ngân sách và đây là “lỗi” trong việc tham mưu.

Chậm trễ trong triển khai thực hiện chính sách

Giải trình vấn đề này, Bộ trưởng Xây dựng Phạm Hồng Hà cho hay: Nghị quyết 494 của Quốc hội nếu so với Pháp lệnh người có công năm 2005 thì có 9 nhóm đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ. Nhưng đến năm 2012, khi sửa Pháp lệnh, số đối tượng nâng lên thành 12 nhóm, vì vậy số lượng người được hưởng hỗ trợ cũng tăng lên.

Bộ trưởng thừa nhận, có việc chậm trễ trong triển khai thực hiện chính sách. Nguyên nhân có cả khách quan và chủ quan trong việc này.

Nói về trách nhiệm, Bộ trưởng Phạm Hồng Hà khẳng định, Bộ đã triển khai hướng dẫn rất kỹ thông tư đã ban hành. Nhưng công tác kiểm tra, uốn nắn chưa thật sát, đồng thời việc phối hợp giữa các bộ, ngành trong việc thống kê, xác định đối tượng hỗ trợ chưa tốt.

Làm rõ việc thêm việc “vênh” số lượng đối tượng được hỗ trợ, ông Huỳnh Văn Tí, Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội giải thích, do nhiều báo cáo tổng hợp của các địa phương chỉ được gửi đến Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính mà không gửi tới Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội.

Theo Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, trong điều kiện ngân sách nhà nước có khó khăn, trước mắt, năm 2017 tập trung ưu tiên các đối tượng gia đình có 2 liệt sĩ trở lên; người bị thương, bệnh binh, người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.

Thảo Nguyên