Vừa đáp ứng nhu cầu cấp điện, nhiều nhà máy nhiệt điện than vừa chủ động đưa ra các giải pháp để đảm bảo môi trường ngay từ khi đầu tư và cập nhật theo tình hình mới.

Là chủ đầu tư 3 nhà máy Nhiệt điện Duyên Hải 1, 3 và 3 mở rộng thuộc Trung tâm Điện lực Duyên Hải, Tổng công ty Phát điện 1 (EVN Genco 1) đặc biệt quan tâm đến vấn đề xử lý chất thải rắn. Ông Nguyễn Khắc Sơn, Tổng giám đốc EVN Genco 1 cho hay, các nhà máy nhiệt điện than tại Trung tâm Điện lực Duyên Hải đều sử dụng công nghệ tua-bin ngưng hơi truyền thống, công nghệ đốt than hiện đại, đảm bảo các chỉ tiêu cao về độ sẵn sàng, tính ổn định, hiệu suất cao, an toàn và đặc biệt đảm bảo các chỉ tiêu về bảo vệ môi trường sống do sử dụng các thiết bị xử lý môi trường tiên tiến như hệ thống lọc bụi tĩnh điện, hệ thống khử NOx và SOx.

Do địa điểm xây dựng tại Trà Vinh, có ảnh hưởng bởi điều kiện tự nhiên và khí hậu vùng đặc thù, cụ thể từ tháng 4 đến tháng 10 hàng năm là mùa mưa, từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau là mùa gió chướng, nên hệ thống vận chuyển than từ cảng vào kho chứa cũng như chuyển than đến từng nhà máy điện đều sử dụng dây chuyền khép kín.

Nha may dien chu dong xu ly o nhiem moi truong - Anh 1

Hiện EVN có tổng cộng 11 nhà máy nhiệt điện than đang hoạt động và đều được quan tâm đầu tư các giải pháp môi trường. Cụ thể, các nhà máy nhiệt điện than của EVN hiện sử dụng hệ thống thiết bị khử bụi tĩnh điện hiệu suất cao, trong đó dải hiệu suất khử khả dụng đều trên 90%, cá biệt có những nhà máy mới xây dựng đạt mức trên 99% như Vĩnh Tân, Duyên Hải.

Cũng có 8/11 dây chuyền nhà máy nhiệt điện đã lắp đặt hệ thống khử lưu huỳnh trong khói thải (FGD) gồm Phả Lại 2, Uông Bí mở rộng 1 và 2, Quảng Ninh, Hải Phòng, Nghi Sơn 1, Vĩnh Tân 2, Duyên Hải 1. Tuy nhiên, trong số đó, các nhà máy Hải Phòng, Phả Lại 2 và Quảng Ninh cũng tiếp tục được cải tạo hệ thống FGD để nâng cao hiệu suất xử lý.

Với 3 nhà máy còn lại thì Phả Lại 1 đang lập dự án cải tạo, bổ sung, còn Mông Dương 1 tuy không có thiết bị FGD độc lập, nhưng công nghệ hiện tại đảm bảo phát thải SOx thấp, dưới ngưỡng quy chuẩn cho phép và Nhà máy Nhiệt điện Ninh Bình đã cải tạo vòi đốt UD trước đây, nên nồng độ SOx trong khói thải đáp ứng nhu cầu.

Liên quan đến việc xử lý nito trong khói thải, hiện cũng đã có 9/11 nhà máy đã áp dụng công nghệ vòi đốt Low-Nox để giảm thiểu phát thải nito trong khói. Đặc biệt, hai nhà máy mới đưa vào vận hành là Duyên Hải 1 và Vĩnh Tân 2 có thiết bị khử Nox độc lập, nâng hiệu suất khử đạt trên 70%.

Tại hai dự án Duyên Hải 1 và Vĩnh Tân 2 mới đầu tư còn có hệ thống quan trắc nước thải (lưu lượng, độ pH, nhiệt độ, Clo dư) tự động, liên tục. Các dự án còn lại cũng đang từng bước đầu tư, lắp đặt hệ thống giám sát này cho nước thải ngoài các hoạt động quan trắc chất lượng môi trường định kỳ theo quy định của pháp luật.

Một mối quan tâm khác của các nhà máy nhiệt điện than là tro xỉ cũng đã được Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) tích cực xử lý.

Tại Nhà máy Duyên Hải 1, phương án thải xỉ khô cũng được nghiên cứu lựa chọn phù hợp với dây chuyền công nghệ sản xuất tại các nhà máy nhiệt điện than. Theo đó, tro bay trong nhà máy được vận chuyển đến các silo (dung tích 3.000 m2) bằng đường ống, thông qua hệ thống thải xỉ bằng khí nén. Tại mỗi silo tro bay, đều lắp đặt 1 bộ rút tro xỉ ẩm và 1 bộ rút tro bay khô (có thể sử dụng trong trường hợp mua bán tro bay ra bên ngoài). Sau đó, tro bay được đưa ra bãi thải xỉ bằng xe chuyên dụng (thải xỉ kín) và được lu lèn theo đúng quy trình. Đối với xỉ đáy lò, sau khi ra khỏi lò hơi sẽ được làm mát trực tiếp bằng nước và cũng được chuyển đến bãi xỉ bằng các xe chuyên dụng. Hiện nay, bãi xỉ của Nhà máy Nhiệt điện Duyên Hải 1 có diện tích 31 ha, Duyên Hải 2 là 20 ha, Duyên Hải 3 và Duyên Hải 3 mở rộng sử dụng chung bãi xỉ có diện tích 29 ha và thêm 20 ha dự phòng cho cả 4 nhà máy. Thời gian chứa xỉ của mỗi nhà máy từ 2,5 - 3,5 năm.

Hiện nay, Công ty Nhiệt điện Duyên Hải đang làm việc với Liên danh Công ty Việt Long, Công ty Hoàng Quý, sớm thống nhất phương án xử lý lượng tro bay của các nhà máy nhiệt điện thuộc Trung tâm Điện lực Duyên Hải. Cụ thể là việc sử dụng tro xỉ này để san lấp mặt bằng Khu công nghiệp Ông Kèo (Trà Vinh) hoặc đặt các cơ sở sản xuất vật liệu xây dựng gần Trung tâm Điện lực Duyên Hải.

Các nhà máy nhiệt điện ở phía Bắc như Phả Lại, Uông Bí, Nghi Sơn 1, Quảng Ninh, Hải Phòng và Ninh Bình hiện đều có hợp đồng tiêu thụ tro xỉ. Công ty Nhiệt điện Vĩnh Tân 2 cũng đã ký hợp đồng với Công ty TNHH Mãi xanh Lũng Lô để bao tiêu tro xỉ từ năm 2017 - 2044.

Hoàng Nam