Dù thuế nhập khẩu giảm mạnh, người Việt vẫn "vỡ mộng" mua ô tô nhập khẩu giá rẻ khi ngành sản xuất, lắp ráp ô tô thành ngành kinh doanh có điều kiện.

Theo báo Dân trí, tại Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung Phụ lục 4 Luật đầu tư về Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện vừa được Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đưa ra mới đây, Ủy ban Kinh tế đã thống nhất tán thành với việc bổ sung ngành, nghề sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu ô tô là ngành, nghề kinh doanh có điều kiện.

Cụ thể, theo Ủy ban Kinh tế hiện có hai ý kiến và quan điểm về đề xuất đưa ngành sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu ô tô trở thành ngành kinh doanh có điều kiện, trong đó khẳng định: Việc bổ sung ngành sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu ô tô là cần thiết để phát triển ngành công nghiệp ô tô theo định hướng nêu trên, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo đảm quyền lợi của người tiêu dùng, bảo vệ môi trường và an toàn, tính mạng, sức khỏe của cộng đồng

Ý kiến thứ hai là đề nghị làm rõ việc bổ sung điều kiện đầu tư kinh doanh đối với ngành, nghề sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu xe ô tô xuất phát từ lợi ích của người dân, doanh nghiệp hay yêu cầu quản lý nhà nước và có đảm bảo tính bình đẳng, phổ quát của pháp luật không?

Nguoi Viet het co hoi mua o to ngoai nhap gia re? - Anh 1

Liệu có hạn chế được xe nhập khẩu trong bối cảnh hiện nay? Ảnh: Vietnamnet

Tuy nhiên, cuối cùng Ủy ban kinh tế cũng tán thành với đề xuất của Chính phủ về việc bổ sung ngành, nghề sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu ô tô là ngành, nghề kinh doanh có điều kiện.

Trao đổi với báo Dân trí, ông Đặng Huy Đông, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) cho rằng: Ô tô hiện là sản phẩm kỹ thuật cao, có tác động lớn đến môi trường, đến con người và xã hội. Ngành công nghiệp ô tô Việt Nam còn non trẻ so với các nước, do đó quan điểm của Bộ KH&ĐT đưa ngành sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu ô tô vào nhóm kinh doanh có điều kiện nhằm đảm bảo quyền lợi của người dân, xã hội và đất nước, bảo hộ sản sản xuất ô tô, ngăn chặn nguy cơ biến Việt Nam thành bãi rác ô tô cũ, ô tô kém chất lượng.

Trả lời câu hỏi của báo Dân Trí về việc tại sao qua 14 năm duy trì bảo hộ ngành sản xuất ô tô trong nước, ngành sản xuất ô tô Việt Nam mãi bé, chưa thể trở thành ngành công nghiệp lớn mạnh, trong khi đó, cùng thừa hưởng những chính sách, ưu đãi hơn 20 năm qua, Thái Lan đã tạo ra được ngành công nghiệp ô tô, công nghiệp hỗ trợ lớn mạnh tầm cỡ Châu Á, và việc tiếp tục đưa ra việc bảo hộ ngành này, tương lai gần Việt Nam có ngành công nghiệp ô tô hay không, Thứ trưởng Đông cho rằng: Nếu so sánh Việt Nam với Thái Lan, chúng ta cần xem xét từ nhiều điều kiện, trong đó đặc biệt là thu nhập bình quân đầu người và các chính sách cụ thể.

"Việt Nam đã có nhiều chính sách nhưng quan điểm của chúng tôi cho rằng có thể chính sách của Việt Nam chưa phù hợp. Chúng tôi không khẳng định bao giờ Việt Nam có ngành công nghiệp ô tô, nhưng nếu không đưa ngành sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu ô tô vào ngành kinh doanh có điều kiện thì 5 -10 năm tới chúng ta sẽ mất ngành sản xuất ô tô trong nước, hoàn toàn phụ thuộc vào ô tô nhập khẩu", Thứ trưởng Đông khẳng định trên báo Dân trí.

Thông tin đăng tải trên báo Vietnamnet, theo cam kết gia nhập AFTA, từ 1/1/2018, thuế suất thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ ASEAN về Việt Nam sẽ bị cắt giảm xuống còn 0%. Theo tính toán của các doanh nghiệp, khi đó, giá ô tô nhập khẩu nguyên chiếc, sẽ rẻ hơn giá xe sản xuất lắp ráp trong nước khoảng 20%.

Các dự báo cho thấy, nhiều doanh nghiệp ô tô có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam (FDI) sẽ bỏ lắp ráp và chuyển sang nhập khẩu xe nguyên chiếc về phân phối. Như vậy, ô tô nguyên chiếc giá rẻ từ Thái Lan, Indonesia,... vẫn có cơ hội tại Việt Nam. Các doanh nghiệp ô tô đang đầu tư sản xuất lớn tại Việt Nam sợ nhất điều này. Xe nguyên chiếc nhập khẩu giá rẻ tràn vào, trong khi sản xuất chưa đạt tới quy mô về sản lượng, để đảm bảo có hiệu quả, chắc chắn sẽ phá sản.

Mục tiêu của phát triển công nghiệp ô tô là đẩy mạnh và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa. Muốn vậy, phải phát triển công nghiệp hỗ trợ. Tuy nhiên, để phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ, trước hết cần duy trì được sự tồn tại của các doanh nghiệp lắp ráp ô tô. Không có lắp ráp, không thể có sản xuất linh kiện.

Theo Vietnamnet, tâm lý người tiêu dùng Việt Nam hiện nay đều mong muốn được mua xe nhập khẩu với giá rẻ, để thỏa cơn khát về ô tô. Nhưng không có quốc gia nào muốn phát triển công nghiệp ô tô lại để ô tô nhập khẩu giá rẻ tràn vào. Ngay cả các quốc gia có ngành công nghiệp ô tô phát triển, có lợi thế cạnh tranh như Thái Lan, Indonesia,... đến nay vẫn dựng các hàng rào kỹ thuật để hạn chế xe nhập khẩu. Có như vậy, mới khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư và thúc đẩy công nghiệp ô tô phát triển.

Vì vậy, tờ báo này nhận định, để bảo vệ thị trường trong nước, cần phải có sự hạn chế xe nhập khẩu, bất kể chính hãng hay không chính hãng. Cần phải có hàng rào kỹ thuật, để ngăn chặn điều này. Nếu chỉ hạn chế với xe nhập không chính hãng, còn nhập khẩu chính hãng không bị hạn chế, sẽ không thành công.

Vietnamnet cũng dẫn các nguồn ý kiến cho rằng, việc quy định những tiêu chuẩn ngặt nghèo không chỉ với dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng mà cả với đại lý bán hàng. Bên cạnh đó là hạn chế số cảng biển (hiện nay là 5) làm thủ tục xe nhập khẩu, tăng thêm các quy định chặt chẽ về đăng kiểm xe nhập, nâng giá tính thuế với xe nhập lên cao,... Chỉ khi nào giá xe nhập khẩu từ ASEAN về Việt Nam cao hơn xe sản xuất lắp ráp trong nước, cho dù thuế suất thuế nhập khẩu còn 0% và người tiêu dùng vẫn thấy lựa chọn xe trong nước vẫn có lợi hơn, thì ngành công nghiệp ô tô trong nước mới thành công. Tuy nhiên, như vậy giá xe ô tô khó mà rẻ được.

Mạnh Long (T/h)