Lượng xe và vé không nằm trong tay Sở GTVT và các bến mà do hãng xe chủ động quản lý và điều động theo diễn biến thị trường.

“Cầu đường thông thoáng, đủ xe chạy tết, không cắt nước trong những ngày tết….”, đó là những cam kết được Sở GTVT TP.HCM đưa ra tại cuộc họp báo về kế hoạch phục vụ tết Nguyên đán Giáp Ngọ 2014 diễn ra sáng 27-12.

Trong bến thiếu xe, bên ngoài… đầy

“Có đủ xe, đủ vé để bán cho hành khách đi tết từ các bến…”, trước cam kết đầy tự tin trên của Sở GTVT, báo giới đã cung cấp thông tin và chia sẻ dự báo sẽ thiếu xe đi từ các bến về miền Bắc, miền Trung và Tây Nguyên, nhất là từ Bến xe Miền Đông.

Lý do: Đến nay lượng xe và vé không nằm trong tay Sở GTVT và các bến mà do các hãng xe chủ động điều động, quản lý, bán ra theo diễn biến thị trường. Một mặt, nhiều hãng xe lớn kê khai, niêm yết, thông báo giá vé với cơ quan quản lý, các bến và bán ra với số lượng hạn chế; mặt khác, họ triển khai hợp đồng vận chuyển khách cho từng khu công nghiệp, khu dân cư, trường học… với giá thỏa thuận cao hơn nhiều giá trong bến.

Những ngày qua, TP nở rộ các điểm bán vé xe tết trên nhiều tuyến đường thuộc quận Tân Bình và Tân Phú. Ảnh: LƯU ĐỨC

Hành khách gần đây đã quen với việc đi xe hợp đồng, open tour... thay vì vào bến như trước. Có hãng xe chạy tuyến cố định cũng bỏ bến để ra ngoài chạy theo dạng hợp đồng, lữ hành… Nhiều hãng xây dựng được thương hiệu bằng cách chở khách đi hai chiều ra, vào trước và sau tết, đưa đón khách đến tận nhà, xã, huyện… trong khi bến vẫn giữ cách chỉ bán vé một chiều đi từ bến. Trong khi Bến xe Miền Đông và Sở GTVT “siết”, kiểm soát chặt việc bán vé tại bến thì nhiều hãng có thương hiệu đã tuyên bố hết vé. Tình hình trên đưa đến dự báo: Xe trong bến sẽ thiếu, còn bên ngoài thì đầy.

Không tin tưởng xe buýt tăng cường

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Dung, Phó Giám đốc Bến xe Miền Đông, những năm qua lượng hành khách đi xe tết từ bến này giảm liên tục, trung bình 10%/năm. Bến không phải sử dụng đến xe buýt tăng cường.

Năm nay, Sở GTVT dự phòng khoảng 120 xe buýt để giải tỏa tháng cao điểm. Tuy nhiên, báo chí bày tỏ lo lắng về chất lượng xe buýt không đáp ứng được đòi hỏi ngày càng cao của hành khách. Cụ thể, 70% xe chạy đường dài từ Bến xe Miền Đông là xe giường nằm, đời từ sau 2010. Số xe đường dài còn lại là ghế mềm, bật được. Trong khi xe buýt được đưa vào tăng cường có chiếc từ đời 2002, 2003… ghế cứng không bật được, không có điểm tựa phía sau đầu… Một yếu tố khác làm hành khách thiếu tin tưởng khi đi xe buýt tăng cường là lái xe không quen chạy đường dài, không nắm rõ từng đoạn đường, cây cầu trên tuyến nên hành trình thường dằn xóc, mệt mỏi…

Khó xử xe núp bóng

Những ngày qua nở rộ việc nhiều hãng xe hợp đồng, open tour phát phiếu đặt chỗ, giấy hẹn ngày đi xe trên các tuyến cố định những ngày cận tết với giá cao. Theo ông Lê Hồng Việt, Phó Chánh Thanh tra Sở GTVT TP, rất khó xử lý các hành vi này bởi sau khi bán phiếu đặt chỗ, trao giấy hẹn hoặc nhận tin nhắn… các doanh nghiệp này lập danh sách và hợp thức hóa bằng hợp đồng khống. Khi bị kiểm tra, họ trình đầy đủ giấy tờ là xong. “Riêng việc giá vé Thanh tra Sở GTVT không có quyền kiểm tra, xử lý mà là do ngành thuế, tài chính thực hiện” - ông Việt nói.

Theo Sở GTVT, TP cần ban hành quy định xử lý các hành vi đón, trả khách trái phép; đồng thời, cho phép Sở GTVT công bố đưa bãi đỗ xe ô tô vào kinh doanh. Theo đó, các đơn vị vận tải hành khách theo hợp đồng, du lịch không được đón, trả khách tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp.

Tại cuộc họp báo, ông Bùi Xuân Cường, Phó Giám đốc Sở GTVT, cho biết đang quy hoạch hành lang cho phép lưu thông các loại xe chở khách từ trên 30 chỗ. “Đây là giải pháp nhằm hạn chế tình trạng các xe dừng đón khách không đúng quy định, chạy không đúng đường trong nội đô” - ông Cường nói.

Trước tết sẽ có hàng loạt công trình được đưa vào khai thác như một đoạn cao tốc TP.HCM - Long Thành, cầu vượt ngã tư Vũng Tàu… Để tránh ùn tắc, nhất là trên các tuyến trục, tuyến cửa ngõ… Sở sẽ thông tin cảnh báo, điều tiết từ xa… Ví dụ nếu đoạn tuyến cao tốc TP.HCM - Long Thành ùn ứ sẽ phân luồng từ trên đại lộ Nguyễn Văn Linh, Võ Văn Kiệt hoặc điều tiết xe nhỏ đi qua hướng phà Cát Lái…

Ông BÙI XUÂN CƯỜNG, Phó Giám đốc Sở GTVT

Trong cao điểm tết, thanh tra Sở sẽ tăng cường phối hợp với các đội CSGT cửa ngõ TP kiểm tra, xử lý vi phạm xe “dù”, bến “cóc” quanh khu vực các bến xe Miền Đông, Miền Tây, An Sương, Ngã tư Ga, bảo đảm lưu thông trên các tuyến quốc lộ 1, 13 và xa lộ Hà Nội dài đến cầu Đồng Nai.

Ông LÊ HỒNG VIỆT, Phó Chánh Thanh tra Sở GTVT TP

LƯU ĐỨC - HOÀNG TUYÊN