Nhiều người vẫn cho rằng ung thư là bệnh nan y và việc phát hiện sớm hay muộn cũng… "thế thôi”.

Tại Hội thảo Quốc gia phòng chống ung thư diễn ra trong hai ngày 6-7/10, GS Nguyễn Chấn Hùng, Chủ tịch Hội Ung thư Việt Nam cho biết, tỉ lệ mắc ung thư đều có xu hướng gia tăng ở phần lớn các nước trên thế giới.

Tại Việt Nam, số trường hợp mắc mới ung thư tăng nhanh từ 68.000 ca năm 2000 lên 126.000 năm 2010, đến nay, mỗi năm có khoảng 180.000 người mắc mới ung thư. Dự kiến, đến năm 2020, tối thiểu sẽ có khoảng gần 190.000 ca mắc mới ung thư. Mỗi năm có hơn khoảng 95-135.000 người chết vì ung thư, tương ứng 260-369 người/ngày tử vong vì ung thư.

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xếp Việt Nam nằm trong 50 nước thuộc top 2 của bản đồ ung thư (50 nước cao nhất thuộc top 1). Cụ thể, Việt Nam đang xếp ở vị trí 78/172 quốc gia, vùng lãnh thổ khảo sát với tỉ lệ tử vong vì ung thư là 110/100.000 người, ngang với tỉ lệ tại Phần Lan, Somalia, Turmenistan.

Ở nam giới, ung thư phổi chiếm tỉ lệ mắc và tử vong hàng đầu, kế đó là dạ dày, gan, đại trực tràng, thực quản. Ở nữ giới lần lượt là ung thư vú, dạ dày, phổi, đại trực tràng.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 1

Tỷ lệ mới mắc ung thư nữ Việt Nam. Ảnh: Võ Thu

GS Nguyễn Chấn Hùng cho biết, ung thư phổi ở đàn ông Việt chỉ tương đương các nước trên thế giới như Trung Quốc, Hàn Quốc. Ước tính, đến năm 2020, có khoảng gần 23.000 người mắc mới loại ung thư này. Tuy nhiên, ung thư phổi ở nữ đáng báo động, do hút thuốc lá bị động.

Số liệu được đưa ra tại Hội thảo, ước tính đến năm 2020, có khoảng gần 12.000 chị em mắc, trong khi năm 2010, con số này khoảng 5.700 ca.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 2

GS.Nguyễn Chấn Hùng. Ảnh: Võ Thu

Cũng liên quan đến ung thư phổi, PGS.TS Trần Văn Thuấn, Giám đốc bệnh viện K Trung ương rằng, trong khi ở Mỹ đứng hàng thứ 10 ở nam giới về số ca mắc ung thư này thì Việt Nam xếp top đầu do hút thuốc lá quá nhiều. 85% bệnh nhân ung thư phổi đều có liên quan đến thuốc lá.

Phần lớn ung thư đều có thể chữa khỏi khi phát hiện sớm, điều trị kịp thời và đúng phương pháp. Tuy nhiên, với ung thư phổi, phòng bệnh phải là số 1 vì có phát hiện sớm cũng điều trị kém hiệu quả hơn so với các loại ung thư khác.

Dù con số mắc ung thư ngày một tăng lên, nhưng một điều tra cộng đồng tại 12 tỉnh thành, với hơn 12.000 người tham gia cho thấy, tỷ lệ người dân hiểu biết cơ bản về ung thư còn rất thấp với 35%. Thậm chí, đại đa số (hơn 67%) người dân được hỏi còn cho rằng ung thư là bệnh nan y và việc phát hiện sớm hay muộn cũng… “thế thôi”. Ngoài ra, 35,8% người cho rằng, ung thư nếu đụng dao kéo sẽ sớm di căn và chóng chết.

“Hiện tỉ lệ chữa khỏi ung thư (sống trên 5 năm) ở nam giới đạt 33%, ở nữ khoảng 40%, trong khi nhiều nước phát triển con số này đã lên tới 70-80%. Nguyên nhân do có tới 70% bệnh nhân ung thư trong nước đều phát hiện khi ung thư đã ở giai đoạn muộn”, PGS.TS Trần Văn Thuấn chia sẻ.

Dưới đây là 4 bước tự khám vú, chị em có thể tự kiểm tra đề phòng ung thư vú, được các bác sĩ hướng dẫn:

1. Nằm ngửa, tay trái kê dưới đầu. Dùng tay phải để khám vú trái. Dùng 3 ngón tay giữa rà nhẹ nhàng theo vòng tròn khắp cả vú, xem coi có cục u nào hay hột cứng hoặc một chỗ dầy lên. Đè nhè nhẹ, nhiều hơn rồi nặng tay hơn trên mỗi phần vú. Kiểm tra trọn hết bầu vú, từ xương đòn ở trên vú xuống đến các xương sườn nằm phía dưới vú.

Đổi tay rồi khám vú bên phải giống như đã hướng dẫn khám vú trái.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 3

2. Đứng trước kiếng, ngắm nhìn 2 vú, 2 cánh tay chống nạnh bên hông. Nhìn xem có cục gì, xem 2 vú có khác nhau về hình dạng, về kích cỡ, da có phồng lên hay nhăn nhúm không.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 4

3. Giơ cao 1 cánh tay, xem coi có những hột gì trong nách không rồi đổi tay xem nách kia.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 5

4. Nặn nhẹ núm vú giữa ngón cái và ngón trỏ. Nếu có chất dịch ứa ra từ các núm vú hoặc từ các cục u trong vú, báo cho thầy thuốc biết.

Ngoai ung thu vu, loai ung thu nao phu nu hay mac nhat? - Anh 6

Võ Thu