Ukraine và Ba Lan gia tăng sức ép lên dự án khí đốt Nga bắt tay châu Âu bỏ mặc các cấm vận kinh tế mà Mỹ áp đặt.

Khi cấm vận kinh tế gia tăng và kéo dài vì vấn đề Ukraine, Nga và phương Tây đang có xu hướng xích lại gần nhau.

Tờ báo Der Standard của Áo cho biết, dự án khí đốt Dòng chảy phương Bắc 2 (North Stream – 2) do Nga và châu Âu thực hiện đang gặp sự phản đối kịch liệt nhưng vô ích của Ba Lan và Ukraine.

Theo đó, Chính quyền Ukraine và Ba Lan đang rất cố gắng để ngăn chặn Dòng chảy phương Bắc 2. Kiev và Warsaw phản đối dự án khí đốt này vì lo sợ điều đó sẽ cắt đứt việc quá cảnh khí đốt truyền thống mà hai quốc gia này được hưởng.

Ngày 18/11, trong một cuộc họp tại Vienna, đại diện của Ba Lan và Ukraine đã nhắc lại mối quan tâm của họ với sự ra đời của một đường ống dẫn khí mới sẽ làm ảnh hưởng của Nga ở châu Âu "tăng lên quá nhiều".

Nga - phuong Tay tim cach tranh Ukraine - Anh 1

Dòng chảy phương Bắc sẽ khiến Đông Âu khốn khó.

Trước đó, Quốc hội Ukraine (Verkhovna Rada) đã đề nghị các nước EU, Ủy ban châu Âu và Nghị viện Châu Âu không cho phép việc xây dựng đường ống dẫn khí đốt quá cảnh mà bỏ qua Ukraine.

Ba Lan, Slovakia và 7 nước Đông Âu khác đã kịch liệt lên tiếng phản đối dự án này. Theo lập luận của các nước Đông Âu, dự án này của Đức và Nga đi ngược lại với chính sách của châu Âu trong việc đảm bảo an ninh năng lượng, cũng như đem lại “những tổn thất nghiêm trọng về địa chính trị cho châu Âu”.

Phản ứng của Ukraine và các nước Đông Âu về đường ống khí đốt của Nga hợp tác với châu Âu là điều dễ hiểu mà không qua cửa hai nước này. Đóng vai trò là khu vực trung gian cho Nga và châu Âu, Đông Âu nói riêng và Ukraine có nhiều thuận lợi.

Reuters đưa tin, hôm 14/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã cảnh báo với Thủ tướng Đức Angela Merkel nguy cơ rằng, Ukraine có thể hút trộm khí đốt trong đường dẫn từ Nga tới châu Âu.

Hầu hết các đường ống dẫn dầu khí của châu Âu xuất phát từ Nga đều đi qua Ukraine. Hơn 1/3 nhu cầu khí đốt của châu Âu được Nga cung cấp.

Kiev đã không mua khí đốt từ Nga gần một năm nay do có xung đột chính trị với Moscow. Trong thập kỷ qua, đường dẫn khí đốt từ Nga qua Ukraine cũng đã bị gián đoạn nhiều lần do có mâu thuẫn về giá và nhiều vấn đề khác.

Tổng thống Nga tháng trước đã thông báo, Nga đã sẵn sàng khôi phục lại việc bán khí đốt cho Ukraine ngay lập tức nếu Kiev đồng ý trả tiền trước.

Nga - phuong Tay tim cach tranh Ukraine - Anh 2

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Thủ tướng Đức Angela Merkel trong cuộc gặp bàn về dự án Dòng chảy phương Bắc hôm 18/11. Ảnh: News Week

Hôm 16/10, tờ Sputnik dẫn lời Bộ trưởng Năng lượng Nga Alexander Novak cho biết, dự trữ tại các cơ sở lưu trữ khí đốt dưới lòng đất ở Ukraine không đủ để giúp nước này vượt qua mùa đông năm nay. Theo ông, để chuẩn bị đủ khí đốt cho mình, Ukraine sẽ cần khoảng 1,5 tỷ - 2 tỷ mét khối nhiên liệu.

Ông Novak cũng cảnh báo, nếu Kiev không có đủ lượng khí đốt cần thiết, việc cung cấp nhiên liệu cho người tiêu dùng châu Âu sẽ đối mặt với nhiều rủi ro. Do đó, Nga rất quan tâm đến các kho dự trữ khí đốt của Ukraine. Ông Novak khẳng định, Nga luôn sẵn sàng cung cấp khí đốt cho Ukraine nếu Kiev có khả năng tài chính.

Rõ ràng, với việc cung cấp một đường ống dầu khí sang châu Âu không qua ngả Ukraine sẽ mang lại cho Nga một con đường ổn định hơn là việc đi đường Ukraine - nơi thường xuyên có sự leo thang căng thẳng.

Dự án Dòng chảy phương Bắc 2 tạo điều kiện cho Nga và châu Âu gia tăng các lợi ích đôi bên trong việc giảm bớt các ảnh hưởng trung gian từ Nga mà vẫn đảm bảo duy trì các cấm vận kinh tế của Mỹ.

EU và Nga đang đi đêm sau lưng Mỹ mặc nhiên bỏ qua các lời can ngăn ráo riết của Ukraine, Ba Lan để tiến tới khắc phục và ổn định các lợi ích kinh tế chung của mình.

Dòng chảy phương Bắc 2 là dự án hợp tác giữa Nga và Đức để xây dựng 2 nhánh đường ống dẫn khí đốt từ Nga chạy qua biển Baltic sang Đức không qua lãnh thổ Ukraine với tổng công suất 55 tỷ mét khối/năm. Ngày 4/9/2015, Tập đoàn khí đốt Gazprom của Nga đã ký một thỏa thuận cổ đông về việc Nga sẽ gia tăng việc cung cấp khí đốt tự nhiên cho EU thông qua đường ống dẫn khí đốt "Dòng chảy phương Bắc 2 - North Stream 2". Một loạt các công ty tây Âu đã ký kết với Tập đoàn Gazprom của Nga hợp đồng xây dựng tuyến đường ống trị giá 10 tỷ euro này.

Đông Phong