Nga tiếp tục đe Ukraine về kế hoạch lập vùng cấm bay sát Crimea. Tuy nhiên việc Kiev có dám liều mình hay không vẫn còn được để ngỏ.

Nga tiếp tục đe dọa Ukraine

Việc Ukraine quyết định đơn phương lập vùng cấm bay trên Biển Đen, sát không phận bán đảo Crimea để tổ chức tập trận phòng không trong hai ngày 1 và 2/12 đang khiến căng thẳng với Nga leo thang.

Ông Konstantin Kosachev, Chủ tịch Ủy ban Chính sách Đối ngoại Thượng viện Nga giận dữ lên tiếng cảnh báo Ukraine về khả năng căng thẳng leo thang nhanh chóng và biến thành chiến tranh nếu Kiev quyết tâm theo đuổi kế hoạch đến cùng.

“Một khi tình hình leo thang đến mức phản ứng quân sự là cần thiết, thì điều này chắc chắn sẽ là kịch bản đáng sợ và không mong muốn nhất. Đây là điều mà tất cả chúng ta nên tránh bằng mọi giá”, ông Kosachev khẳng định.

Bên cạnh đó, ông Kosachev nhấn mạnh, ông sử dụng cụm từ “tất cả chúng ta” bởi vì đây không phải chỉ là vấn đề của riêng nước Nga.

Nga de Ukraine lap vung cam bay, Kiev lieu toi dau? - Anh 1

Nga tiếp tục đe dọa Ukraine về kế hoạch tập trận trên không

Phát ngôn viên điện Kremlin Dmitry Peskov cho hay, Tổng thống Nga Putin đang theo dõi tình hình chặt chẽ và những tuyên bố của Ukraine.

Trong khi đó, ông Sergei Zheleznyak, một thành viên của Hạ viện Nga về các vấn đề quốc tế chính thức lên tiếng kêu gọi EU và NATO can thiệp.

“Hành động vô trách nhiệm và không hợp lý của Ukraine là nguyên nhân gây ra mối bận tâm lớn”, ông Zheleznyak cảnh báo.

Đây không phải là lần đầu tiên, điện Kremlin lên tiếng phản đối về kế hoạch tập trận trên của chính quyền tổng thống Poroshenko.

Hôm 26/11, tờ Kommersant dẫn nguồn tin quân sự Nga đã đưa ra cáo buộc “tạo ra mối nguy hiểm” cho máy bay dân sự và yêu cầu hủy bỏ việc bắn tên lửa này.

Cơ quan vận tải hàng không liên bang cho rằng trong trường hợp phía Kiev quyết thực hiện cuộc diễn tập này, tập đoàn sẽ khai thác các chuyến bay vòng tránh các khu vực tập bắn.

Ngoài ra, tờ Kommersant dẫn lời quan chức cấp cao của Liên bang Nga khẳng định: "những sự khiêu khích như vậy" - nếu nó còn diễn ra - sẽ không bao giờ thiếu sự đáp trả.

Trước đó, Cục Hàng không Dân dụng Nga (Rosaviatsiya) đã lên tiếng cáo buộc Kiev không phối hợp với họ khi đơn phương thiết lập vùng cấm bay đồng thời khẳng định việc này vi phạm Hiệp ước hàng không dân dụng quốc tế năm 1944.

Ông Sergei Isvolsky, phát ngôn viên của Rosaviatsia cho biết, Nga đang thực hiện tất cả mọi biện pháp cần thiết để đảm bảo an toàn của các chuyến bay.

“Tất cả các hãng hàng không được thông báo rằng, Ukraine áp dụng hạn chế bay trái phép. Tất nhiên, sẽ không thực hiện các chuyến bay trong khu vực cấm trong trường hợp, nếu Ukraine không hủy bỏ quyết định của mình.

Nga đang và sẽ thực hiện tất cả mọi biện pháp và hành động cần thiết để đảm bảo an toàn cho các nhà khai thác của Nga, cũng như các hãng hàng không nước ngoài”, ông Isvolsky nhấn mạnh.

Thậm chí, Moskva còn triệu tập tham tán quốc phòng Ukraine tại Nga lên đưa công hàm phản đối về kế hoạch tập trận phòng không.

Ukraine có dám liều?

Theo nội dung được Ukraine thông báo, khu vực nguy hiểm đầu tiên được thiết lập ngày 1 và 2/12 từ 9-19h giờ Moskva ở tất cả các độ cao tại vùng trời trên khu vực biển Simferopol (khu vực lãnh thổ của Liên bang Nga).

Khu vực nguy hiểm tiếp theo được thiết lập vào ngày 1/12, từ 12h30 đến 14h30 và 2/12 từ 11-15h giờ Moskva ở tất cả các độ cao, không chỉ với việc đánh chặn không gian trên vùng biển Simferopol, mà còn lấn sang vùng không phận chủ quyền trên vùng lãnh hải của Nga khoảng 12 km.

Việc chính quyền Kiev quyết thực hiện vụ phóng tên lửa có thể bao trùm không phận Crimea được coi là hành động đáp trả của Ukraine đối với Nga sau khi Moskva triển khai hệ thống phòng không tầm cao S-400 đến Crimea hồi tháng 8/2016.

Nga de Ukraine lap vung cam bay, Kiev lieu toi dau? - Anh 2

Hình ảnh được cho là loại tên lửa mới của Ukraine.

Trước những lời cáo buộc của Nga, ông Oleksander Turchinov, Thư ký Hội đồng Quốc phòng và An ninh Quốc gia của Ukraine đã lên tiếng bác bỏ lập luận của điện Kremlin đồng thời khẳng định Kiev tuân thủ đúng các thỏa thuận quốc tế.

“Ukraine tiến hành các vụ thử tên lửa trong khuôn khổ tất cả các điều ước và nghĩa vụ quốc tế. Vì vậy chúng tôi yêu cầu Nga không cản trở vụ thử nghiệm bằng cách kích động và những hành động khiêu khích của họ”, ông Turchinov nhấn mạnh.

Cao ủy phụ trách đối ngoại của EU Federica Mogherini nhắc lại lập trường ủng hộ của EU với Ukraine, nói rằng không công nhận tính hợp pháp của việc sáp nhập Crimea vào Nga, đồng thời thúc giục cả hai bên tránh bất kỳ hành động nào làm leo thang căng thẳng.

Tuy nhiên những động thái cụ thể để ngăn chặn xung đột có thể xảy ra giữa Kiev và Moskva không được các bên nhắc tới.

Giới phân tích cho rằng hiện nay Ukraine đang rơi vào tình thế bất lợi khi sự ủng hộ của Mỹ cũng như NATO dành cho nước này trong vấn đề Crimea chưa thật sự quyết liệt. Dù hứa sẽ gia tăng thêm các lệnh trừng phạt đối với Moskva hay chi thêm các khoản tiền dành cho Kiev trong cuộc chiến với Nga nhưng những nghi ngờ, bất đồng trong nội bộ NATO vẫn hiện hữu.

Đặc biệt, mối lo ngại của Ukraine càng trở nên nặng nề hơn khi tỷ phú người Mỹ Donald Trump dành chiến thắng trong cuộc chạy đua vào Nhà Trắng dành nhiều thiện cảm cho tổng thống Putin và không ít lần khẳng định sẽ công nhận Crimea là một phần lãnh thổ của Nga.

Với tình thế hiện nay, nhiều chuyên gia quân sự vẫn chưa thật sự tin tưởng Ukraine dám bất chấp những lời đe dọa của Nga để triển khai tới cùng cuộc tập trận trên không. Dường như đây chỉ là động thái nhằm thử phản ứng của Moskva cũng như lôi kéo thêm sự ủng hộ của phương Tây đối với Kiev trong vấn đề Crimea.

Tuấn Hùng