Dù động cơ scramjet được biết đến nhiều trên phương tiện X-51A của Mỹ, nhưng từ những năm 1968, Nga đã bắt đầu nghiên cứu và thử nghiệm với công nghệ này.

Vào năm 1991, Nga là nước đầu tiên làm cho động cơ scramjet có thể khai hỏa với vận tốc nhanh trong không gian (không phải trên giấy). Ngày 17/11/1992, cuộc thí nghiệm đã diễn ra gần Priozersk, tại Kazakhstan. Vào 17 giây trước khi đạt đến độ cao 85.306 feet (gần 30.000 mét), động cơ scramjet khai hỏa ở vận tốc March 3.5 khi đốt khí ở vận tốc dưới vận tốc âm thanh trong khoảng từ 6-7 giây.

Sau đó động cơ này chuyển sang đốt khí ở vận tốc siêu thanh và chạy trong vòng 15 giây. Một năm trước đó Nga cũng đã thí nghiệm thành công làm động cơ scramjet khởi động và chạy trong vòng 5 giây. Nga đã bắt đầu chương trình nghiên cứu scramjet từ năm 1968. Cho đến 1992, Nga đã thực hiện hơn 100 vụ thí nghiệm.

Trong thời gian từ 1994 đến 1998, các khoa học gia của cơ quan NASA Mỹ đã hợp tác với các khoa học gia Nga của cơ quan CIAM trong việc thí nghiệm máy bay dùng động cơ scramjet.

My di dau trong nghien cuu dong co scramjet? - Anh 1

Mỹ thử nghiệm phương tiện X-51A với động cơ scamjet.

Thời kỳ thập niên 1990 là thời kỳ nước Nga thiếu ngân sách cho quân sự vì nền kinh tế Nga gặp khủng hoảng do phải thay đổi từ nền kinh tế tập trung qua nền kinh tế trị trường và vì giá dầu hỏa trên thế giới xuống thấp mà trước đây Liên Xô sống nhờ tiền xuất cảng dầu hỏa. Vì thế mà chương trình nghiên cứu scramjet của Nga bị ngưng một thời gian vào cuối thập niên 1980.

Trong những năm 1990, một số nước Tây phương hợp tác, giúp đỡ Nga về mặt tài chính để được chia sẽ kỹ thuật quân sự của Nga. Trong vụ thí nghiêm scamjet ở Kazakhstan nói trên, nước Pháp đã giúp cho Nga 200 ngàn USD nhưng không tham gia về kỹ thuật. Để đổi lại, Nga chia sẻ các tin tức về thí nghiệm cho Pháp.

Khi chương trình về scramjet của Nga gặp khó khăn về tài chính phải ngưng lại, Pháp và Nhật đã định mua lại các chương trình này để học kỹ thuật về scramjet. Cơ quan NASA của Mỹ gửi các nhà khoa học đến hợp tác với Nga cũng là để học các thành tựu mà Nga đã đạt được về động cơ scamjet.

Nếu Nga thành công trong việc phát triển scramjet thì Nga có thể gắn động cơ này vào các tên lửa liên lục địa mang đầu đạn hạt nhân. Và như vậy, tên lửa có thể đổi hướng một cách linh hoạt, tránh được các hỏa tiễn đánh chặn của Mỹ.

Trước đây, Nhật cũng đã phóng thử máy bay scramjet và thành công trong việc làm cho động cơ khai hỏa trên không trung nhưng máy bay đã bị gãy mũi trong khi bay vì vận tốc quá cao. Nhật hiện đang cộng tác với Úc trong công cuộc nghiên cứu động cơ scramjet.

Trung Quốc cũng đang thí nghiệm loại động cơ này tại phòng thí nghiệm Qian Xuesen National Engineering Science Experiment đặt tại Bắc Kinh.

Vào năm 2007, ba năm sau khi chương trình X-51A của Mỹ ra đời, Trung Quốc tuyên bố sẽ thí nghiệm loại động cơ scamjet với vận tốc March 5.6 trong đường hầm gió tại phòng thí nghiệm ở Bắc Kinh. Đến đầu năm 2012, Trung Quốc khẳng định rằng sẽ xây dựng đường hầm gió để thí nghiệm với vận tốc March 9.

Động cơ scramjet là động cơ với phòng đốt siêu thanh. Động cơ scramjet là động cơ phản lực cũng đốt nhiên liệu rồi phụt ra phía sau để tạo ra sức đẩy phản lực như các động cơ phản lực đamg dùng hiện nay.

Nhưng động cơ scramjet không dùng tuyệt bin với các cánh quạt xoay nhanh để ép khí vào phòng đốt mà dùng vận tốc rất nhanh của máy bay để ép khí vào trong phòng đốt của động cơ.

Nhờ không dùng cánh quạt để ép khí nên động cơ scramjet không bị sức cản không khí gây ra bởi cánh quạt đang quay. Do đó động cơ scramjet có thể bay nhanh hơn động cơ phản lực mà các máy bay ngày nay đang dùng hiện nay gấp nhiều lần.

Clip Mỹ thử nghiệm phương tiện X-51A với động cơ scamjet

Chúc Sơn