Ủy ban Chứng khoán và trái phiếu Mỹ (SEC) vừa tuyên bố cấm vĩnh viễn hình thức bán khống cổ phiếu không qua vay mượn, hành động được coi là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến những biến động bất lợi cho thị trường chứng khoán nước này thời gian qua.

>> Chứng khoán thế giới 'ầm ầm' tăng điểm Bán khống là hành động nhà đầu tư vay mượn cổ phiếu từ các tổ chức tín dụng để bán ra, sau đó đợi giá cổ phiếu suy giảm để mua vào lại. Thông qua đó, nhà đầu tư có thể hưởng lợi thông qua phần chênh lệch mua/bán này. Tuy nhiên, điều đáng lưu ý trong thời gian qua tại Mỹ, nhiều nhà đầu tư thậm chí đã bán ra cổ phiếu trước khi vay mượn, còn gọi là bán khống vô căn cứ. Hành động này trong nhiều phiên giao dịch đã tạo nên áp lực bán mạnh đẩy toàn bộ thị trường đi xuống. Theo SEC, hành vi này bị coi là bất hợp pháp kể từ khi tổ chức này được thành lập năm 1934. Ông Mary Schapiro, Chủ tịch SEC, cho hay: “Quyết định cấm vĩnh viễn hành vi mua bán khống chứng khoán là một động thái cứng rắn thể hiện quyết tâm bình ổn và đưa thị trường chứng khoán Mỹ phát triển bền vững trong tương lai”. Thị trường chứng khoán Mỹ có thể bình ổn nếu cấm vĩnh viễn hành động bán khống cổ phiếu. Tác nhân đẩy thị trường đi xuống Bán khống vô căn cứ là việc bán ra thứ mà nhà đầu tư không sở hữu, thậm chí không tồn tại. Bởi thế, bán khống vô căn cứ được xem là “hung thần” của thị trường chứng khoán, nhất là trong thời điểm đầy khó khăn hiện nay. Theo các chuyên gia, hành vi bán khống vô căn cứ thực sự đẩy giá cổ phiếu đi xuống. Nếu lực bán mạnh và kéo dài từ các nhà đầu tư bán khống, giá cổ phiếu sẽ giảm ngày càng mạnh đến mức gần như phá hủy hoàn toàn giá trị của công ty niêm yết. Mỗi khi thị trường sụt giảm, hoạt động bán khống lại bị lên án mạnh mẽ. Vì ngay cả những giao dịch bán khống hợp pháp (nhà đầu tư đặt lệnh bán khống cổ phiếu mà họ đã thực sự mượn được) cũng đẩy giá cổ phiếu giảm nhanh hơn. Lo ngại về việc hành vi bán khống có thể gây ra thảm họa đối với thị trường tài chính, Ủy ban chứng khoán nhiều nước trên thế giới liên tục áp dụng lệnh cấm bán khống. Tính đến nay, Anh, Đức, Pháp, Bỉ, Australia, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan và Mỹ là những nước chính thức cấm bán khống để ngăn thị trường liên tục đi xuống. Nhà chức trách Indonesia cho biết, cũng đang xem xét áp dụng lệnh cấm tạm thời hoặc vĩnh viễn đối với hành vi này. Hà Lan tồn tại của các nhà đầu tư bán khống từ năm 1610. Khi đó, giá nụ hoa tuylip đang leo thang bỗng nhiên rớt thảm hại. Hà Lan là quốc gia đầu tiên trên thế giới cấm hoạt động bán khống vào năm 1733, khi các nhà chức trách nước này cho rằng, việc một ai đó bán thứ mà họ không sở hữu có lẽ không phải là một việc tốt. Hoạt động bán khống cũng diễn ra tại Anh vào năm 1773, khi mà các nhà đầu tư ở nước này nhận thấy một công ty có tên South Sea Company bằng cách nào đó đã thổi phồng quá đáng giá cổ phiếu của mình. Tới năm 1929, bằng cách góp phần tạo ra sự sụp đổ của thị trường chứng khoán Mỹ, các nhà đầu tư bán khống đã khiến Phố Wall và cả nước Mỹ bừng tỉnh. Cuối thập niên 90, các nhà đầu tư theo chiến thuật này bị buộc tội “tiếp tay” cho cuộc khủng hoảng tài chính châu Á. Vào năm 1992, tỷ phú George Soros gây chấn động dư luận khi bỏ túi hơn 1 tỷ USD bằng cách bán khống bảng Anh.