- Tháng 7 - Tháng Tri ân, thành phố Điện Biên Phủ, trung tâm của tỉnh ngày đêm tấp nập những dòng người từ mọi miền đất nước đổ về thắp hương cầu nguyện, thắp nến tri ân, tưởng nhớ những người đồng chí, đồng bào đã hy sinh xương máu cho độc lập, tự do hôm nay...

55 năm đã qua, kể từ sau ngày chiến thắng Điện Biên Phủ 7/5/1954, hay sau khi hoàn thành nhiệm vụ phối hợp với quân và nhân dân các bộ tộc Lào chống thực dân, đế quốc và bọn tay sai, nhằm giải phóng đất nước Chăm pa tươi đẹp, nhiều người thuộc thế hệ này còn sống để bước tiếp trên con đường xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN. Cuộc sống trên mảnh đất chiến trường Điện Biên Phủ năm xưa đã dần hồi sinh. Nhưng ký ức về một cuộc chiến khốc liệt với sự hy sinh anh dũng của hàng nghìn người lính trên hai chiến trường vẫn in sâu trong tâm tưởng từng người dân, từng người lính Việt Nam nói chung, đặc biệt với mỗi con người, tấc đất, cánh rừng, con sông, dòng suối trên đất Điện Biên, nơi còn thấm đẫm máu đào và đang lưu giữ trong lòng đất phần thịt, xương của hàng ngàn anh hùng liệt sĩ thì không thể và không bao giờ phôi phai được. Trở lại để thắp nén hương tưởng niệm những người đồng đội đã ngã xuống trong trận quyết chiến chiến lược trên mảnh đất này cách đây 55 năm, nhiều cựu chiến binh trăn trở, thậm chí họ cảm thấy như mình như có một phần thiếu sót chính là trên những tấm bia mộ của đồng đội còn nhiều chiếc chưa được ghi tên. Băn khoăn của những cựu chiến binh tựa vết dao cứa lòng: “Chiến tranh quá khốc liệt, điều tương tự âu cũng là lẽ thường. Nhưng không hiểu sao hôm nay đứng trước những ngôi mộ, quá khứ cứ ùa về làm cho tôi thấy rõ như in từng chi tiết trong sinh hoạt và chiến đấu của những người đồng đội năm xưa đã cùng ăn, cùng ngủ với mình. Giờ người còn ở dương gian, người nằm đây, nhưng chắc chắn cũng còn không ít những người đã hy sinh đang nằm ở đâu dưới lòng đất sâu, không một nấm mồ, chứ chưa nói đến có một dòng tên, hay một dòng địa chỉ !!!”. Để vơi đi nỗi đau, thể hiện niềm thương tiếc kính trọng, mở đầu cho các hoạt động tri ân năm 2009 là Đại lễ Cầu siêu tại Tượng đài Chiến thắng Điện Biên Phủ (trên Đồi D1) do tỉnh Điện Biên phối hợp với Tỉnh hội Phật giáo Quảng Ninh tổ chức vào tối ngày 18/7/2009. Đại lễ Cầu siêu có sự tham gia của hàng ngàn người dân Điện Biên, cùng nhiều chư tôn đức tăng ni, phật tử, khách thập phương của các địa phương trong cả nước. Trong tháng “đền ơn đáp nghĩa”, cấp ủy, chính quyền, MTTQ, đoàn thể các cấp đều tổ chức thắp hương tưởng niệm, thăm viếng, chăm sóc nghĩa trang, tặng quà, thăm hỏi, chăm sóc gia đình chính sách, người có công với nước. Các hoạt động trên cũng được các doanh nghiệp, quân và nhân dân các địa phương trong và ngoài tỉnh tổ chức liên tục, rộng khắp. Nhưng có lẽ nét mới và để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng thế hệ trẻ Điện Biên về các hoạt động trong tháng “đền ơn đáp nghĩa” năm nay là việc tối ngày 26/7, đêm trước của ngày “thương binh liệt sĩ”, từ Nghĩa trang Him Lam với 896 ngôi mộ liệt sĩ kháng chiến chống thực dân Pháp, cho tới tất cả gần 7.000 ngôi mộ nằm tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn của tỉnh đều cùng ngào ngạt một mùi thơm của hương hoa và cháy sáng bởi những ngọn nến của cả ngàn người mang trong mình tấm lòng tri ân giữa người đang sống với những người đã mất. Tại các điểm thắp nến, không chỉ có những nam, nữ thanh niên và các cháu thiếu niên, nhi đồng trên địa bàn tỉnh tham gia hưởng ứng “Tuần Đền ơn đáp nghĩa, Uống nước nhớ nguồn” do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phát động, mà còn có cả những người mẹ, người em, người con của những liệt sĩ hy sinh trong Cuộc kháng chiến chống Mỹ xâm lược và trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc cùng đông đảo nhân dân các địa phương, khách tham quan tham gia thắp nến tri ân. Nhìn giọt nước mắt đục mờ, đọng nơi khóe mắt Cụ Đỗ Thị Nụ, (trú tại Phường Mường Thanh), mẹ đẻ của liệt sĩ Ngô Đào Thiện, người đã hy sinh trên chiến trường C; hay trao đổi nhanh với một công chức công tác trong một cơ quan của thành phố Điện Biên Phủ về lý do hai cha con anh có mặt trong đêm thắp nến tri ân, anh nói: “Tôi muốn con gái mình hiểu được lịch sử và cảm nhận dần những hy sinh, mất mát của cha ông để hôm nay thế hệ các cháu được hưởng. Những điều chính mắt cháu thấy qua tối hôm nay sẽ khiến cháu ý thức hơn về sự tự lập”. Qua chừng ấy thôi cũng đủ để thấy tất cả mọi người đến đây đều có chung một mục đích tri ân những người đã hy sinh cho nền độc lập – tự do của dân tộc, vì hạnh phúc nhân dân; góp phần giáo dục đạo lý uống nước nhớ nguồn, truyền thống cách mạng và trách nhiệm của thế hệ trẻ trong cuộc sống hôm nay. Vì sự linh thiêng của đêm tri ân, tôi tạm quên đi thói quen hay quan sát và suy ngẫm, để chú tâm vào việc nguyện cầu cho vong linh của các anh hùng liệt sĩ luôn được mát mẻ, đủ đầy. Các ông, các bác, các chú luôn linh thiêng để phù hộ cho nước Việt ta được quốc thái, dân an; đất và người Điện Biên luôn trong thế an hòa, có được sự thịnh vượng; mọi gia đình, từng con người đều thành danh, phát đạt. Và từ trong sâu thẳm của lòng mình, những thế hệ người còn sống hôm nay, xin ngàn lần kính cẩn dâng nén linh nhang tưởng nhớ những người con Đất Việt đã hy sinh vì sự yên bình, ấm no của Tổ quốc, và nhân dân Điện Biên.