Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng như hiện nay, với các DN tại Việt Nam, việc đầu tư, xây dựng công trình theo tiêu chí xanh không còn là việc “nên có” mà là việc “phải làm” để tăng khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững. Dịch vụ tư vấn công trình xanh mà BlueScope đang triển khai là mô hình cần được khuyến khích bởi nó đem lại nhiều lợi ích kinh tế - xã hội thiết thực.

Mo hinh hieu qua phat trien cong trinh xanh tai Viet Nam - Anh 1

Còn nhiều rào cản

Đối với các DN, phát triển bền vững không chỉ là trách nhiệm xã hội và môi trường trong xu thế hội nhập mà còn là ưu thế cạnh tranh trong việc đáp ứng yêu cầu của các nhà sản xuất hàng đầu thế giới khi chọn đối tác.

Đơn cử, với hãng Nike - một đối tác hàng đầu của DN dệt may, da giầy Việt Nam, Cty này đánh giá các nhà máy gia công của họ dựa trên 4 tiêu chí, bao gồm chất lượng, đơn giá, thời hạn giao hàng và sản xuất bền vững. Điều đặc biệt là 4 tiêu chí này có trọng số ngang nhau…

Các yêu cầu và chỉ tiêu sản xuất bền vững ngày một rõ ràng từ phía đối tác. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, để đáp ứng yêu cầu này thì công trình xanh (CTX) thực sự là công cụ hữu hiệu để các DN, nhất là DN dệt may và da giầy đạt các chỉ tiêu sản xuất bền vững và hưởng lợi từ hiệu quả lâu dài.

KS Đỗ Hữu Nhật Quang của GreenViet (một Cty tư vấn CTX hàng đầu Việt Nam) cho biết, nếu như trong giai đoạn 2010 - 2011 tại Việt Nam mới có 2 dự án được cấp chứng chỉ CTX thì đến cuối năm 2015 đã có 27 dự án. Theo dự báo của KS Quang, trong giai đoạn 2016 - 2017 tại Việt Nam sẽ có 42 dự án được cấp chứng chỉ CTX, trong đó phần lớn là được cấp chứng chỉ LEED và LOTUS.

Như vậy, không chỉ nhận thức mà trong thực tế, số các DN làm CTX tại Việt Nam ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, theo các DN, vẫn còn nhiều rào cản khiến việc làm CTX chưa đạt như kỳ vọng. Đó là, nhiều chủ đầu tư không rõ về chi phí xây dựng tăng thêm, thời gian hoàn vốn đầu tư tăng thêm, chưa hiểu rõ các lợi ích của CTX cho công trình, chi phí tư vấn CTX còn cao. Ngay cả trong giới chuyên môn như các kiến trúc sư, nhà thầu xây dựng... cũng chưa hiểu rõ các lợi ích có thể đem lại cho công trình.

Mở lối phát triển cho công trình xanh

Thực tế làm CTX tại Việt Nam cho thấy, nỗ lực của các chuyên gia và tổ chức CTX mới chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức và tuyên truyền. Cái mà DN cần nhất khi quyết định làm CTX là phân tích, tư vấn các thông tin cụ thể cho dự án mà họ định triển khai. Trong khi đó, ở nước ta hiện nay còn thiếu các đơn vị tư vấn có uy tín trong làm CTX để hỗ trợ cho nhà đầu tư.

Như vậy, vấn đề đặt ra từ thực tiễn đó là cần mô hình hay giải pháp cụ thể, thiết thực để thúc đẩy phát triển CTX từ chính các DN, thay vì trông chờ chính sách khuyến khích của Chính phủ.

Trong bối cảnh đó, thương hiệu Colorbond của Tập đoàn BlueScope (Australia) đã triển khai mô hình dịch vụ tư vấn công trình xanh (GBA), giúp tháo gỡ các rào cản cho sự phát triển CTX từ phía DN.

Cụ thể, BlueScope hợp tác với các Cty tư vấn về CTX hàng đầu tại Việt Nam như GreenViet, Ardor… cung cấp miễn phí phân tích tiền khả thi và khả thi CTX cho các dự án, trong đó có các dự án xây dựng nhà máy dệt may và da giày để các chủ đầu tư có thông tin về đầu tư và lợi ích cụ thể đối với dự án của mình, từ đó quyết định làm CTX. Mục tiêu của mô hình này là giúp các chủ đầu tư vượt qua các khó khăn và rào cản để có quyết định đúng khi làm CTX cho dự án của mình. Đồng thời, qua đó, tạo thêm giá trị gia tăng bền vững cho khách hàng và góp phần phát triển CTX tại Việt Nam.

Dịch vụ tư vấn này và các hoạt động hội thảo CTX dành cho chủ đầu tư và Cty xây dựng đã được BlueScope Việt Nam tổ chức từ tháng 9/2016 thông qua các hội thảo được tổ chức tại Hà Nội và TP.HCM, thu hút hàng trăm đại diện các chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng, các kiến trúc sư… Sau các hội thảo này, các chủ đầu tư sẽ được các Cty tư vấn trực tiếp hỗ trợ cho dự án cụ thể, từ khi bắt đầu làm phân tích tiền khả thi cho tới khi công trình được cấp chứng chỉ CTX của các tổ chức uy tín như LEED, LOTUS.

Thông tin mới nhất cho thấy, số DN trong ngành dệt may đang áp dụng CTX cho các nhà máy mới tăng đáng kể và tín hiệu mừng là tỷ lệ các DN dệt may có vốn trong nước làm CTX cao hơn so với trước đây, vốn chủ yếu là các DN có vốn đầu tư nước ngoài.

Với việc triển khai dịch vụ GBA, BlueScope Việt Nam đang nỗ lực hiện thực hóa cam kết về hỗ trợ đối tác, khách hàng tại Việt Nam. GBA của BlueScope Việt Nam rõ ràng là một mô hình cần được khuyến khích bởi đã thúc đẩy phát triển CTX tại Việt Nam nhằm đem lại nhiều lợi ích thiết thực cho DN và góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

Vân Phương