Bác sĩ Bệnh viện Đại học Y Hà Nội vừa thực hiện thành công 2 ca phẫu thuật cột sống dưới sự giám sát của hệ thống theo dõi thần kinh (NVM5). Đây là lần đầu tiên tại Việt Nam ứng dụng hệ thống giúp cảnh báo cho các phẫu thuật viên không làm tổn thương dây thần kinh trong quá trình phẫu thuật, tránh liệt cho bệnh nhân sau mổ.

Mo cot song khong lo bien chung gay liet - Anh 1

Các bác sĩ phẫu thuật dưới sự giám sát của hệ thống cảnh báo

Các bác sĩ đến từ Mỹ, Malaysia đã chuyển giao sử dụng NVM5 trong phẫu thuật cột sống cho các bác sĩ khoa Ngoại thần kinh, Cột sống và Chấn thương chỉnh hình (Bệnh viện Đại học Y Hà Nội). Trường hợp đầu tiên được thực hiện phẫu thuật là bệnh nhân Nguyễn Hữu Bình (53 tuổi, ở Ba Đình, Hà Nội). Ca mổ do PGS.TS Kiều Đình Hùng, Trưởng khoa Ngoại thần kinh, Cột sống và Chấn thương chỉnh hình thực hiện. Bác sĩ Hùng cho biết, đây là một trường hợp khá phức tạp do bệnh nhân đã từng mổ cột sống 4 lần. Hiện tại cột sống cổ của bệnh nhân hồi phục tốt, nhưng đau cột sống thắt lưng do mất vững cột sống và xẹp đĩa đệm. Bệnh nhân đi lại khó khăn do đau chèn ép thần kinh và mất vững cột sống. PGS.TS Kiều Đình Hùng cho hay, với những bệnh nhân mổ lại cột sống rất khó khăn do viêm dính, các mốc giải phẫu thay đổi nên rất dễ tổn thương thần kinh do vậy có máy cảnh báo thần kinh là rất tốt. Trường hợp thứ hai là bệnh nhân nữ, 82 tuổi, có tiền sử cao huyết áp, đái tháo đường, đau cột sống thắt lưng lan 2 chân nhiều năm nay, gần đây đau tăng lên, bên phải nhiều hơn bên trái. Bệnh nhân đi bộ chỉ được tối đa 10-20m, đi vẹo người theo tư thế chống đau.

Ca mổ diễn ra trong khoảng 2 tiếng, bác sĩ Hùng cho biết, ca phẫu thuật diễn ra tốt đẹp, trong quá trình phẫu thuật, máy cảnh báo liên tục khi phẫu thuật viên sắp chạm vào rễ thần kinh. Thông thường ca bệnh này đã mổ cột sống lưng 2 lần nên rất dễ dính nhưng nhờ có hệ thống cảnh báo nên không bị chạm rễ thần kinh trong quá trình phẫu thuật. Khi phẫu thuật viên bắt vít, đưa dụng cụ đến đâu thì máy báo đến đấy để biết mình đang ở trong vùng an toàn hay không. Khoảng 4-5 ngày sau mổ bệnh nhân có thể xuất viện.

Hệ thống cảnh báo ứng dụng rộng rãi

Bác sĩ Chor Ngee Tan (Malaysia) - chuyên gia phẫu thuật cột sống xâm lấn tối thiểu cho biết, NVM5 cung cấp giải pháp theo dõi thần kinh có kiểm soát, theo dõi theo thời gian thực, giúp phẫu thuật đạt kết quả tốt nhất. Máy này đã ứng dụng trên 300.000 ca trên toàn thế giới. Hệ thống này có tác dụng cảnh báo cho các bác sĩ phẫu thuật tránh được các dây thần kinh, không làm tổn thương nó trong quá trình phẫu thuật, tránh liệt cho bệnh nhân sau mổ.

Thiết bị được sử dụng rộng rãi trong nhiều chỉ định như phẫu thuật cột sống lưng, cột sống cổ, thay đĩa đệm. Đây là một giải pháp hiện đại, tiên tiến, hiện đang triển khai và chỉ định rộng rãi tại nhiều quốc gia trên thế giới và trong khu vực như: Mỹ, Đức, Italia, Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Hongkong, Singapore. Các dụng cụ dùng trong 2 ca mổ đầu tiên này do hãng tài trợ (khoảng 16 điện cực dùng một lần trong ca mổ này), dụng cụ cố định cột sống do bảo hiểm y tế chi trả một phần. Với những ca mổ sau này có sử dụng máy cảnh báo thần kinh thì bệnh nhân sẽ phải chi trả tiền điện cực, ước tính khoảng 15-20 triệu đồng.

Theo PGS.TS Kiều Đình Hùng, các bệnh lý cột sống hiện nay ngày một phổ biến, bệnh thường gặp ở những bệnh nhân thoái hóa cột sống, thoát vị đĩa đệm, hẹp ống sống, gù vẹo... hay chấn thương do tai nạn giao thông, tai nạn lao động. Mỗi ngày tại Khoa Ngoại thần kinh, Cột sống và Chấn thương chỉnh hình có khoảng 20 bệnh nhân cột sống đến khám, trong đó có 3 hoặc 4 bệnh nhân có chỉ định mổ. Việc điều trị các bệnh cột sống rất phức tạp đòi hỏi phải khám các bác sĩ chuyên khoa.

Theo thống kê của các nước phát triển, khoảng 20-30% các bệnh cột sống cần phẫu thuật, tỷ lệ bệnh nhân phẫu thuật cột sống ngày càng tăng lên và phẫu thuật ngày càng an toàn hơn nhờ tiến bộ của khoa học, đặc biệt của các trang thiết bị. Tổn thương thần kinh trong phẫu thuật cột sống gặp không nhiều nhưng hậu quả rất nặng nề, đó luôn là điều lo ngại của cả các bác sĩ lẫn bệnh nhân. Hiện nay ở Việt Nam có rất nhiều bệnh nhân cột sống cần phẫu phuật, nhưng nhiều bệnh nhân khi được chỉ định phẫu thuật băn khoăn là có bị liệt sau khi phẫu thuật cột sống hay không. Chính vì lo sợ bị liệt nên đa phần người bệnh đến viện quá muộn như bị liệt, bị tổn thương thần kinh quá nặng nên sau khi phẫu thuật hồi phục không được như mong muốn, trong khi bác sĩ khuyến cáo cần phẫu thuật sớm khi có chỉ định thì kết quả sau mổ mới tốt được.

Máy này đã ứng dụng trên 300.000 ca trên toàn thế giới. Hệ thống này có tác dụng cảnh báo cho các bác sĩ phẫu thuật tránh được các dây thần kinh, không làm tổn thương nó trong quá trình phẫu thuật, tránh liệt cho bệnh nhân sau mổ.

Thái Hà