Nhiều năm qua, danh thắng Ngũ Hành Sơn đã trở thành điểm du lịch nổi tiếng của Đà Nẵng, thu hút đông du khách trong và ngoài nước đến tham quan. Tuy nhiên, du lịch phát triển thì việc bảo tồn di tích Ngũ Hành Sơn cũng chịu áp lực lớn. Trung tâm Quản lý di sản văn hóa Đà Nẵng đã cảnh báo về việc di tích Ngũ Hành Sơn bị xâm hại.

Lo cho di tich Ngu Hanh Son - Anh 1

Hai trụ đá Chăm được phục dựng, tuy nhiên đã bị mài nhẵn bề mặt làm mất đi yếu tố gốc
của hiện vật.

Trao đổi với chúng tôi, ông Hồ Tấn Tuấn - Giám đốc Trung tâm Quản lý di sản văn hóa Đà Nẵng cho biết, trong quá trình kiểm tra thực tế, đã phát hiện có nhiều di tích ở Ngũ Hành Sơn bị xâm hại. "Đầu tiên là 2 trụ cửa điêu khắc Chăm bằng Sa thạch trên đường lên chùa Tam Thai. Năm 2015 Ban Quản lý khu du lịch danh thắng Ngũ Hành Sơn có văn bản xin phục dựng lại đối với hai trụ đá trên và đã phục dựng thành công. Việc phục dựng như vậy là rất tốt, tuy nhiên trong quá trình thi công, Ban quản lý lại để công nhân mài nhẵn bề mặt 2 trụ cửa, làm mất đi yếu tố gốc của hiện vật, không còn nhận diện là di vật điêu khắc Chăm đã từng tồn tại 1.000 năm qua. Đây là hai trụ cửa thuộc tháp Chăm rất có giá trị, liên quan đến lịch sử hình thành của vùng đất Ngũ Hành Sơn", ông Tuấn nói. Quả thật, nhìn vào trụ đá Chăm được phục dựng bị mài nhẵn, chẳng còn nhận ra đây là hiện vật đã có cả nghìn năm tuổi. Ông Tuấn cũng cho biết, cùng với hai trụ đá Chăm, thì di tích hang Âm Phủ hiện cũng bị làm sai lệch về ý nghĩa. Theo đó, danh thắng Ngũ Hành Sơn được xếp hạng di tích cấp quốc gia và năm 1980, trong đó hang Âm phủ là một trong những hạng mục nằm trong tổng thể khu danh thắng. Nơi đây, gắn liền với trận đánh nổi tiếng giữa du kích Hòa Hải với tiểu đoàn biệt kích Nùng và lính thủy đánh bộ Mỹ vào năm 1968. "Di tích hang Âm phủ được đăng ký bảo vệ năm 1997. Thế nhưng thời gian qua, BQL khu du lịch danh thắng Ngũ Hành Sơn đã tiến hành xây dựng, tạo cảnh quan nói về truyền thuyết âm phủ trong Phật giáo, tạo ra các hình tượng ma quái làm biến dạng nghiêm trọng di tích hang Âm phủ, làm sai lệch yếu tố gốc ban đầu của di tích, gây sự nhầm lẫn về lịch sử đối với du khách" - ông Tuấn bức xúc. Không chỉ vậy, hiện di tích quốc gia Ngũ Hành Sơn cũng gặp tình trạng lấn chiếm và xây dựng trái phép xung quanh chân núi. Theo kiểm tra thực tế của Trung tâm Quản lý di sản văn hóa Đà Nẵng thì trong những năm qua, cơ sở điêu khắc đá Nguyễn Hùng đã mở rộng diện tích nhà xưởng, đặt một số tượng đá sát chân núi ở hang Âm phủ, xâm phạm vào khu vực bảo vệ 1 của di tích.

Lo cho di tich Ngu Hanh Son - Anh 2

Trung tâm quản lý di sản văn hóa Đà Nẵng cho rằng những hình tượng trong hang Âm phủ khiến du khách hiểu sai lệch về ý nghĩa của hang động này.

Ông Lê Quang Tươi - Trưởng ban Quản lý khu du lịch danh thắng Ngũ Hành Sơn cho biết, từ đầu năm đến nay, danh thắng Ngũ Hành Sơn đã đón hơn 1 triệu lượt khách, trung bình mỗi ngày hơn 3.000 lượt khách tham quan. "Chúng tôi luôn ý thức giữ gìn các di tích ở danh thắng Ngũ Hành Sơn, bởi điều đó có ý nghĩa rất lớn để thu hút du khách, tuy nhiên trong quá trình thực hiện thì còn thiếu sót. Như việc tôn tạo lại hai trụ đá Chăm lên chùa Tam Thai. Hai trụ đá này đã bị gãy đổ từ lâu, chúng tôi đã phục dựng lại cho đẹp hơn nhưng khi thực hiện, anh em không có kiến thức về bảo tồn, mài nhẵn bề mặt của trụ đá. Còn trong hang Âm phủ thì chúng tôi cũng đã có bia chiến tích về trận đánh giữa du kích Hòa Hải và quân Mỹ"-ông Tươi cho biết. Theo ông Tươi, hiện nay tất cả cán bộ và nhân viên của BQL chưa ai có chuyên môn về công tác bảo tồn, bảo tàng. "Chúng tôi đã có ý kiến về việc xin 6 cán bộ có chuyên môn về công tác bảo tồn, bảo tàng, tuy nhiên vẫn chưa được cấp trên đồng ý. Vì thế việc bảo tồn các di tích ở danh thắng Ngũ Hành Sơn cũng bị ảnh hưởng"-ông Tươi tâm sự.

Trước những phát hiện thực tế về câu chuyện danh thắng Ngũ Hành Sơn bị xâm hại, Trung tâm Quản lý di sản văn hóa Đà Nẵng cho biết đã báo cáo và đề xuất lãnh đạo Sở VH-TT thành phố kiểm tra, sớm có biện pháp để ngăn chặn tình trạng xâm hại ở di tích này. Thiết nghĩ, các di vật, hiện vật và di tích nằm trong khu danh thắng là hồn cốt của Ngũ Hành Sơn vì vậy cần phải bảo tồn và gìn giữ nghiêm cẩn.

H. Anh