Những đồn đoán trên khiến dư luận lo ngại ông Trump sẽ điều hành đất nước theo mô hình gia đình trị.

Lieu ong Donald Trump co bo nhiem con re vao noi cac? - Anh 1

Tổng thống đắc cử Donald Trump trao đổi cùng con gái và con rể tại một buổi vận động tranh cử

Những phát ngôn "úp mở" của Tổng thống đắc cử Donald Trump về con rể khiến dư luận đồn thổi tân Tổng thống Mỹ có thể bổ nhiệm con rể trưởng vào một chức vụ trong Nhà Trắng dù đi ngược với Hiến pháp của Mỹ.

Úp mở chuyện để con rể lấn sân chính trường

Kể từ khi bước chân vào đường đua Tổng thống, ông Donald Trump không ít lần ngợi khen con rể trưởng, Jared Kushner (35 tuổi) đóng góp vai trò không thể thay thế. Trước đó, ông Donald Trump từng úp mở: “Thành thực mà nói, Jared là một doanh nhân bất động sản thành công. Nhưng tôi nghĩ, thực sự Jared yêu thích chính trị hơn kinh doanh bất động sản. Thậm chí, có thể nói, con rể tôi rất xuất sắc trong lĩnh vực chính trị”.

Ông Kushner, doanh nhân bất động sản tại New Jersey luôn xuất hiện với phong thái “mày râu nhẵn nhụi, áo quần bảnh bao”, kết hôn với Ivanka - con gái cả ông Trump từ năm 2009. Ông đứng đầu công ty phát triển bất động sản của gia đình mang tên Kushner Companies, là nhà xuất bản tờ Tạp chí hàng tuần New York Observer. Kushner là một trong những người vạch đường hướng giúp ông Trump đi tới chiến thắng áp đảo trước ứng viên Clinton; có tiếng nói quan trọng trong chiến dịch vận động của ông Trump ngay từ đầu. Ông này cũng tham gia vào hầu hết các lĩnh vực trong chiến dịch, đưa ra lời khuyên về các quyết định nhân sự, chiến lược, bài phát biểu, gây quỹ và nhiều vấn đề khác.

Hiện nay, ông Kushner đang là thành viên của Ủy ban Điều hành chuyển tiếp quyền lực và được cho là sẽ tiếp tục giữ chức vụ cố vấn có tầm ảnh hưởng lớn dưới nhiệm kỳ của ông Donald Trump. Theo nhận định của ông Reince Priebus - người được ông Trump lựa chọn là Chánh Văn phòng Nhà Trắng: Ông Kushner “rõ ràng” đã đóng góp rất nhiều vào các quyết sách của ông Trump.

Có vi phạm luật liên bang?

Những đồn đoán trên khiến dư luận lo ngại ông Trump sẽ điều hành đất nước theo mô hình gia đình trị. Nếu bổ nhiệm con rể vào nội các, ông Trump sẽ vi phạm Luật Chống gia đình trị của liên bang được thông qua năm 1967.

Quy định trên không cho phép quan chức từ Tổng thống đến Quản lý cấp thấp trong các cơ quan liên bang thuê hoặc đề bạt người thân vào một vị trí Chính phủ. Luật này được thông qua sau khi Tổng thống thứ 35 John Kennedy bổ nhiệm anh trai Robert làm Tổng Chưởng lý. Với ông Kushner, dù là con rể, không phải quan hệ ruột thịt nhưng việc bổ nhiệm ông vào nội các vẫn vi phạm luật liên bang được nhắc tới ở trên. Tương tự, các con ông Trump cũng bị cấm nắm giữ các vị trí trong Nội các hoặc ở khu vực cánh Tây Nhà Trắng (Tòa Văn phòng điều hành của Tổng thống).

Phản ứng trước đồn đoán trên, các cố vấn của ông Trump cho biết, đội chuyển giao quyền lực được thành lập tạm thời, việc ông Kushner là thành viên của Ủy ban không nằm trong phạm vi Luật Chống gia đình trị. Đồng thời, các cố vấn khẳng định, các con của ông Trump có thể tiếp tục cố vấn cho cha ở một vị trí không chính thức và không nhận lương. Điều này hoàn toàn phù hợp với quy định pháp luật.

Giáo sư Steve Vladeck, Khoa Luật, Đại học Texas cho biết: “Thực tế, chế tài xử phạt khi vi phạm quy định trên là những người được bổ nhiệm sai quy định sẽ không được trả lương cùng các khoản tiền thưởng trợ cấp khác. Đồng thời, các quyết định từ những người được bổ nhiệm này có thể bị kiện nhưng khả năng này hoàn toàn có thể né tránh”. Ngoài ra, động thái này chỉ đối mặt với nhiều rủi ro khi bổ nhiệm vào vị trí Chánh văn phòng, người ra quyết định cao nhất tại khu vực cánh Tây Nhà Trắng, ngoài Tổng thống.

Người thân của ông Trump có thể giữ các chức vụ khác nhau tại Washington, chẳng hạn, họ có thể làm việc tại Đồi Capitol (Trụ sở Quốc hội Mỹ) với vai trò là người trung gian giữa chính quyền của ông Trump và các nghị sĩ. Hoặc, họ có thể được bổ nhiệm vào vị trí người đứng đầu các lực lượng đặc biệt như bà Clinton từng nắm giữ về cải cách y tế dưới thời ông Bill Clinton làm Tổng thống.

Mặt khác, một số chuyên gia cho rằng, ông Trump có thể bổ nhiệm các con vào Chính phủ để thách thức luật pháp, một động thái vi hiến nhằm đánh giá mức độ quyền lực Tổng thống. Tuy nhiên, điều đó chắc chắn sẽ gây ra tranh cãi pháp lý lâu dài, gây xao nhãng các nỗ lực hiện thực hóa những chính sách nhằm thay đổi đất nước mà ông Trump hứa hẹn khi tranh cử, theo CNN.

Trang Trần