Bốn tháng qua, ở Lào Cai, tuy số vụ tai nạn giao thông (TNGT) giảm so cùng kỳ nhưng số vụ tử vong do TNGT lại tăng cao đột biến, nhất là trên tuyến quốc lộ 70. Lào Cai là một trong bốn tỉnh của cả nước bị phê bình vì gia tăng TNGT.

Chiến sĩ Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Lào Cai tuyên truyền Luật Giao thông đường bộ cho đồng bào xã Long Khánh, huyện Bảo Yên (Lào Cai).

Nhiều vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng

Chỉ trong hơn một tuần, tại một cung đường trên quốc lộ 70, thuộc địa phận xã Bản Cầm, huyện Bảo Thắng (Lào Cai), cách nhau chưa đầy 2 km nhưng đã xảy ra hai vụ TNGT nghiêm trọng, làm chết bốn người. Khoảng 16 giờ ngày 30-4, tại km 14, xe máy BKS 24K6-9604 chở ba người, do chạy lấn làn đường đã va chạm với xe ô-tô BKS 24N-6795 của Công ty Minh Sơn, làm một người chết tại chỗ, một người chết tại bệnh viện sau đó. Trước đó, vào hồi 6 giờ ngày 23-4, tại km 12, xe máy BKS 24P2- 1051, do vượt ẩu đã đâm vào xe ô-tô tải BKS 24C- 011.40 chạy ngược chiều, làm hai mẹ con trên xe máy bị cán chết tại chỗ. Tuyến quốc lộ 70 có gần 100 km đi qua địa phận tỉnh Lào Cai, là đường cấp 5 miền núi, nhưng lại là tuyến đường huyết mạch, nối Lào Cai với Hà Nội và các tỉnh miền xuôi. Vì thế, lượng phương tiện giao thông trên tuyến đường này luôn ở mức cao, trung bình khoảng 2.500 - 2.700 lượt/ngày đêm. Tuy đã được cải tạo, nâng cấp từ năm 2008, nhưng khâu thiết kế đã lộ rõ nhiều nhược điểm. Hệ thống rãnh thoát nước hở và rất sâu, liền kề mặt đường, lại không có lề đường, cho nên khi tránh hoặc vượt nhau, xe ô-tô hoặc xe máy rất hay bị sa xuống rãnh, gây nhiều vụ tai nạn chết người thảm khốc. Nhiều vụ TNGT xảy ra liên tục trên quốc lộ 70 Hà Nội - Lào Cai, khiến tuyến đường này trở thành "điểm đen" về ATGT trong thời gian qua.

Thống kê của Phòng CSGT Công an tỉnh Lào Cai cho thấy, bốn tháng đầu năm, tại Lào Cai đã xảy ra 84 vụ TNGT, làm 39 người chết, bị thương 86 người. Chỉ riêng tuyến quốc lộ 70 đã chiếm một nửa (50%) số vụ TNGT trên địa bàn toàn tỉnh. So với cùng kỳ năm trước, số vụ TNGT tuy có giảm nhưng số người bị chết lại tăng cao đột biến tới 53%, vì vậy, Lào Cai là một trong bốn tỉnh của cả nước bị phê bình về gia tăng TNGT. Chánh văn phòng Ban ATGT tỉnh Lào Cai Trần Ngọc Sơn cho biết: Hạ tầng giao thông yếu kém và lượng phương tiện giao thông lớn cũng là một trong những nguyên nhân chính gây ra nhiều vụ TNGT. Toàn tỉnh có hơn 400 km đường quốc lộ và gần 800 km tỉnh lộ cùng hàng nghìn km đường liên xã, thôn, bản. Chất lượng đường miền núi phần lớn thấp kém, đèo dốc quanh co, bán kính vòng cua hẹp, thường hay bị sạt lở... Tuy là tỉnh miền núi, nhưng theo thống kê, cả tỉnh có tới gần 230 nghìn xe máy và hơn 11 nghìn ô-tô các loại, tính ra mật độ phương tiện giao thông cơ giới trên đầu người cao thứ hai toàn quốc (chỉ sau TP Hồ Chí Minh). Tỉnh có năm cửa khẩu đường bộ và đường sắt, thông thương hàng hóa xuất nhập khẩu từ các tỉnh miền xuôi với Trung Quốc. Phương tiện giao thông tăng nhanh, lưu lượng hàng hóa và du khách lưu chuyển lớn, trong khi hạ tầng giao thông còn nhiều hạn chế, bất cập - đó là những yếu tố khách quan tác động tiêu cực đến bảo đảm an toàn giao thông trên địa bàn tỉnh Lào Cai.

Nâng cao ý thức người tham gia giao thông

Trưởng phòng CSGT Công an tỉnh Lào Cai Đại tá Nguyễn Thiện Tuấn cho biết: Qua phân tích các vụ TNGT xảy ra trên địa bàn trong thời gian qua, thấy nổi lên nguyên nhân chính là ý thức chấp hành Luật Giao thông đường bộ của người tham gia giao thông rất kém. Cụ thể, có tới 60% số vụ TNGT chết người là do lỗi tránh, vượt ẩu; đi sai phần đường, làn đường; sử dụng rượu, bia khi điều khiển phương tiện giao thông; không đội mũ bảo hiểm... Trong việc đào tạo, cấp giấy phép lái xe (GPLX) vẫn còn "lỗ hổng". Do đặc thù miền núi, một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng cao, không biết chữ nên ngành chức năng đã mở hàng chục lớp đào tạo để cấp GPLX cho hàng nghìn người, đáp ứng nhu cầu sử dụng xe máy cho đồng bào. Tuy nhiên, theo ông Tuấn, kiểm tra người tham gia giao thông thì 100% đều có GPLX nhưng khi hỏi kiến thức về Luật Giao thông đường bộ thì có đến 85% "không thuộc bài", tức là không biết, không thuộc các tín hiệu, biển báo giao thông cắm trên đường. Vì vậy, đi ở đường nông thôn, mật độ phương tiện ít thì không sao nhưng khi ra các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ có mật độ phương tiện lớn, hoặc ngoài thị trấn, thành phố đông đúc, không xử lý kịp thời dễ gây tai nạn.

Để kiềm chế TNGT, Phòng CSGT Công an tỉnh Lào Cai tập trung mạnh vào các giải pháp nâng cao ý thức chấp hành Luật Giao thông đường bộ của người dân, kết hợp chặt chẽ giữa đẩy mạnh công tác tuyên truyền và tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm. Việc tuần tra, xử lý phương tiện và người điều khiển được tập trung tại các "điểm nóng" như quốc lộ 70, 4E, 4D, 279 và các tỉnh lộ 151, 153, 156... Lực lượng CSGT Công an tỉnh Lào Cai đã xử phạt gần 6.000 trường hợp vi phạm Luật Giao thông đường bộ, tước 419 GPLX, tạm giữ 803 phương tiện giao thông, chủ yếu là xe máy, góp phần nâng cao ý thức chấp hành Luật Giao thông đường bộ của người tham gia giao thông, hạn chế tai nạn xảy ra. Trong thời gian qua, Ban ATGT tỉnh Lào Cai đã đẩy mạnh xã hội hóa công tác tuyên truyền thông qua việc liên kết với các doanh nghiệp kinh doanh ô-tô, xe máy trên địa bàn như Công ty thương mại Hoàng Liên, Công ty thương mại tổng hợp Tiến Thành, đưa Luật Giao thông đường bộ và mô hình lái xe an toàn vào các xã Xuân Quang, Long Phúc và các trường học nằm dọc trên quốc lộ 70 để tuyên truyền, hướng dẫn người dân và học sinh về Luật Giao thông đường bộ. Thời gian tới, lực lượng CSGT làm nòng cốt sẽ phối hợp với chính quyền cơ sở ra quân thực hiện "Tháng An toàn giao thông trên tuyến quốc lộ 70", tập trung mạnh vào việc kiểm tra lại Luật Giao thông đường bộ đối với người bị tước GPLX theo Thông tư 22 của Bộ Công an, nhằm củng cố hiểu biết và nâng cao ý thức chấp hành Luật Giao thông đường bộ cho người dân trên tuyến đường nóng về TNGT này.

Bài và ảnh: QUỐC HỒNG