Tại Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á -Thái Bình Dương APEC diễn ra ở Peru vừa qua, các nhà lãnh đạo thế giới đã không ngừng nhắm vào chính sách thương mại của Tổng thống Mỹ mới đắc cử Donald Trump.

Một số các nước thân cận với Mỹ đã nhắc tới quan điểm của Tổng thống Donald Trump về thương mại toàn cầu theo chiều hướng tích cực, trong khi Chủ tịch Trung Quốc lại ra sức kêu gọi các nước chống lại quan điểm của ông Trump tại hội nghị thượng đỉnh của các nhà lãnh đạo châu Á-Thái Bình Dương diễn ra vào thứ 7 vừa qua. Diễn đàn trở nên khá căng thẳng khi chiến dịch của Tổng thống đắc cử Trump về việc cam kết bảo vệ Hoa Kỳ từ các hiệp hội xuyên Thái Bình Dương chưa chính thức và về việc đàm phán lại Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ của ông được đưa ra trước các nhà lãnh đạo.

Lanh dao the gioi dua nhau 'mo xe' chinh sach thuong mai cua ong Trump tai Hoi nghi cap cao APEC - Anh 1

Lãnh đạo thế giới đua nhau "mổ xẻ" chính sách thương mại của ông Trump tại Hội nghị cấp cao APEC

Tổng thống Mexico Enrique Pena Nieto cho rằng Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA) mang lại lợi ích cho người lao động và các công ty ở cả hai bên biên giới. Tuy nhiên, ông bày tỏ lo ngại rằng Mỹ có thể quay lưng lại với một mối quan hệ thương mại song phương này bằng việc giao thương những loại hàng hóa với trị giá 1.000.000 $ mỗi phút.

Phát biểu với các nhà lãnh đạo kinh doanh, Tổng thống Mexico cho hay: "Khi ông Trump ngồi lên vị trí đó thì hiện tại chúng tôi mới đang trong một giai đoạn đối thoại để lên kế hoạch xây dựng một chương trình mới trong mối quan hệ song phương giữa hai nước". Ông Pena Nieto nói thêm: "Mexico, cũng như cả thế giới, đang chuẩn bị bắt đầu một giai đoạn mới với Hoa Kỳ và về các điều khoản thương mại, chúng tôi muốn được khẳng định giá trị của mình trong mối quan hệ chiến lược giữa Mexico và Hoa Kỳ".

Thủ tướng John Key của New Zealand thì phát biểu một cách thẳng thừng, theo ông, những quan điểm thương mại của ông Trump gây ra "sự thất vọng to lớn" và không thể được cho phép vì sẽ làm chậm hội nhập kinh tế thế giới. "Thậm chí nếu Hoa Kỳ không muốn tham gia vào thương mại tự do, Tổng thống Trump cần biết là các nước khác vẫn sẽ làm", ông Key nói.

Ông cho rằng các nước vẫn có thể giữ lại Hiệp định đối xác xuyên Thái Bình Dương TPP giữa 12 quốc gia được đàm phán bởi chính quyền ông Obama, hoặc cần phải ra một Hiệp ước mới phù hợp hơn quan điểm của ông Trump: "Cá nhân tôi nghĩ rằng Tổng thống Trump là một doanh nhân nhạy bén. Ông ấy sẽ nhận ra ông đã có một vai trò quan trọng trong việc thay đổi những chính sách gây thất vọng của mình".

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có lẽ phản ứng mạnh mẽ nhất về quan điểm thương mại tự do đối với nền kinh tế khá tầm cỡ của nước này. Trong bài phát biểu của ông tại Hội nghị ở Peru, ông cho biết cách tốt nhất để gia tăng tính bảo hộ mậu dịch là 21 nước thành viên APEC cùng đàm phán một khu vực thương mại tự do xung quanh toàn bộ khu vực Thái Bình Dương.

Lanh dao the gioi dua nhau 'mo xe' chinh sach thuong mai cua ong Trump tai Hoi nghi cap cao APEC - Anh 2

Ông Tập Cận Bình ngầm cho rằng những chính sách về thương mại tự do của ông Trump đang đe dọa sự ổn định kinh tế toàn cầu

"Sự sắp đặt đầy tính toán và khép kín, không toàn diện không phải là một lựa chọn đúng đắn", ông Tập Cận Bình mạnh mẽ lên tiếng và tái khẳng định sự thống trị của Mỹ ở châu Á. "Xây dựng một khu vực thương mại tự do của khu vực châu Á-Thái Bình Dương là một sáng kiến chiến lược quan trọng đối với sự thịnh vượng, phát triển lâu dài mối quan hện giữa các nước", ông nhấn mạnh.

Theo truyền thông Trung Quốc, những nhận xét của ông Tập Cận Bình nhằm khẳng định rằng những chính sách về thương mại tự do của ông Trump đang đe dọa sự ổn định kinh tế toàn cầu. Hãng thông tấn chính thức Tân Hoa Xã của Trung Quốc “mỉa mai” trong một bài bình luận: "Ngài tỷ phú hóa chính trị gia Trump cần phải chứng minh rằng làm nhiễu loạn nền kinh tế toàn cầu không phải là một trong những lý do tại sao ông tranh cử tổng thống Mỹ".

Lanh dao the gioi dua nhau 'mo xe' chinh sach thuong mai cua ong Trump tai Hoi nghi cap cao APEC - Anh 3

Tổng thống Obama cho rằng hãy đợi đến khi chính quyền Mỹ ổn định,hiện tại còn quá sớm để kết luận mọi vấn đề

Trước những lời nhận xét gay gắt của các nhà lãnh đạo thế giới, Tổng thống Barack Obama đã cảnh báo sẽ đáp trả những phán xét về ông Trump. Ông Obama phát biểu tại một hội trường thị trấn bên lề hội nghị thượng đỉnh: “Đừng chỉ luôn nghĩ tới điều tồi tệ nhất. Hãy chờ đến khi chính quyền Mỹ ổn định thực sự”.

Tổng thống Obama cho rằng vẫn còn quá sớm để kết luận rằng chính quyền mới sẽ gây bất lợi cho giao dịch thương mại và gây ra các vấn đề quốc tế như lời một số lãnh đạo thế giới.

Ngọc Quỳnh (Theo ABC News)