Nếu không có sự thay đổi trong cách kinh doanh và phương án tháo gỡ những nút thắt trong chính sách, doanh nghiệp địa ốc sẽ khó lòng kiếm tiền từ khối ngoại.

Tiềm năng

Tại hội thảo “Mở nút thắt cho Việt kiều, người nước ngoài mua nhà ở Việt Nam” diễn ra tại TP.HCM mới đây, ông Trần Hòa Phương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban về người Việt Nam ở nước ngoài TP.HCM, cho biết Đảng và Nhà nước xác định, người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không thể tách rời, là nhân tố quan trọng trong thúc đẩy quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam với các nước.

Khong de “hot bac” tu khoi ngoai - Anh 1

Ông Nguyễn Mạnh Khởi, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản.

Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là nguồn lực lớn của đất nước. Trong những năm qua, lượng kiều hối đổ về Việt Nam, nhất là TP.HCM luôn cao và đầu tư vào sản xuất kinh doanh, trong đó có lĩnh vực bất động sản. Hiện nay, kiều hối của Việt Nam đứng thứ 10 trong số các quốc gia nhận kiều hối nhiều nhất trên thế giới. “Hằng ngày, chúng tôi đều tiếp nhận lượng lớn kiều bào tới để được tư vấn sở hữu nhà tại Việt Nam”, ông Phương nói.

Ông Robert Trần, một Việt kiều Canada, thừa nhận nhu cầu mua bán sở hữu nhà của khối ngoại là rất lớn. Trong đó, có 2 hình thức, thứ nhất là mua sỉ, có rất nhiều công ty nước ngoài mong muốn về Việt Nam để mua cả tòa nhà chung cư để đầu tư. Thứ 2 là mua lẻ như những người mua căn hộ với tư cách cá nhân để ở.

Mặc dù đầy tiềm năng và trên thực tế các doanh nghiệp địa ốc cũng đang chờ đợi dòng tiền từ khối ngoại nhất là các Việt kiều, tuy nhiên điều này không đơn giản vì vẫn còn đó nhiều “nút thắt” chưa được tháo gỡ.

“Đô la” có dễ hốt?

Nút thắt đầu tiên, được chuyên gia kinh tế, tiến sĩ Nguyễn Trí Hiếu đưa ra đó là khối ngoại sẽ không đóng tiền để cùng chủ đầu tư thực hiện dự án, trong khi đó hầu hết các chủ đầu tư dự án tại Việt Nam lại đang tận dụng tiền huy động từ khách hàng để cùng xây dựng dự án. Khách nước ngoài có chăng họ cũng chỉ đóng tiền cọc bởi ở nước ngoài thường nhà đầu tư không được phép huy động vốn của khách hàng để thực hiện dự án.

Khong de “hot bac” tu khoi ngoai - Anh 2

Hội thảo có sự tham gia của đại diện Bộ Xây dựng, các chuyên gia bất động sản, Việt kiều...

Đồng quan điểm, ông Robert Trần cho rằng, người nước ngoài đã quen với mô hình chủ đầu tư xây dựng dự án bất động sản hoàn chỉnh rồi bán thì người dân mới mua. Còn ở Việt Nam lại rao bán căn hộ khi mới vừa xây xong móng, điều này khiến người nước ngoài khá ngần ngại.

“Phải điều chỉnh lại mô hình kinh doanh và mô hình bán hàng. Cách giải thích và giới thiệu của đội ngũ bán hàng tại Việt Nam không đủ để thuyết phục người nước ngoài mua và đầu tư bất động sản”, đó là giải pháp được ông Robert Trần đưa ra.

Vị chuyên gia họ Trần nhận định, rất nhiều chủ đầu tư tại Việt Nam chỉ biết xây dựng lên và bán mà không quan tâm đến chất lượng dịch vụ của khách hàng. Trong khi đó, khách hàng nước ngoài lại quan tâm đến giá trị căn hộ tăng theo thời gian, đây cũng chính là thách thức nếu muốn lôi kéo khách nước ngoài.

Ông Nguyễn Xuân Quang, Chủ tịch HĐQT, CTCP Đầu tư Nam Long, nhận định: “Việt kiều không phải ai cũng nhiều tiền như chúng ta nghĩ trong số họ một bộ phận lớn cũng là những người làm công ăn lương, có thể có dư dả hơn nhưng để họ ôm cục tiền về Việt Nam mua nhà lại là vấn đề khác. Đối với người nước ngoài càng khó hơn, trước khi “bung” tiền, họ phải nghiên cứu kỹ thị trường, không dễ gì đầu tư tại Việt Nam trong bối cảnh nhiều thị trường bất động sản khác cũng tiềm năng không kém”.

Quan điểm này cũng được ông Nguyễn Văn Đực, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) tán thành khi ông cho rằng, các doanh nghiệp địa ốc không nên đặt kỳ vọng quá lớn vào lượng khách ngoại và Việt kiều trong thời gian tới mà nên có chiến lược phù hợp để có thể níu khách ngoại và hấp dẫn cả khách nội.

Hơn 400 trường hợp người nước ngoài được cấp sổ đỏ

Ông Nguyễn Mạnh Khởi, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản, cho biết tính đến hết tháng 8/2015, có 403 người nước ngoài đã được cấp sổ đỏ. Trước khi Luật Nhà ở 2014 có hiệu lực từ ngày 1/7/2015, con số này là khoảng 200 trường hợp. Theo ông Khởi, các trường hợp được cấp sổ chủ yếu là tại TP.HCM và Hà Nội.

Sau khi chính sách ra đời, ban đầu khách hàng rất e dè, tuy nhiên số lượng quan tâm đã tăng lên theo từng năm. Một trong những nguyên tắc pháp luật, đặc biệt là luật liên quan đến bất động sản có độ trễ rất cao. Độ trễ ở đây là từ lúc có hiệu lực đến lúc có văn bản hướng dẫn, triển khai cho các địa phương không nhanh như những luật liên quan đến tài chính, chứng khoán. Đây là vấn đề không chỉ ở Việt Nam mà kể cả nước ngoài cũng vậy. Độ trễ chắc chắn sẽ ảnh hưởng, tuy nhiên không thể khác được, ông Khởi cho rằng, Việt Nam bắt đầu có số lượng khách hàng nước ngoài, Việt kiều tham gia mua nhà rồi và đây là tín hiệu tích cực.

Ngoài ra, đến thời điểm này, không hề có sự phân biệt bà con Việt kiều với người trong nước, miễn là cứ được phép nhập cảnh vào Việt Nam là có thể sở hữu nhà, đất theo năng lực tài chính của họ. Ông Khởi cho rằng, chính sách dành cho người nước ngoài của ta thời điểm này có độ mở lớn hơn, thông thoáng hơn so với một số nước. Cụ thể, ở Trung Quốc họ vẫn đang áp dụng luật chỉ được sở hữu nhà nếu như nhập cảnh 1 năm tại đó, Malaysia họ quy định người nước ngoài chỉ được mua nhà trị giá trên 3 tỷ đồng còn nhà dưới 3 tỷ đồng không được mua...

Vũ Sơn