Các bị can yêu cầu thay đổi người tiến hành tố tụng vì sợ không đảm bảo tính khách quan.

Ngày 9-11, ông Nguyễn Xuân Nam, Phó Viện trưởng VKSND thị xã Ninh Hòa, Khánh Hòa, cho biết đang chuẩn bị chuyển hồ sơ sang TAND cùng cấp để xét xử lại vụ án Nguyễn Phúc Thi (33 tuổi, ngụ phường Ninh Đa) cùng hai bị can khác về tội cố ý gây thương tích.

Trước đó, trong giai đoạn điều tra, bị can Thi đã nhiều lần có đơn đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng là ông Bùi Văn Mỹ, Viện trưởng VKSND thị xã Ninh Hòa, với lý do ông này là anh em cột chèo với người bị hại.

Công an đình chỉ, VKS không chấp nhận

Theo hồ sơ, ngày 23-8-2014, Thi cùng người thân đến uống cà phê tại quán của ông Võ Văn Hậu (48 tuổi, ở phường Ninh Hiệp). Ông Hậu đến gặp Thi nhắc lại chuyện mâu thuẫn trước đó, dẫn đến hai bên cãi vã lớn tiếng. Ông Hậu bất ngờ lao vào đánh Thi rồi kêu em ruột là Võ Văn Lành (41 tuổi) cùng đánh.

Sau đó, Thi gọi điện thoại cho bạn là Trần Chí Tâm (29 tuổi, ngụ cùng địa phương) mang áo đến để thay. Tâm nói với Nguyễn Phúc Thụy (anh ruột Thi) là Thi bị đánh. Thụy, Tâm chạy đến quán rồi đánh nhau với anh em ông Hậu...

Trung tâm Pháp y tỉnh Khánh Hòa kết luận tỉ lệ thương tật của ông Hậu là 30%.

Ngày 13-11-2014, Cơ quan CSĐT Công an thị xã Ninh Hòa khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Thi về hành vi cố ý gây thương tích. Trong tháng 1 và 2-2015, Tâm, Thi, Thụy lần lượt bị bắt tạm giam. Đến ngày 13-4-2015, Cơ quan CSĐT Công an thị xã Ninh Hòa ra quyết định đình chỉ điều tra vụ án, đình chỉ điều tra bị can đối với Thi, Thụy, Tâm và chuyển hồ sơ cho VKSND cùng cấp.

Bản kết luận điều tra được ban hành cùng ngày nêu: Cơ quan CSĐT công an thị xã đã sử dụng bản kết luận pháp y về thương tích của Trung tâm Pháp y tỉnh làm căn cứ khởi tố vụ án, khởi tố các bị can. Tuy nhiên, qua điều tra công an thị xã phát hiện thấy bản kết luận trên của Trung tâm Pháp y tỉnh có dấu hiệu không khách quan. Cụ thể, hồ sơ bệnh án, giấy chứng nhận thương tích của BV Đa khoa Khánh Hòa hoàn toàn không ghi nhận các vết thương như kết luận giám định pháp y của Trung tâm Pháp y. Từ đó, công an thị xã khẳng định việc khởi tố vụ án, khởi tố bị can là chưa có căn cứ.

Ba ngày sau VKSND thị xã ra quyết định hủy bỏ các quyết định đình chỉ trên, đồng thời yêu cầu cơ quan điều tra phục hồi điều tra vụ án, phục hồi điều tra các bị can. Sau đó công an thị xã phục hồi điều tra, cuối tháng 4-2015 thì cho cả ba bị can được tại ngoại.

Khi vien truong la cot cheo voi bi hai - Anh 1

Sau hai ngày xét xử sơ thẩm, ngày 31-8, TAND thị xã Ninh Hòa đã trả hồ sơ vụ án để điều tra bổ sung. Ảnh: NGUYỄN XUÂN

Công an và VKS liên tục bất đồng

Cùng với việc phục hồi điều tra các bị can trên, ngày 29-5-2015, cơ quan CSĐT công an thị xã ra quyết định khởi tố bị can đối với Võ Văn Lành (em ruột người bị hại Võ Văn Hậu). Sau đó, công an thị xã liên tục có nhiều văn bản đề nghị VKS cùng cấp phê chuẩn quyết định khởi tố bị can đối với Lành nhưng đều bị VKS từ chối vì cho rằng việc khởi tố không có căn cứ.

Đồng thời VKSND thị xã có nhiều văn bản yêu cầu công an thị xã ra quyết định hủy bỏ quyết định khởi tố bị can đối với Lành. Tuy nhiên, công an thị xã cũng có nhiều văn bản khẳng định kết quả điều tra, thu thập tài liệu đã đủ căn cứ khởi tố bị can đối với Lành nên vẫn giữ nguyên quan điểm khởi tố, đồng thời công an liên tục đề nghị VKSND cùng cấp ra các quyết định tố tụng theo quy định.

Đến ngày 15-1, VKSND thị xã ra quyết định hủy bỏ quyết định khởi tố bị can của công an thị xã đối với Lành, đồng thời yêu cầu CQĐT đình chỉ các hoạt động tố tụng đối với người này.

Tuy vậy, theo Công an thị xã Ninh Hòa, đến nay cơ quan này vẫn chưa ban hành các quyết định theo yêu cầu của VKS.

Trong khi không phê chuẩn quyết định khởi tố bị can đối với em ruột người bị hại, VKSND thị xã lại liên tục có nhiều công văn thúc giục cơ quan CSĐT công an thị xã điều tra, làm rõ thêm các hành vi khác của các bị can còn lại.

Thay viện trưởng bằng viện phó

Từ khi xảy ra vụ án đến nay, bị can Thi liên tục gửi đơn kêu oan đến các cơ quan chức năng.

“Ngay sau khi bị anh em ông Hậu cùng những người thân của ông ấy đánh, tôi chủ động đến trình báo với Công an thị xã Ninh Hòa. Sau đó, tôi nhiều lần yêu cầu khởi tố anh em ông Hậu cùng những người đã đánh tôi. Thế nhưng họ không khởi tố ông Hậu mà lại khởi tố anh em chúng tôi. Trong quá trình điều tra, truy tố, tôi nhận thấy cơ quan tố tụng, nhất là VKS, làm việc, giải quyết không khách quan. Nguyên nhân là ông viện trưởng VKSND thị xã là anh em cột chèo với ông Hậu” - Thi bức xúc.

Theo Thi, sau khi được tại ngoại, Thi nhiều lần yêu cầu thay đổi người tiến hành tố tụng là ông Bùi Văn Mỹ, Viện trưởng VKSND thị xã Ninh Hòa nhưng không được chấp nhận.

Trong công văn trả lời Thi, ông Mỹ cho rằng theo quy định của BLTTHS thì bị can không có quyền yêu cầu thay đổi viện trưởng.

Tuy nhiên, sau khi Thi tiếp tục khiếu nại lên các cơ quan trung ương, VKSND thị xã đã phân công ông Nguyễn Xuân Nam, Phó Viện trưởng, tiến hành tố tụng trong vụ án.

“Anh em cột chèo không phải là người thân thích”

Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, ông Bùi Văn Mỹ, Viện trưởng VKSND thị xã Ninh Hòa, thừa nhận ông là người trực tiếp phụ trách, kiểm sát điều tra, tiến hành tố tụng vụ án trên trong giai đoạn đầu.

PV hỏi: “Ông nghĩ gì khi các bị can tố cáo ông không khách quan khi giải quyết vụ án vì người bị hại là anh em cột chèo của ông?”. Ông Mỹ nói: “Theo bình luận BLTTHS, anh em cột chèo không phải là người thân thích. Tôi cũng không làm gì mất khách quan. Tuy nhiên, để đảm bảo khách quan, sau đó tôi đã phân công viện phó tiến hành tố tụng vụ án”.

“Nhưng có ý kiến cho rằng dù viện phó ký cáo trạng nhưng vẫn nhân danh viện trưởng?”, ông Mỹ nói: “Viện phó chịu trách nhiệm trước pháp luật và viện trưởng”.

Về việc hủy bỏ quyết định khởi tố bị can đối với Võ Văn Lành và không khởi tố Võ Văn Hậu, ông Nguyễn Xuân Nam cho rằng do chưa có căn cứ để khởi tố.

Quyền đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng

Những người sau đây có quyền đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng: 1. Kiểm sát viên; 2. Bị can, bị cáo, người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự và người đại diện hợp pháp của họ; 3. Người bào chữa, người bảo vệ quyền lợi của người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự.

(Điều 43 BLTTHS)

Khi nào từ chối hoặc thay đổi người tiến hành tố tụng?

Người tiến hành tố tụng phải từ chối tiến hành tố tụng hoặc bị thay đổi, nếu:

1. Họ đồng thời là người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án; là người đại diện hợp pháp, người thân thích của những người đó hoặc của bị can, bị cáo;

2. Họ đã tham gia với tư cách là người bào chữa, người làm chứng, người giám định, người phiên dịch trong vụ án đó;

3. Có căn cứ rõ ràng khác để cho rằng họ có thể không vô tư trong khi làm nhiệm vụ.

(Điều 42 BLTTHS)

_________________________________________

Trước đây, ngày 31-8, sau hai ngày xét xử, TAND thị xã Ninh Hòa, Khánh Hòa đã quyết định trả hồ sơ vụ án này để điều tra bổ sung. Trong các nội dung phải điều tra bổ sung, tòa yêu cầu làm rõ hành vi của Lành đã cấu thành tội phạm như cơ quan CSĐT công an thị xã đã xác định hay không, giám định lại thương tích của Thi...