Kỷ niệm 55 năm Đường Hồ Chí Minh trên biển (23/10/1961 – 23/10/2016), chiều ngày 20/10 Sở VH-TT tỉnh Khánh Hòa phối hợp với UBND thị xã Ninh Hòa (Khánh Hòa) tổ chức lễ khánh thành Khu di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm tàu C235 (Đường Hồ Chí Minh trên biển) tại xã Ninh Vân, thị xã Ninh Hòa.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 1

Lễ khánh thành Khu di tích tàu C235.

Để chi viện cho các vùng ven biển Khu 5 trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, tàu C235 thuộc đoàn tàu không số gồm 20 người, do thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh chỉ huy được giao chở vũ khí, phương tiện chiến đấu, đồ quân dụng… đến bến Hòn Hèo ở xã Ninh Vân.

Đêm 29/2/1968 rạng sáng 1/3/1968, khi vào thả hàng tại khu vực Hòn Hèo, tàu C235 bị địch phát hiện và cho 8 tàu đến bao vây, tấn công. Đơn vị đã dũng cảm chiến đấu, thả vũ khí và hàng xuống biển, nổ mìn hủy tàu để bảo vệ bí mật Đường Hồ Chí Minh trên biển.

Trong số 20 thủy thủ của tàu C235, thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh và 13 đồng đội đã hy sinh anh dũng. Ngày 25/8/1970, liệt sĩ Nguyễn Phan Vinh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, đến tháng 4/1978 đảo Hòn Sập thuộc huyện đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa được đổi tên thành đảo Phan Vinh.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 2

Nhà tưởng niệm

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 3

Bia ghi công 14 liệt sĩ tàu C235.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 4

Những mảnh vỡ còn lại của tàu C235.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 5

Bia ghi dấu tổ công tác HP19 ở bến Hòn Hèo

Ngày 23/10/2011, đúng ngày kỷ niệm 50 năm Đường Hồ Chí Minh trên biển, UBND tỉnh Khánh Hòa đã công bố quyết định công nhận Bia tưởng niệm tàu C235 tại xã Ninh Vân là Di tích lịch sử cấp tỉnh. Đến năm 2014, di tích này được Bộ VH-TT&DL xếp hạng là di tích lịch sử cấp quốc gia. Khu di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm tàu C235 (Đường Hồ Chí Minh trên biển) được khởi công xây dựng từ tháng 2/2016, đến tháng 9/2016 hoàn thành đúng tiến độ với các hạng mục chủ yếu: Nhà tưởng niệm, lư hương bằng đá, bia di tích bằng đá, kè đá vách núi…, với kinh phí khoảng 2 tỷ đồng.

Đồng thời, theo sự chỉ đạo của Thường trực Tỉnh ủy Khánh Hòa, bia lưu niệm về sự chiến đấu, hy sinh anh dũng của cán bộ, chiến sĩ tổ công tác HP19 làm nhiệm vụ đón tàu không số tại bến Hòn Hèo cũng đã được dựng bổ sung.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 6

Cựu binh tàu C235 và Ban liên lạc Đoàn tàu không số viếng bia ghi danh (cũ) liệt sĩ tàu C235.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 7

Từ phải qua: Hai con và em gái liệt sĩ Roãn Quang Ruyện (sinh năm 1941, quê Đông Trung, Tiền Hải, Thái Bình) viếng bia ghi danh (cũ) liệt sĩ tàu C235.

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 8

Cắt băng khánh thành Khu di tích lịch sử Địa điểm lưu niệm tàu C235 (Đường Hồ Chí Minh trên biển)

Khanh thanh Khu di tich tau khong so C235 - Anh 9

Ông Nguyễn Tấn Tuân (ở giữa), Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Khánh Hòa cùng lãnh đạo Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy và Sở VH-TT tỉnh Khánh Hòa viếng bia ghi danh liệt sĩ tàu C235.

Nguyễn Đình Quân