Liên Hiệp Quốc hôm qua (21/10) bày tỏ lo ngại sâu sắc rằng IS đã bắt cóc 550 gia đình từ các ngôi làng quanh Mosul và sử dụng họ làm “lá chắn người” khi quân đội Iraq tăng cường đánh chiếm thành phố.

Phó phát ngôn viên Văn phòng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc, bà Ravina Shamdasani cho CNN biết, 200 gia đình từ làng Samalia và 350 gia đình từ Najafia đã bị khống chế từ hôm 17/10 và bị đưa tới Mosul. Theo Liên Hiệp Quốc, đây là hành động được coi là chiến lược của tổ chức khủng bố IS để ngăn không cho những người dân thường trốn thoát.

Cuộc tấn công bắt đầu từ ngày 17/10 nhằm lấy lại Mosul có thể trở thành trận chiến lớn nhất ở Iraq kể từ khi quân đội Mỹ tiến vào đất nước này năm 2003. Reuters cho hay, Liên Hiệp Quốc cảnh báo Mosul có thể yêu cầu hoạt động cứu trợ nhân đạo lớn nhất trên thế giới, với viễn cảnh tồi tệ nhất được dự đoán là khoảng một triệu người sẽ mất nhà cửa.

IS bat 550 gia dinh lam 'la chan song' de ngan quan doi Iraq - Anh 1

Quân đội Iraq tiến vào giải phóng Mosul. Nguồn: CNN

Theo quan sát của Tổ chức quốc tế nhập cư, khoảng 1,5 triệu người dân hiện vẫn mắc kẹt ở Mosul, cuộc chiến đã khiến 5.640 người phải rời bỏ nhà cửa. Hội chữ thập đỏ Thổ Nhĩ Kỳ đã gửi nhiều xe tải cứu trợ tới phía Bắc Iraq mang theo thức ăn và các nhu yếu phẩm cho 10.000 người mất nhà trong các cuộc xung đột xung quanh Mosul.

Trong khi đó, các phiến quân IS đã tấn công nhiều tòa nhà an ninh ở Kirkuk, cách 175 km về phía Đông Nam Mosul. Một nguồn tin từ bệnh viện cho hay, các cuộc tấn công của IS vào Kirkuk đã khiến 18 thành viên lực lượng an ninh và các công nhân ở một trạm điện bên ngoài thành phố thiệt mạng, trong đó có hai người Iran.

Kirkuk nằm trong khu vực sản xuất dầu mỏ lớn, các cơ sở sản xuất dầu mỏ vẫn chưa bị tấn công và việc cung cấp điện tại đây chưa bị ngắt quãng. Kirkuk nằm ở phía Đông Hawija, khu vực vẫn nằm dưới sự kiểm soát của IS, giữa Baghdad và Mosul.

Theo những thông tin mới nhất về cuộc chiến, trưởng nhóm nhân quyền Liên Hiệp Quốc cho biết IS đã bắn chết nhiều dân thường, 12 người đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công riêng lẻ của IS tại Dibis. Các lực lượng do Iraq dẫn đầu đã lấy lại được ít nhất 100 km2 lãnh thổ.

“Lá chắn sống”

Zeid Ra'ad Al Hussein, Cao ủy Liên Hiệp Quốc về nhân quyền, cho biết có bằng chứng cho thấy IS đã buộc nhiều dân thường rời khỏi nhà ở các khu làng bên ngoài thành phố và tập trung ở Mosul. Cơ quan này cũng nhận được báo cáo cho hay những người dân nào bị nghi ngờ không trung thành đã bị bắn chết.

IS bat 550 gia dinh lam 'la chan song' de ngan quan doi Iraq - Anh 2

Các lực lượng an ninh cùng nhiều phương tiện vũ trang tiến về Kirkuk. Nguồn: CNN

“Chúng tôi đặc biệt lo ngại trước các báo cáo IS đang sử dụng người dân bên trong và xung quanh Mosul là thành lá chắn sống khi các lực lượng Iraq tiến vào khu vực này. IS đã giữ nhiều dân thường gần với địa điểm của các phiến quân và điều này sẽ dẫn đến những thương vong nghiêm trọng về người khi xảy ra đụng độ”, ông Zeid nói.

Quan chức Liên Hiệp Quốc cho biết thêm: “Những người dân từ các cộng đồng tôn giáo hay thiểu số đang trong tình trạng đặc biệt nguy hiểm. Có thể các phiến quân IS không chỉ sử dụng họ là lá chắn sống và còn chọn cách giết chết họ thay vì để họ tự do”.

Văn phòng của ông Zeid ước tính IS đã bắn chết ít nhất 40 dân thường ở một ngôi làng bên ngoài Mosul. Ông cũng yêu cầu chính phủ Iraq cần có biện pháp bảo vệ dân thường trước tiên bởi IS “không hề quan tâm đến mạng sống con người”.

Ngoài ra, “bất kỳ phiến quân IS nào bị bắt hay đầu hàng cũng cần phải giam giữ theo luật pháp, đúng với những tội danh mà họ đã mắc phải”, ông Zeid nói thêm.

Tuệ Minh (lược dịch)