Hội nghị cấp cao Chiến lược hợp tác kinh tế Ayeyawady - Chao Phraya Mekong lần thứ 7 (ACMECS 7) ra Tuyên bố Hà Nội.

Huong toi Tieu vung Mekong nang dong va thinh vuong - Anh 1

Nguyên thủ các nước sông Mekong và Tổng Thư ký ASEAN tham dự hội nghị Ảnh: TTXVN

Đã có những tiến triển rất thiết thực trong hy vọng biến tầm nhìn phát triển các nước sông Mekong trở thành khu vực kinh tế năng động, cạnh tranh, phát triển bền vững và bao trùm.

Các hội nghị cấp cao Hợp tác Campuchia - Lào - Myanmar - Thái Lan (CLMV) lần thứ 8 và Chiến lược hợp tác kinh tế Ayeyawady - Chao Phraya Mekong (ACMECS) lần thứ 7 tại Hà Nội lần đầu tiên kéo được sự tham gia của các doanh nghiệp, đối tác phát triển để thảo luận các dự án khả thi về phát triển và kết nối khu vực.

Sự tham gia của doanh nghiệp

Chiều 26.10, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã gặp báo chí trong và ngoài nước, trong cuộc họp báo trực tiếp đầu tiên trong 7 tháng từ khi bắt đầu nhiệm kỳ của ông để thông báo kết quả các hội nghị cấp cao CLMV 8 và ACMECS 7 cùng Hội nghị Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) về Mê Kông có sự tham dự của lãnh đạo các nước Lào, Campuchia, Thái Lan, Myanmar, Việt Nam.

Thủ tướng khẳng định ba hội nghị trên thành công trên 3 phương diện: Thứ nhất, sự tham gia đầy đủ của lãnh đạo các nước; và đặc biệt chúng ta có sáng kiến mời các đối tác phát triển cùng tham dự đông đủ, như UNDP, WB, ADB, các tập đoàn tổng công ty thành viên WEF của các nước, Việt Nam, đông đảo các đại sứ, đại diện ở Hà Nội.

Thứ hai, tại hội nghị đã đưa ra nhiều chủ trương hợp tác mới mạnh mẽ hơn, như tăng trưởng xanh, tăng trưởng bao trùm, phấn đấu xây dựng một xã hội hướng về người dân, đáp ứng các thách thức biến đổi khí hậu...

Thứ ba, không chỉ bằng chủ trương, các hội nghị đưa ra biện pháp cụ thể với nhiều dự án khu vực kết nối ACMECS - CLMV. Các nước thấy cần tăng cường quan hệ nội khối tốt hơn, đồng thời phát triển mạnh mẽ mối quan hệ với các nước phát triển, từ các nước nhóm đầu ASEAN, EU, Trung Quốc, các nước khác, các đối tác phát triển như WB, ADB.

“Tôi cảm nhận các nhà lãnh đạo của ACMECS và CLMV họ cảm thấy sự thiết thực trong quá trình diễn ra hội nghị ở Việt Nam” - Thủ tướng nhấn mạnh.

Ba hội nghị đã bàn biện pháp huy động nguồn lực nhằm khơi dậy tiềm năng và sự phát triển ở khu vực Mê Kông, thảo luận các giải pháp kết nối để tăng cường hợp tác giữa cộng đồng doanh nghiệp với các chính phủ - thủ tướng cho biết. “Khối doanh nghiệp đã tham gia từ đầu đến cuối các hội nghị với sự nhiệt tình, tìm hiểu kỹ các dự án khả thi. Các đối tác phát triển rất nhiệt tình khi thấy chúng ta đưa ra các dự án thiết thực và họ cũng thấy sự cần thiết đưa ra các dự án lớn để kết nối khu vực”.

Huong toi Tieu vung Mekong nang dong va thinh vuong - Anh 2

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì cuộc họp báo quốc tế về kết quả các hội nghị ACMECS, CLMV, WEF-Mekong chiều 26.10. Ảnh: VGP

Để tận dụng tối đa hiệu quả từ các cơ chế hợp tác trên, Thủ tướng cho rằng Việt Nam phải thấy điểm yếu và trách nhiệm nội khối như thế nào. “Việc chuẩn bị các dự án có tính khả thi cao để kết nối là rất quan trọng. Việt Nam cũng đặt vấn đề cải tạo chính mình để nâng cao môi trường đầu tư kinh doanh, để thuộc nhóm đầu ASEAN chứ không chỉ CLMV” - Thủ tướng nói và cam kết tiếp tục thực hiện chính phủ kiến tạo, liêm chính, phát triển hành động, chủ động để quản lý kinh tế - xã hội tốt hơn, phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn, tạo nguồn lực tốt nhất để phát triển kinh tế - xã hội theo kịp các nước.

Các tuyến cao tốc mới

Kết thúc các hội nghị, các nhà lãnh đạo đã ra Tuyên bố chung CLMV và Tuyên bố Hà Nội của Hội nghị cấp cao ACMECS 7, trong đó nhất trí các biện pháp tăng cường kết nối khu vực về giao thông, thuận lợi hóa thương mại đầu tư, phát triển công nghiệp, thúc đẩy du lịch, hợp tác nguồn nhân lực, thúc đẩy phát triển bền vững, ứng phó biến đổi khí hậu, sử dụng hiệu quả, bền vững và công bằng nguồn nước sông Mê Kông.

Trong lĩnh vực giao thông, với sự ủng hộ của các nhà lãnh đạo, các nước trong khu vực sẽ được kết nối bởi những tuyến đường cao tốc mới, chất lượng tốt hơn, đặc biệt là Hành lang Kinh tế Đông - Tây (EWEC), Hành lang Kinh tế Bắc - Nam (NSEC) và Hành lang Kinh tế phía nam (SEC); nghiên cứu khả năng áp dụng mô hình kiểm tra “một cửa, một lần dừng” tại các cặp cửa khẩu quốc tế.

Các nhà lãnh đạo ủng hộ huy động nguồn lực xây dựng các tuyến đường còn thiếu và cải thiện chất lượng các tuyến đường bộ dọc các hành lang kinh tế; cùng nhau xây dựng các tuyến cao tốc dọc Hành lang Kinh tế phía nam, trong đó có tuyến cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Phnom Penh; phát triển các tuyến vận tải mới kết nối các nước thành viên ACMECS, bao gồm tuyến Hà Tĩnh (Việt Nam) - Khammuon (Lào) - Nakhon Phanom (Thái Lan).

Các nhà lãnh đạo cũng nhất trí xây dựng tuyến đường cao tốc kết nối Vientian và Hà Nội, triển khai nghiên cứu khả thi mở tuyến đường kết nối Yangoon - May-thila - Talay - Cenglap (Myanmar) - Xiêngcooc - Luông Nậm Thà - Udomsay - Mường Khoa (Lào) - Tây Trang - Hà Nội (Việt Nam).

Về phát triển bền vững, các nhà lãnh đạo khẳng định quyết tâm tăng cường hợp tác trong phát triển nông nghiệp thông minh trong ACMECS, bảo vệ môi trường hiệu quả, quản lý bền vững các nguồn tài nguyên thiên nhiên và sử dụng năng lượng hiệu quả; Tiếp tục củng cố hợp tác giữa các nước thành viên ACMECS về bảo vệ môi trường và sử dụng bền vững tài nguyên thiên nhiên của các dòng sông Ayeyawady, Chao Phraya và Mê Kông; Tăng cường phối hợp giữa ACMECS với Ủy hội sông Mê Kông và các cơ chế khu vực khác, cùng quản lý nguồn nước nhằm quản lý và phát triển bền vững, sử dụng hiệu quả và bảo tồn nguồn nước xuyên biên giới và các nguồn tài nguyên khác liên quan.

Ông Vũ Quang Minh - Trưởng nhóm Quan chức cấp cao Việt Nam tại CLMV 8, ACMECS 7: “Ủy hội Mê Kông Quốc tế (MRC) hiện là cơ chế duy nhất có tính ràng buộc, có năng lực khoa học kỹ thuật, quản lý nguồn dữ liệu để chia sẻ với các nước kế hoạch phát triển hạ tầng. Vì vậy chúng tôi đưa vào văn kiện ở mục 14 nói rằng tăng cường hợp tác với MRC là điều quan trọng. Việc triển khai thế nào còn bàn thảo tiếp nhưng vấn đề này rất thiết thực.

Ngoài ra, Việt Nam, với tư cách Chủ tịch ASEAN nhiệm kỳ này, đang rà soát lại các dự án về cơ sở hạ tầng, kinh tế, xóa đói giảm nghèo, phát triển xanh, và thảo luận các dự án mới về phát triển liên khu vực để tìm kiếm đối tác thực hiện. Ngoài ra Giám đốc WB tại Việt Nam đã có sáng kiến cần đưa ra kế hoạch tổng thể về phát triển của 4 nước CLMV, hôm nay đã báo cáo và các nhà lãnh đạo đã thông qua và giao cho SOM muộn nhất đến CLMV lần sau trình lên. Tôi sẽ sớm gặp giám đốc WB quốc gia để xem WB có hỗ trợ gì cho kế hoạch tổng thể này không”.

MỸ HẰNG