Là thành phố lớn nhất, đồng thời là thủ phủ của tiểu bang Malacca, thuộc Malaysia, cách thủ đô Kuala Lumpur chỉ khoảng hai giờ đi xe bus, thành phố Malacca với nhiều di tích cổ kính và phong cảnh êm đềm nên thơ, thường được gọi bằng nhiều cái tên trìu mến: Hoàng thành cổ Malacca, Venice phương Đông..

Một góc phố cổ nơi hoàng thành cổ Malacca, Venice phương Đông

Tọa lạc hai bên bờ, gần ngay cửa con sông hiền hòa Malacca, nơi dòng sông đổ ra eo biển Malacca, thành phố này là cố đô của Malaysia và là thành phố cổ xưa nhất của vương quốc này. Nơi này từng là một trong những thương cảng sầm uất nhất châu Á 600 năm trước, nơi hội tụ dừng chân của các thương nhân, các tàu buôn đến từ nhiều quốc gia khác nhau.

Do là một thành phố phát triển giao thương từ rất sớm, lại bị nhiều đế quốc khác nhau xâm lược trong nhiều khoảng thời gian khác nhau, để lại những ảnh hưởng nhất định đến đời sống cư dân, Malacca trở thành thành phố đa sắc tộc trong mọi mặt đời sống, văn hóa và các công trình kiến trúc. Mỗi đế quốc trong thời gian cai trị nơi này, đã mang đến và để lại đây những dấu ấn kiến trúc, văn hóa đặc trưng của đất nước họ. Vì vậy, Malacca là một sự hòa hợp “kỳ lạ” nhưng hợp nhất giữa các nền văn hóa Đông Tây khác nhau, từ Trung Hoa đến Bồ Đào Nha, Hà Lan, và vương quốc Anh..

Một người họa sĩ lặng lẽ vẽ tranh trong phố cổ

Những con đường nhỏ xinh xắn trong khu phố cổ

Con sông Malacca chia thành phố làm hai phần: Phần phía Đông là khu phố cổ với những công trình kiến trúc phong cách châu Âu do người Bồ Đào Nha, người Hà Lan, người Anh xây dựng. Phần phía Tây đậm nét kiến trúc văn hóa của người Hoa ghi dấu thời kỳ giao thương phát triển mạnh mẽ 600 năm về trước của thành phố này. Đi dọc ven sông là những mái nhà hiền hòa nép vào nhau.

Các con phố chính trong khu phố cổ của Malacca xinh xắn, nhà cửa san sát nhau, lối đi nho nhỏ, dẫn qua những ô cửa cũ và trầm lặng, treo những chiếc đèn lồng xinh xinh. Tất cả toát lên nét văn hóa đậm chất Trung Hoa. Đậm nét Trung Hoa nhất là ngôi chùa Cheng Hoon Teng được xây dựng vào năm 1685 với lối kiến trúc cổ của người Hoa, đăng đối hài hòa, những chi tiết trang trí trên mái, trên tường, mang dấu ấn Đông Phương và Trung Hoa sâu sắc.

Quảng trường Hà Lan nằm ở trung tâm thành phố với những con đường lát gạch đỏ, cùng với nhà thờ cổ Malacca đỏ rực dưới nắng. Gần đó là một công viên xinh xắn mô phỏng đời sống của người Hà Lan với biểu tượng một chiếc cối xay gió, gợi nhớ thời kỳ những người Hà Lan đã đến đây.

Cách đó không xa là pháo đài Bồ Đào Nha A’Famosa, một công trình kiến trúc rộng lớn, được xây dựng vào thế kỷ 16, đã bị người Hà Lan và người Anh sau đó khi đến xâm lược nơi này đã hủy hoại gần như toàn bộ, trở thành phế tích với những bức tường rêu phong sót lại. Đến đây bạn có thể gọi một chiếc xe trishaw, một loại xe lôi, xe xích lô của người địa phương, được trang trí rất rực rỡ để đi dạo quanh thành phố và ngắm nhìn từng di tích ở đây.

Dọc theo những con đường nhỏ dẫn lên đồi St.Paul là không gian thơm ngát mùi cây cỏ và những làn gió nhẹ thổi về. Từ trên đỉnh đồi St. Paul nhìn xuống bên dưới là thành phố Malacca xinh xắn, tràn ngập một màu xanh. Trên đồi Paul giờ đây chỉ còn là một nhà thờ cổ đã bị chiến tranh và những cuộc xâm lấn tàn phá, nay chỉ còn là những bức tường loang lổ hoang phế ngập tràn nắng, và bức tượng thánh Paul cụt tay trầm tư in hình trên nền trời.

Nằm bên vịnh Malacca, bên bờ Ấn Độ Dương xanh thẳm và kỳ diệu, Malacca nhỏ bé nhưng giàu có vô tận về văn hóa sẽ là một thế giới cảm xúc mênh mang, ấn tượng, sâu sắc đến khó quên trong lòng người.

Bài và ảnh: Huỳnh Thu Dung