Cuộc tranh luận trực tiếp trên truyền hình lần thứ hai trong tổng số 3 cuộc giữa ứng cử viên tổng thống của Đảng Cộng hòa Mỹ Donald Trump và của Đảng Dân chủ Mỹ Hillary Clinton đã khiến cả trong lẫn ngoài nước Mỹ bị bất ngờ và sốc bởi sự biến thái của nó thành cuộc đả kích lẫn nhau tồi tệ chưa từng thấy trong lịch sử các cuộc tranh luận trực tiếp giữa các ứng cử viên tổng thống ở Mỹ, tồi tệ về phương diện văn hóa chính trị và chất lượng nội dung tranh luận.

Kết quả thăm dò dư luận sơ bộ sau cuộc tranh luận đều cho thấy bà Clinton thắng thế, tuy rằng với mức độ không được rõ ràng và áp đảo như lần trước. Trên thực tế, cả hai ứng cử viên này đều thắng, không phải người này chiến thắng người kia, mà đều thắng nhờ không bị thua.

Hillary Clinton- Donald Trump dau khau toi te khien nuoc My chia re - Anh 1

Phiên tranh luận quyết liệt hôm 10.10 giữa bà Clinton và ông Trump. Ảnh: AP

Ông Trump bước vào cuộc tranh luận thứ hai với hàng loạt bê bối và tai tiếng, đặc biệt với áp lực ghê gớm từ chuyện bị tung ra những phát ngôn từ năm 2005 với nội dung và cách thể hiện miệt thị và xúc phạm nhân phẩm người phụ nữ. Dù vậy, ai cũng phải công nhận ông Trump không chỉ tranh luận tốt hơn và thành công hơn lần trước mà còn không để bị đánh gục bởi vụ bê bối mới nhất kia, tức là bị tấn công và đánh cho tơi bời thật đấy nhưng không đến mức bị buộc phải đầu hàng. Phần thắng của ông Trump được hiểu theo hướng ấy.

Bà Clinton vẫn thắng thế nhưng không được hoàn toàn thuyết phục, không tận dụng được những khó xử của ông Trump và vụ bê bối mới nhất nói trên để buộc ông Trump phải đo ván. Không chỉ thế, bà Clinton cũng còn có những lúc bị ông Trump đẩy vào thế bị động. Xem ra, ứng cử viên tổng thống này đã không có được đối sách thích hợp để tranh luận thành công với một đối thủ chính trị chơi bài được ăn cả ngã về không, bất chấp tất cả mọi tiêu chí về văn hóa và đạo đức chính trị, bất chấp thủ đoạn và sẵn sàng đổi trắng thay đen, một khi đã tự mình sa xuống địa ngục thì cũng không để kẻ khác được lên thiên đường chính trị.

Cuộc tranh luận về nội dung cương lĩnh tranh cử và về khả năng dẫn dắt nước Mỹ đi vào tương lai đã biến thành cuộc mạt sát và bôi bác lẫn nhau, nhằm vào những tai tiếng và bê bối của nhau. Nó cho thấy nước Mỹ đang chia rẽ và chính trường bị phân cực rất sâu sắc. Sẽ có bộ phận không nhỏ cử tri Mỹ trong ngày bầu cử tới này bỏ phiếu không phải để lựa chọn ứng cử viên nào xứng đáng hơn mà để ngăn cản không cho ứng cử viên nào đấy đắc cử. Rất có thể rằng cuộc vận động tranh cử và cuộc tranh luận cuối cùng giữa ông Trump và bà Clinton vào ngày 19.10 tới sẽ còn quyết liệt và tàn khốc hơn nữa.