LTS: Sau 2 năm triển khai xây dựng Trung đội dân quân biển tập trung (DQBTT) ở TP Đà Nẵng, mô hình này đã và đang mang lại những kết quả bước đầu rất thiết thực với việc phát triển kinh tế địa phương, bảo vệ chủ quyền biển, đảo, tham gia tìm kiếm cứu nạn... Qua tìm hiểu thực tiễn, Báo Quân đội nhân dân xin chuyển tới bạn đọc cách thức triển khai xây dựng, duy trì hoạt động của mô hình này của cấp ủy, chính quyền, cơ quan quân sự các cấp ở TP Đà Nẵng.

Bài 1: Một chủ trương thiết thực

Lực lượng gọn, phương tiện tốt

Trở về sau chuyến ra khơi dài ngày, vừa hoàn thành công việc vận chuyển hải sản đánh bắt được lên bờ và sửa sang ngư cụ, tàu thuyền chuẩn bị cho chuyến đi biển lần sau, chiến sĩ dân quân các tiểu đội thuộc Trung đội DQBTT quận Sơn Trà, TP Đà Nẵng lại tiến hành buổi sinh hoạt rút kinh nghiệm. Kết thúc buổi sinh hoạt, đồng chí Nguyễn Hiền, Trung đội trưởng Trung đội DQBTT, tiếp tục đến Ban CHQS quận Sơn Trà, báo cáo về kết quả chuyến ra khơi của trung đội và tình hình diễn biến trên biển, cũng như đưa ra những đề xuất thời gian tới với Ban CHQS quận.

Trung tá Phan Văn Ngọc, Phó chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Ban CHQS quận Sơn Trà cho biết: “Từ khi thành lập Trung đội DQBTT, Ban CHQS quận có thêm một kênh thông tin hữu ích, qua đó kịp thời nắm bắt tình hình an ninh trật tự trên biển và các hoạt động trái phép của tàu nước ngoài trên vùng biển của Việt Nam. Nhờ đó, chúng tôi kịp thời báo cáo và có những đề xuất với lãnh đạo, chính quyền quận và Bộ CHQS thành phố có các biện pháp xử lý phù hợp”. Kết quả trên chỉ là một thành tích nhỏ mà lực lượng DQBTT đã và đang mang lại cho TP Đà Nẵng thời gian qua.

Hieu qua tu mo hinh dan quan bien tap trung o Da Nang - Anh 1

Chiến sĩ DQBTT quận Thanh Khê (TP Đà Nẵng) luyện tập bắn các mục tiêu trên biển.

Làm việc với các lãnh đạo thành phố, chúng tôi được biết, Đà Nẵng có 5 quận, huyện với 14 phường ven biển. Hiện toàn thành phố có hơn 1.089 phương tiện tàu, thuyền các loại và hơn 5000 lao động. Lực lượng ngư dân được tổ chức thành 87 tổ đội, trong đó có 43 tổ đội đánh bắt tại các vùng biển xa và 2 nghiệp đoàn nghề cá của phường Xuân Hà (quận Thanh Khê) và phường Nại Hiên Đông (quận Sơn Trà). Phạm vi đánh bắt của các ngư dân rộng và được trải đều trên các tuyến bờ, tuyến lộng, tuyến khơi, ngư trường đánh bắt cả vùng Vịnh Bắc Bộ, Hoàng Sa, Trường Sa.

Ông Văn Hữu Chiến, nguyên Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng khẳng định: “Nhận thức rõ vị trí, tầm quan trọng chiến lược biển Việt Nam, cũng như căn cứ vào đặc điểm về địa lý, tập quán của người dân thành phố bao đời nay gắn bó với biển, bám ngư trường để sinh sống, nên việc thành lập lực lượng DQBTT có ý nghĩa không chỉ bảo đảm nhu cầu phát triển kinh tế của người dân và địa phương mà còn có ý nghĩa lâu dài về quốc phòng-an ninh biển. Chính vì vậy, chủ trương trên nhanh chóng được các cấp, các ngành và địa phương thành phố triển khai đồng bộ, chặt chẽ”. Đồng quan điểm trên, Đại tá Phan Công Hiền , Phó chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Bộ CHQS TP Đà Nẵng cho biết: “Từ các chỉ thị, hướng dẫn của trên, Đảng ủy-Bộ CHQS TP Đà Nẵng đã tham mưu cho Thành ủy, UBND TP tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các địa phương xây dựng lực lượng DQBTT có số lượng, chất lượng phù hợp, đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo và tham gia phòng, chống lụt bão, tìm kiếm cứu nạn trên biển…”.

Sau khi rà soát và lấy ý kiến đồng thuận của các cấp, các ngành, năm 2012, lãnh đạo TP Đà Nẵng quyết định thành lập 2 trung đội DQBTT, làm mô hình điểm cho Quân khu 5. Theo đó, Trung đội DQBTT quận Thanh Khê được tổ chức tại phường Xuân Hà và phường Thanh Khê Đông, biên chế 3 tiểu đội, tổ chức trên 4 tàu, ngư trường đánh bắt từ Hoàng Sa đến Trường Sa. Trung đội DQBTT quận Sơn Trà xây dựng tại phường Nại Hiên Đông, được biên chế 3 tiểu đội, tổ chức trên 4 tàu, phạm vi đánh bắt trên ngư trường Hoàng Sa và Vịnh Bắc Bộ.

Gắn kết chặt chẽ giữa biển và bờ

Nhớ lại những ngày đầu triển khai việc xây dựng Trung đội DQBTT, ông Trần Văn Hùng, Chủ tịch UBND phường Nại Hiên Đông cho hay: “Bên cạnh những thuận lợi là có sự đồng thuận của chính quyền và người dân, chúng tôi gặp không ít khó khăn do trình độ văn hóa của nhân dân và lao động trên biển còn hạn chế. Bên cạnh đó, lao động đa số tuyển dụng của các địa phương khác, thiếu tính ổn định, khó quản lý. Để lực lượng DQBTT hoạt động có hiệu quả, chất lượng, chúng tôi xác định trước mắt phải làm tốt công tác tuyển chọn lực lượng và chủ phương tiện. Đối với lực lượng của Trung đội DQBTT, chúng tôi chọn những người địa phương, có phẩm chất đạo đức tốt, lý lịch rõ ràng, ưu tiên những đồng chí dân quân là đảng viên, có kiến thức quân sự, kinh nghiệm đi biển. Đối với chủ tàu thuyền, ngoài yêu cầu về phẩm chất chính trị và phương tiện tốt, chúng tôi còn chú trọng lựa chọn những người có ý thức cao trong chấp hành pháp luật Nhà nước, quy định địa phương”.

Sau hơn 2 năm đi vào hoạt động, lực lượng DQBTT Đà Nẵng đã chứng tỏ hiệu quả thiết thực mà mô hình này đem lại. Anh Nguyễn Hoàng Linh, Trung đội trưởng DQBTT quận Thanh Khê phấn khởi khoe: “Anh em trong trung đội cùng họ hàng, dòng tộc, chiến sĩ dân quân cũng là thuyền trưởng và là chủ phương tiện, hoạt động cùng ngư trường, tàu cùng công suất, nên việc điều hành rất thuận lợi. Mỗi khi có sự cố trên biển, việc thông tin, hỗ trợ nhau cũng rất tiện và hiệu quả”.

Tiểu đội trưởng DQBTT kiêm thuyền trưởng Nguyễn Đức Nam, trú tại phường Nại Hiên Đông nhớ lại: “Trước đây, chúng tôi thường đi riêng lẻ, lại chưa được trang bị các phương tiện thông tin, nghe nhìn hiện đại, nên khi gặp sự cố thì rất lúng túng. Sau khi tham gia vào lực lượng DQBTT, chúng tôi ra khơi theo đội hình, mọi hoạt động thống nhất. Bên cạnh đó, các tàu còn được trang bị máy Icom và một số thiết bị khác để thường xuyên liên lạc với các lực lượng chức năng về những diễn biến trên biển. Được trang bị các thiết bị tốt, anh em trên các tàu liên tục trao đổi thông tin với nhau, kịp thời xử lý các tình huống trên biển. Nhờ đó, các tàu đã hạn chế bị va vào các bãi đá ngầm hoặc bị ảnh hưởng bão, áp thấp nhiệt đới. Từ khi vào DQBTT, chúng tôi và các ngư dân khác của địa phương thêm yên tâm đánh bắt xa hơn và bám biển dài ngày hơn vì khả năng tự vệ được nâng cao”.

Rõ ràng những hiệu quả bước đầu mà lực lượng DQBTT mang lại, cho thấy chủ trương xây dựng mô hình điểm Trung đội DQBTT ở TP Đà Nẵng là rất cần thiết, phù hợp với đặc điểm phát triển kinh tế địa phương, cũng như yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo trong tình hình hiện nay.

Bài 2: Khẳng định vai trò “sao vuông ba trong một”

Bài và ảnh: TIẾN ĐẠT -DUY HỒNG