Thoát khỏi tình trạng nhà ống, xe máy và kinh tế vỉa hè, đưa vào một hệ thống vận tải công cộng hiện đại sẽ giúp TP.HCM hết tắc đường, ngập lụt...

Hien ke giup TP.HCM het tac duong, ngap lut - Anh 1

Đổ 70.000 tỷ vào giao thông đường bộ, vẫn tắc

Trong 10 năm qua (2005 -2015), tổng vốn đầu tư đổ vào hạ tầng giao thông đường bộ TP.HCM khoảng 70.000 tỷ đồng, chủ yếu là vốn ngân sách và vốn ODA, vốn kêu gọi đầu tư chỉ chiếm 30%. Như vậy, mỗi năm nguồn vốn đầu tư đổ vào đây khoảng 7.000 tỷ đồng.

Đến nay, TP.HCM đã hoàn thành các tuyến giao thông chính, gồm các tuyến xuyên tâm: Tây Bắc – Đông Nam: đường quốc lộ 22 – Trường Chinh – Cách Mạng Tháng 8 – Nguyễn Hữu Thọ; Tây Nam – Đông Bắc: đường Võ Văn Kiệt – Mai Chí Thọ - Phạm Văn Đồng; Đường rừng Sác nối với Cần Giờ, khép kín dần đường vành đai I và II; Tuyến cao tốc Long Thành – Dầu Giây, cao tốc Sài Gòn – Trung Lương…

Tuy nhiên, thực trạng đô thị của TP.HCM cho thấy tốc độ phát triển hạ tầng không theo kịp tốc độ phát triển của thành phố. Hạ tầng giao thông của TP.HCM già – yếu – tụt hậu, ùn tắc, ngập nước, ô nhiễm môi trường…

Phát biểu tại hội thảo “Quản lý xây dựng, chỉnh trang và phát triển đô thị TP.HCM”, ông Bùi Xuân Cường, Giám đốc Sở Giao thông vận tải TP.HCM, cho biết một trong những nguyên nhân khiến hạ tầng giao thông ùn tắc là dân số cơ học tăng nhanh, đến nay khoảng 13 triệu dân.

Tình hình phát triển các dự án bất động sản tập trung vào các khu vực trung tâm, trọng yếu, chỉ tính riêng 13 quận trung tâm đã phát triển tới 71.600 căn. Các dự án căn hộ trên các tuyến đường vào cửa ngõ TP.HCM cũng mọc như nấm, chẳng hạn cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất, trên các tuyến đường Hồng Hà, Phổ Quang và Hoàng Minh Giám đã có 7 dự án cung cấp khoảng 3.700 căn hộ, tương đương khoảng 15.000 người, trong khi các tuyến đường trên đều trong tình trạng quá tải, thường xuyên tắc nghẽn.

Các phương tiện cá nhân tăng chóng mặt, số lượng xe cá nhân (ô tô, xe máy) khoảng 9 triệu chiếc đã khiến hệ thống giao thông thành phố gần như kẹt cứng vào giờ cao điểm.

Đô thị dạng nén giải quyết nghẽn đường?

Theo TS.KTS Lên Văn Năm, nguyên KTS Trưởng TP.HCM, phát triển đô thị TP.HCM sẽ bị hút theo cơ sở hạ tầng giao thông, nhất là giao thông ngầm như các tuyến metro và xe buýt nhanh hiện đại đi qua các khu đất vàng trong nội thành. Các chung cư cao tầng tập trung quanh các điểm nút giao thông công cộng sẽ hình thành theo dạng đô thị nén thích hợp với đô thị lớn như TP.HCM.

Còn theo TS. Huỳnh Thế Du, Giám đốc đào tạo Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright, với bất kỳ siêu đô thị nào, một hệ thống vận tải công cộng hiện hữu mới có thể giải quyết tình trạng tắc nghẽn giao thông.

TP.HCM cần phải gắn kết chỉnh trang đô thị với phát triển hệ thống vận tải công cộng, song song phát triển các tuyến tàu điện ngầm, xem xét cho phát triển các dự án nhà ở, trung tâm thương mại dọc các tuyến này với công suất vận tải rất lớn, không cần giới hạn độ cao cao mật độ xây dựng ở các trục này vì mật độ cao là một trong những điều kiện quan trọng cho sự thành công của vận tải công cộng.

Kinh nghiệm từ các nước như Hồng Kông, New York, Seoul, Singapore và Tokyo cho thấy đô thị nén và sự thành công của hệ thống vận tải công suất lớn mới có thể giải quyết tình trạng tắc nghẽn ở khu trung tâm.

Chỉ nên phát triển với mật độ cao ở lõi của thành phố trong phạm vi khoảng 600km2 như: Tokyo, Seoul, Singapore…

Do vậy, TP.HCM nên ưu tiên tập trung mật độ vào khu vực hiện hữu (494km2) và hạn chế việc mở rộng và phát triển nhảy cóc ở những vùng ven bằng giải pháp vành đai xanh sáng tạo.

Bài học từ Seoul là đáng học hỏi. Năm 2002, thị trưởng Seoul là Lee Myung-bak đã chọn trọng tâm là giao thông với hai dự án để đời là cải cách hệ thống xe buýt và cải tạo lại dòng suối Cheonggyecheon. Để triển khai kế hoạch này, đội đặc nhiệm đã được thành lập dựa vào giới trí thức và cộng đồng doanh nghiệp đã giải quyết những xung đột ở dự án này rất sáng tạo.

Đến nay, Seoul đã hình thành một thành phố rất phát triển về giao thông công cộng. Với dân số 10,4 triệu người, diện tích 605km2, số xe ô tô là gần 3 triệu, tỷ lệ diện tích đường là 13,6%, tàu điện ngầm gồm 9 tuyến (315km), 367 tuyến xe buýt (7.548 chiếc), 71.341 xe taxi. Với 31,5 triệu lượt đi/ngày, trong đó 28% đi xe buýt, 35% đi metro, 26% đi ô tô và 6% đi taxi.

TS. Huỳnh Thế Du cho biết thêm, quan điểm đi kèm với chính sách hạn chế mật độ và chiều cao ở các khu trung tâm TP.HCM và Hà Nội đang thắng thế so với quan điểm đô thị nén và hệ thống vận tải công cộng. Chính sách này đi cùng với sự phát triển manh mún với mật độ thấp rất có khả năng sẽ tạo ra nhiều điểm tắc nghẽn nhỏ sau đó lây lan ra diện rộng trong các đô thị lớn này.

Lan Anh

20:18 07/10/2016