Trong nỗ lực xoa dịu sự tức giận của dư luận trước bê bối do người bạn thân Choi Soon-sil gây ra, ngày 2-11, Tổng thống Hàn Quốc Park Geun-hye đã quyết định cải tổ nội các, thay thế vị trí Thủ tướng và Bộ trưởng Tài chính, Bộ trưởng An toàn và An ninh công cộng. Tuy nhiên, việc làm này lại vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của đảng đối lập.

Thư ký chính sách cấp cao của chính quyền cựu Tổng thống Roh Moo-hyun, ông Kim Byong-joon đã được bà Park Geun-hye chọn làm Thủ tướng mới thay thế đương kim Thủ tướng Hwang Kyo-ahn.

Người phát ngôn Tổng thống Hàn Quốc Jung Youn-kuk nói: “Nhà Xanh đã chỉ định ông Kim Byong-joon làm người đứng đầu nội các để giúp đất nước vượt qua những khó khăn hiện nay.

Theo tin từ tờ Yonhap, ông Kim Byong-joon hiện là giảng viên trường Đại học Kookmin ở thủ đô Seoul. Cùng được bổ nhiệm với ông Kim Byong-joon lần này còn có ông Yim Jong-young, người đứng đầu Ủy ban dịch vụ tài chính.

Ông Yim Jong-young sẽ trở thành Bộ trưởng Tài chính mới, kiêm nhiệm Phó Thủ tướng thay cho Bộ trưởng Tài chính đương nhiệm là ông Yoo Il-ho. Còn vị trí Bộ trưởng An toàn và An ninh công cộng thì thuộc về ông Park Seung-joo, Thứ trưởng Bộ Phụ nữ và Bình đẳng giới.

Đây là cuộc cải tổ thứ 2 được Tổng thống Park Geun-hye thực hiện kể từ sau vụ scandal liên quan đến bạn thân của bà là Choi Soon-sil.

Cách đây 2 ngày, bà Park Geun-hye cũng đã cải tổ một phần văn phòng Tổng thống, bổ nhiệm cựu công tố viên Choi Jai-kyeong giữ chức Thư ký cấp cao phụ trách vấn đề dân sự, người phát ngôn Quốc hội Bae Sung-rye làm Thư ký trưởng phụ trách các vấn đề công.

Han Quoc cai to noi cac de dep yen be boi - Anh 1

Những người biểu tình đeo mặt nạ Tổng thống Park Geun-hye và bà Choi Soon-sil. Ảnh: CNN

Giới quan sát nhận định, trong bối cảnh bị chỉ trích mạnh mẽ về việc để cho bạn thân Choi Soon-sil đọc các bài phát biểu cũng như biết trước về việc bổ nhiệm nhân sự trong chính quyền, việc cải tổ nội các là những nỗ lực của bà Park Geun-hye trong việc xoa dịu sự tức giận của dư luận, cũng như sớm giải quyết những khủng hoảng chính trị đang bùng phát.

Tuy nhiên, động thái này dường như chưa nhận được sự ủng hộ của nội bộ đảng cầm quyền Saenuri. Nhiều thành viên cấp cao trong đảng cho rằng, cuộc cải tổ nội các diễn ra sớm hơn dự kiến và những nhân vật này không đủ năng lực để thực hiện nhiệm vụ mới. Số khác thì cho rằng, việc bổ nhiệm này của Tổng thống cần phải được Quốc hội thông qua.

Trong khi đó, lãnh đạo đảng Dân chủ đối lập trong Quốc hội Hàn Quốc thì cho rằng đây chỉ là “hình thức nhằm che mắt người dân và khiến cho mọi người mất tập trung vào bê bối liên quan đến bà Choi Soons-sil”. Lãnh đạo nhóm nghị sĩ của đảng đối lập Nhân dân thì kêu gọi mở cuộc điều tra nhằm vào Tổng thống Park Geun-hye.

Trong một diễn biến khác, các công tố viên Hàn Quốc đã đề nghị tòa án ra lệnh bắt giữ chính thức đối với bà Choi Soon-sil. Trước đó, rạng sáng 31-10, bà này đã bị tạm giữ khẩn cấp sau nhiều giờ trả lời thẩm vấn xung quanh cáo buộc sử dụng mối quan hệ với Tổng thống Park Geun-hye để can thiệp vào các vấn đề quốc gia, tiếp cận thông tin tuyệt mật và kiếm lợi cho cá nhân từ các quỹ phi lợi nhuận.

Trả lời phỏng vấn của tờ Segye Ilbo, bà Choi Soon-sil cũng đã thừa nhận việc nhận các tài liệu của chính phủ do bà Park Geun-hye gửi. Đồng thời, người phụ nữ 60 tuổi này cũng đã xin lỗi người dân Hàn Quốc và kêu gọi mọi người tha thứ cho mình.

Các cuộc thăm dò dư luận gần đây đều cho thấy, người dân Hàn Quốc không còn ủng hộ Tổng thống Park Geun-hye. Cuối tháng 9, bà Park Geun-hye vẫn được 44,3% cử tri ủng hộ, nhưng tỷ lệ đó giảm thê thảm, chỉ còn 8,8% vào ngày 1-11.

Khi được hỏi liệu Tổng thống có nên từ chức, 67,3% cử tri đã trả lời đồng ý. Trong một cuộc thăm dò khác được báo Munhwa Ilbo tổ chức, 48,2% người tham gia cho biết bà Park Geun-hye nên rời khỏi văn phòng, 36,1% khẳng định đương kim Tổng thống nên từ chức và 12,1% cho rằng bà cần bị xét xử.

Đạo đức của Tổng thống bị nghi ngờ và cuộc khủng hoảng được tạo ra dường như cũng đang ảnh hưởng tiêu cực đến cựu Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Ban Ki-moon, người đang trở thành ứng cử viên tiềm năng của đảng cầm quyền Saenuri trong cuộc bầu cử Tổng thống Hàn Quốc 2017.

Choi Chang ryul, GS khoa học chính trị Đại học Yongin nhận định: “Khi người dân biết được mối quan hệ giữa bà Choi với bà Park và đảng Saenuri, sự ủng hộ dành cho ông Ban Ki-moon, một ứng viên của đảng cầm quyền sẽ bị tổn thất”.

Một cuộc khảo sát được Viện Khoa học Chính trị Hankyoreh và Hankook thực hiện từ ngày 25 đến 26-10 cho thấy, tỷ lệ ủng hộ Đảng Saenuri chỉ đạt 25,4%. Còn GS Han Sang hie thuộc Đại học Luật Konkuk thì phân tích: “Người dân muốn biết sự thật đằng sau vụ bê bối và để cho các nhà chính trị thực hiện hành động lấy lại niềm tin của công chúng. Vết thương này rất sâu. Nếu không chữa lành, Hàn Quốc không thể tìm thấy động lực cải thiện xã hội. Cách để khôi phục lòng tin, đơn giản là luật pháp: trừng phạt tất cả những người chịu trách nhiệm cho vụ bế bối này, bao gồm lãnh đạo đảng Saenuri”.

Một số nhà phân tích khác thì cho rằng, nếu vụ bê bối Choi Soon-sil kéo dài cho đến cuối năm, đảng cầm quyền Saenuri sẽ khó có cơ hội để giành thắng lợi trong bất kỳ một cuộc bầu cử nào. Điều này có nghĩa ông Ban Ki-moon cũng cần phải xem xét trở thành ứng viên thuộc Khu vực thứ 3.

Một ứng viên Khu vực thứ 3 là người hoạt động bên ngoài 2 đảng chính trị lớn nhất: Saenuri và đảng Dân chủ. Đảng Saenuri hiện được điều hành bởi những người trung thành với bà Park.

Phan Hiển