Núi rừng Tây Nguyên hùng vĩ đầy nắng và gió không chỉ hút bước chân du khách từ không gian văn hóa cồng chiêng, ché rượu cần bên bếp lửa hay những đồi hoa dã quỳ vàng rực rỡ trên những cung đường mùa này… mà còn bởi những nét văn hóa đặc sắc trong đời sống, sinh hoạt, nhất là ẩm thực với những món ăn vô cùng độc đáo và thú vị.

Goi la Tay Nguyen - Anh 1

Vào Tây Nguyên công tác, tôi đã có dịp được thưởng thức gà nướng Bản Đôn chấm muối sả, cá nướng lồ ô hay cơm lồ ô nếp than, cháo (ta bung) nấu thịt…Mỗi món ăn để lại một dư vị rất riêng, thơm ngon và vô cùng hấp dẫn.

Có lẽ thành công của những món ăn đó chính là sự tinh tế của những người đầu bếp khi pha trộn, tẩm ướp loại thịt, cá với những gia vị như ớt, tiêu, măng và lá rừng để chúng quện vào nhau, một chút cay cay, một vị đăng đắng lại thêm béo ngậy của thịt, ngọt thơm của cá…

Và món ăn hôm nay tôi muốn nhắc đến chính là món gỏi lá rừng. Nghe thì có vẻ lạ vì thường mọi người quen với tên gọi gỏi cá, gỏi thịt chứ gỏi lá thì gói với cái gì nhỉ? Đó chính là sự độc đáo của món ăn ở phố núi nằm nơi cực Bắc Tây Nguyên này.

Điều thú vị đầu tiên chính là gỏi lá được chọn từ hơn 40 loại lá khác nhau, nhiều loại rất quen thuộc nhưng cũng có những loại phải tìm kiếm từ núi rừng Tây Nguyên mới có như sâm đất, trâm thuyền đất, quế, sung... Cũng chính bởi sự độc đáo này mà chỉ có lên với núi rừng Tây Nguyên bạn mới có cơ hội được thưởng thức.

Sau khi nguyên liệu được bày ra, người lần đầu tiên được thưởng thức chắc chắn hoa mắt với các loại lá. Chủ nhà sẽ giới thiệu tên từng loại, tác dụng cũng như mùi vị của nó khi gói với thịt ba chỉ, tôm rang, cá suối…

Lần đầu chưa quen, tôi chỉ dám ăn những món lá quen thuộc như đinh lăng, quế, cải cay, lá lốt, thế nhưng chủ nhà bảo, đã vào đến Tây Nguyên mà chỉ ăn những loại lá mà ở vùng đất nào cũng có thì hơi lãng phí. Với lại, phải ăn những loại lá mới thì mới so sánh được mùi vị của nó như thế nào.

Thịt ba chỉ làm sạch, luộc chín, thái lát mỏng. Tôm bóc vỏ, rang vàng với gia vị, thêm chút tiêu rừng. Bì lợn cũng luộc chín nhừ, để nguội thái lát. Bột gạo nếp rang vàng, xay thành bột để ăn kèm. Sau khi nguyên liệu được chuẩn bị bày ra đĩa. Bạn sẽ chọn từng loại lá rừng phù hợp, có thể là mấy loại lá gói với tôm hay thịt, bì kèm theo một chút bột nếp rang để tạo vị thơm ngon. Ăn món này sẽ cảm nhận được nhiều hương vị, vừa có vị chan chát, ngòn ngọt, chua chua và vừa bùi béo ngậy của thịt, tôm.

Không như nước chấm của các món ăn ngoài Bắc làm từ nước mắm, thêm đường, tỏi, ớt, nước chấm để chấm món gỏi lá này được làm từ bỗng rượu, khử qua dầu ăn, lẫn cùng trứng vịt thành loại nước chấm sền sệt. Tiêu để nguyên cả hạt, muối hạt, ớt cay xanh, cùng hành, gia vị.

Món ăn này sẽ rất ngon và đúng vị hơn nếu uống thêm một chút rượu ngâm từ rễ cây đinh lăng. Tây Nguyên cũng là vùng đất nổi tiếng với nhiều loại rượu ngon. Cùng với những ché rượu cần tạo ra một không gian làm mọi người trở nên cởi mở, gần gũi nhau hơn thì loại rượu độc đáo của nhiều dân tộc trên dải đất Tây Nguyên, đó là rượu cây, thường được ngâm từ rễ đinh lăng.

Nếu một lần đến với mảnh đất Tây Nguyên, đừng quên thưởng thức những món ăn này, cũng đừng quên mua một vài lít rượu đinh lăng về làm quà.

Thanh Thủy

Từ khóa

gỏi lá tây nguyên