Mỗi lần gặp anh Phạm Hồng Phương (Giám đốc Ban Quản lý Dự án NMTĐ Sơn La – Lai Châu) tổng chỉ huy trên công trường thủy điện Lai Châu, tôi đều có nguyện vọng viết về cá nhân anh – một con người tiêu biểu của ngành thủy điện Việt Nam nhưng nguyện vọng của tôi đều không thành công bởi anh nói những đóng góp của mình chưa là gì so với những bậc tiền bối đi trước. Sau nhiều lần thuyết phục, mãi tới đầu tháng 9/2016 vừa qua, khi công trình thủy điện Lai Châu đã hạ thành công rotor tổ máy số 3- anh mới dành chút thời gian ít ỏi để tâm sự về mình.

“Ăn núi ngủ rừng”

Phạm Hồng Phương sinh ngày 19/8/1969 tại Hải Dương. Sau khi tốt nghiệp Đại học Bách khoa Hà Nội, anh Phương được nhận vào làm việc tại Ban Chuẩn bị đầu tư của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). Sau do yêu cầu sắp xếp của tổ chức chuyển thành Ban Quản lý Dự án Thủy điện Sơn La.

Anh Phương nhớ lại: Năm 2003, khi con trai anh chưa đầy 6 tháng tuổi, anh nhận quyết định của lãnh đạo lên công trình Thủy điện Sơn La. Không chần chừ, anh xách ba lô lên đường và đi. Trước khi đi anh hứa với vợ lên công trường vài ba năm rồi sẽ lại về với gia đình.

Giam doc Ban quan ly du an NMTD Son La - Lai Chau Pham Hong Phuong: Nhu canh chim khong moi… - Anh 1

Anh Phạm Hồng Phương (đội mũ màu hồng) giới thiệu với Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng về công trình thủy điện Lai Châu (tháng 7/2016).

Anh tham gia Ban quản lý dự án từ ngày đầu là một cán bộ kỹ thuật, đến Tổ trưởng, Phó phòng Kỹ thuật. Sau đó, do yêu cầu công việc cũng như sự phân công của cấp trên, anh lần lượt kinh qua các vị trí Phó phòng Kinh tế, Phó phòng Vật tư thiết bị rồi Phó giám đốc cơ sở tro bay (nguyên liệu chính để thực hiện đổ bê tông đầm lăn phục vụ công trình thủy điện Sơn La và trở thành một trong những yếu tố quan trọng giúp công trình về đích sớm 3 năm so với kế hoạch); Trưởng phòng Kế hoạch rồi Phó Giám đốc Ban và Giám đốc Ban.

Cũng bởi đã được tôi rèn, trưởng thành từ thực tế nên Phạm Hồng Phương hiểu hơn ai hết những khó khăn, vất vả mà người “lính thủy điện” sẽ phải đối diện, vượt qua nếu muốn hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đó trước hết là các dự án thủy điện hầu hết nằm ở nơi thâm sơn cùng cốc, núi thẳm rừng sâu, đi xây dựng thủy điện là đi khai phá một vùng đất mới. Tuy nhiên, cái nghiệp thủy điện cũng cho người ta cái sự tự hào. Và với anh, đó trước hết là sự khẳng định thành công trong cái nghiệp của mình. Sau đó là sự khẳng định mình đã huy động được sức mạnh tập thể để cùng nhau chung lưng góp sức giải quyết khó khăn, thách thức đi đến thành công của công trình thủy điện Sơn La khi về đích trước so với Nghị quyết của Quốc hội là 3 năm và tiết kiệm chi phí cho Nhà nước hàng nghìn tỷ đồng.

Lỗi hẹn với vợ, trọn vẹn với công trình

Sau khi hoàn thành công trình thủy điện lớn nhất Đông Nam Á, năm 2010, EVN đã quyết định triển khai thi công xây dựng NMTĐ Lai Châu. Một trong những vấn đề đầu tiên được lãnh đạo EVN đưa ra là phải có một cán bộ quản lý làm tổng chỉ huy trực tiếp trên công trường. Lúc này anh Phương có 2 lựa chọn, một là về Hà Nội làm ở một ban chuyên môn của EVN. Hai là lên Lai Châu để triển khai Dự án. Không chần chừ, anh chọn con đường khó khăn, thử thách hơn là lên công trình thủy điện Lai Châu.

Nhớ lại những ngày đầu có mặt trên công trình xây dựng thủy điện Lai Châu, anh Phương tâm sự: Bước lên vùng đất Nậm Nhùn, Lai Châu làm thủy điện là vô cùng khó khăn, khắc nghiệt. Sóng điện thoại không có, đường sá đi lại khó khăn khi phải mất hơn 3 tiếng đồng hồ mới có thể đi từ thị xã Mường Lay vào tới công trường. Anh Phương cho biết, khi lên công trường lãnh đạo Tập đoàn đã sắp xếp cho anh ở thị xã Mường Lay và hàng ngày đi vào công trình làm việc. Nhưng vì đường xá cách trở, đi lại khó khăn, nếu ở ngoài Mường Lay sẽ không có nhiều thời gian để làm việc. Vậy nên anh quyết định ở công trường cùng với anh em. Thời gian đầu, lán trại thì cũng chỉ là nhà tạm, rất chật chội. Ngủ thì chỉ có mấy chiếc giường tầng xếp san sát, không lối đi với khoảng 30 người. Còn 1 phòng to thì để ngồi họp. Phải 8 tháng sau, với sự nỗ lực của cả tập thể, công trường mới bắt đầu có lán, có trại.

Giam doc Ban quan ly du an NMTD Son La - Lai Chau Pham Hong Phuong: Nhu canh chim khong moi… - Anh 2

“Khó khăn, thiếu thốn về vật chất đã đành, nhưng cái khổ lớn nhất mà người làm thủy điện phải đối diện lại là cuộc sống xa gia đình, xa vợ con. Nhiều người vì nhiệm vụ đã phải bám trụ tại công trường nhiều tháng trời. Vợ ốm, con đau có khi cũng không thể về, chỉ biết gọi điện thoại hỏi thăm được mấy câu rồi thôi. Việc lớn, việc nhỏ vì thế đều phó mặc cho người vợ ở nhà. Mình làm lãnh đạo vì thế càng phải gương mẫu, càng phải đi đầu để động viên, khích lệ anh em” – anh Phương nói.

Bởi suy nghĩ như vậy nên người ta thấy, vào những đợt cao điểm, Phạm Hồng Phương “ăn dầm ở dề” mấy tháng trời trên công trình. Bất kể ngày nắng hay ngày mưa anh đều có mặt ở những điểm “nóng” nhất để trực tiếp làm việc với các nhà thầu, đơn vị thi công tháo gỡ vướng mắc khó khăn, đẩy nhanh tiến độ của dự án. Rồi có những khi, người ta còn thấy anh trắng đêm trên công trường, thức cùng anh em để kiểm tra, giám sát các hạng mục thi công.

Đến nay, sau hơn 5 năm thi công, từ khi được giao tổng chỉ huy trên công trường Thủy điện Lai Châu, anh chưa một lần lỗi hẹn với lãnh đạo Chính phủ, bộ ngành và EVN khi đưa ra các cam kết về tiến độ công trình như phát điện tổ máy 1, tổ máy 2, hạ thành công rotor tổ máy 3 và tháng 11 này sẽ phát điện tổ máy 3 – tổ máy cuối cùng và toàn bộ công trình sẽ hoàn thành vào tháng 12/2016, vượt trước tiến độ 1 năm so với kế hoạch đề ra.

Nhưng với anh Phương có một lời hứa mà anh không thực hiện được đó là lời hứa với vợ – cũng là người đồng nghiệp của anh khi con trai anh chưa đầy 6 tháng tuổi anh hứa đi vài ba năm rồi về với vợ với con. Vậy mà anh đi liền một mạch đến khi con trai anh 13 tuổi anh mới có điều kiện được gần gũi với gia đình nhiều hơn.

Anh Phương cho biết thêm: Sau khi hoàn thành công trình thủy điện Lai Châu, Tập đoàn Điện lực Việt Nam tiếp tục tin tưởng giao cho Ban thực hiện dự án NMTĐ Hòa Bình mở rộng. Và như vậy tôi sẽ tiếp tục thực hiện nhiệm vụ của mình để đi xây dựng công trình điện. Lời hứa này của tôi với vợ có lẽ sẽ tiếp tục kéo dài.

Xuân Tiến