Các nguyên nhân và giải pháp để khắc phục tình trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội hiện đang là vấn đề được rất nhiều người quan tâm.

Giai phap nao han che tinh trang o nhiem khong khi tai Ha Noi? - Anh 1

Ảnh minh họa

Nguyên nhân nào gây suy giảm chất lượng không khí tại Hà Nội?

Theo "Báo cáo hiện trạng môi trường quốc gia giai đoạn 2011 - 2015" do Bộ Tài nguyên và Môi trường công bố ngày 29/9 vừa qua: "Các đô thị lớn như Hà Nội hay đô thị có hoạt động công nghiệp mạnh như Việt Trì (Phú Thọ), ô nhiễm bụi có xu hướng duy trì ở ngưỡng cao, đặc biệt là các khu vực gần đường giao thông" và "Ô nhiễm và sự cố môi trường tiếp tục gia tăng, đa dạng sinh học tiếp tục suy giảm".

Những nguyên nhân nào khiến chất lượng không khí tại Hà Nội lại có chiều hướng suy giảm trong những năm gần đây bất chấp nhiều nỗ lực từ các cơ quan chức năng?

Trả lời câu hỏi trên, GS-TS Hoàng Xuân Cơ, Khoa Môi trường, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên đã chỉ ra 4 nhóm nguyên nhân chính tác động đến chất lượng không khí gồm: Hoạt động sản xuất công nghiệp; hoạt động giao thông vận tải; hoạt động xây dựng và hoạt động sống của con người.

Giai phap nao han che tinh trang o nhiem khong khi tai Ha Noi? - Anh 2

Sự phát triển quá nhanh của các phương tiện như ô tô và xe máy được xem là nguyên nhân chính gây suy giảm chất lượng không khí tại Hà Nội thời gian qua

Từ lâu Nhà nước và TP. Hà Nội đã có chính sách không cho phép các nhà máy có khả năng gây ô nhiễm lớn (nhiệt điện, xi măng, giấy, thép,…) hoạt động, các nhà máy gây ô nhiễm ở mức nghiêm trọng đã phải di dời. Vì vậy, nguồn phát thải công nghiệp đã được hạn chế. Tương tự, các công trình xây dựng nhỏ, các xe chở vật liệu xây dựng cũng dần dần giảm. Cùng với đó, hoạt động đun nấu đã sử dụng nhiều khí tự nhiên, điện thay cho than tổ ong, củi, rơm rạ… nên cũng giảm phát thải chất độc ra khí quyển.

Mấy năm gần đây việc đốt rơm rạ ngoài đồng ở các huyện ngoại thành cũng ảnh hưởng đến chất lượng không khí. Một số cơ sở sản xuất nhỏ, làng nghề cũng là nguồn phát thải chất ô nhiễm không khí. Tuy nhiên phát thải này chỉ có tính thời vụ, địa phương nên cũng không phải là nguyên nhân chính của ô nhiễm không khí khu vực đô thị.

Trong khi đó, hoạt động giao thông với lượng xe máy, ô tô ngày một nhiều, tập trung hoạt động trong khu đô thị với mật độ cao, chất lượng phương tiện chưa được kiểm soát tốt được coi là nguyên nhân chính làm suy giảm chất lượng không khí (CLKK) Hà Nội.

Ngoài phương tiện của các doanh nghiệp giao thông vận tải (xe khách, tắc xi, xe bus,…) thì xe máy, ô tô cá nhân cũng đóng góp lượng phát thải rất lớn.

Vì vậy theo ông Cơ, phần nào đó có thể coi người Hà Nội vừa là "nạn nhân" vừa là "thủ phạm" gây nên tình trạng suy giảm CLKK hiện nay.

Hà Nội hạn chế ô nhiễm không khí bằng cách nào?

Trước những thực tại nêu trên, GS-TS Hoàng Xuân Cơ đã đưa ra một loạt các giải pháp để hạn chế tình trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội.

Đầu tiên ông Cơ nhấn mạnh Hà Nội phải tiếp tục duy trì chính sách hạn chế xây dựng các nhà máy công nghiệp phát thải lớn ở khu vực thành phố Hà Nội. Ngoài ra, thành phố cũng cần từng bước bố trí không gian đô thị, tránh tập trung dân với mật độ quá cao như hiện nay ở một số khu vực. Việc xây dựng các khu đô thị vệ tinh cũng góp phần giảm mức độ tập trung dân cho vùng đô thị lõi song nếu không giải quyết tốt việc cung cấp dịch vụ thì hiệu quả sẽ không cao.

Giai phap nao han che tinh trang o nhiem khong khi tai Ha Noi? - Anh 3

Việc giảm tải mật độ dân cư cao ở một khu vực nhất định được xem là một giải pháp hạn chế thải tình trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội

Bên cạnh đó, Hà Nội cần nâng cấp hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt là giao thông là yếu tố quan trọng để giảm thải và giảm tác động có hại của khí thải. Cùng với đó việc nâng cao chất lượng phương tiện giao thông cũng là một giải pháp được ông Cơ đưa ra.

Ngoài ra, giải pháp không thể thiếu cho việc giảm thiểu tình trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội chính là việc nâng cao ý thức của từng cá nhân về sử dụng phương tiện giao thông theo phương châm hợp lý, tiết kiệm.