Sau hơn 3 năm triển khai Kết luận số 56-KL/TW của Bộ Chính trị và gần 1 năm thực hiện Chỉ thị số 19/CT-TTg ngày 24/7/2015 của Thủ tướng Chính phủ, khu vực kinh tế tập thể, mà nòng cốt là hợp tác xã đã có những chuyển biến rõ rệt cả về số lượng lẫn chất lượng, góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ an ninh tổ quốc.

Nhiều chuyển biến tích cực

Trong thời gian qua, các bộ, ngành và các địa phương đã có nhiều nỗ lực nghiên cứu, ban hành một số cơ chế, chính sách cụ thể nhằm tạo điều kiện thuận lợi để hợp tác xã (HTX) phát triển; nhiều mô hình HTX mới đã hình thành, hoạt động có hiệu quả, góp phần tích cực vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xóa đói, giảm nghèo, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.

Với vai trò quan trọng đó, lĩnh vực kinh tế hợp tác mà nòng cốt là HTX đã được Đảng và Nhà nước, các cơ quan ban ngành liên quan đặc biệt quan tâm. Tuy nhiên, việc triển khai thi hành Luật HTX còn gặp nhiều khó khăn, lúng túng, tiến độ tổ chức lại HTX theo Luật HTX còn rất chậm. Một trong những nguyên nhân chính là do việc tổ chức triển khai thực hiện chưa thực sự tích cực; còn nhiều văn bản hướng dẫn dưới luật chậm được ban hành; công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về HTX tới các cấp, các ngành, địa phương còn hạn chế; tổ chức quản lý nhà nước về HTX còn nhiều bất cập, chưa theo kịp với nhu cầu đổi mới...

Dong luc moi de phat trien kinh te tap the - Anh 1

Chỉ thị số 19/CT-TTg đã tạo thêm nhiều động lực mới phát triển kinh tế tập thể.

Nhằm đẩy mạnh việc triển khai thi hành Luật HTX năm 2012, ngày 24/7/2015, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 19/CT-TTg, mục đích đẩy mạnh việc triển khai thi hành Luật HTX trong ngành, trong các HTX, thành viên HTX, góp phần bảo đảm Luật HTX năm 2012 được triển khai một cách hiệu quả, thực sự phát huy hiệu lực trong thực tiễn; nhân rộng các HTX điển hình tiên tiến; khảo sát, hoàn thiện, nhân rộng mô hình HTX kiểu mới, hoạt động hiệu quả; xúc tiến thương mại cho các HTX, liên hiệp HTX; phấn đấu đến hết ngày 30/6/2016, có ít nhất 90% HTX hiện có được chuyển đổi, đăng ký lại theo Luật định.

Triển khai Chỉ thị 19/CT-TTg, ngày 15/10/2015, Liên minh HTX Việt Nam đã triển khai chương trình hành động “Thực hiện Chỉ thị 19/CT-TTg, ngày 24/7/2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc đẩy mạnh triển khai thi hành Luật HTX”; phối hợp với các tổ chức thành viên như: Trung ương hội nông dân Việt Nam, Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam… về triển khai tuyên truyền thực hiện Chỉ Thị 19/CT-TTg và trang bị nhận thức sâu sắc, đầy đủ cho các hội – đoàn thể và người dân về HTX kiểu mới trong lĩnh vực nông nghiệp. Đến nay, chương trình hành động đã lan tỏa và nhiều mô hình HTX sản xuất kinh doanh đã gặt hái nhiều thành quả sau những nỗ lực không ngừng. Điển hình tại một số tỉnh như: Hòa Bình, Vĩnh Phúc, Cần Thơ, Bình Thuận…

Nhân lên những kết quả…

Những kết quả trên đã cho thấy rõ tầm quan trọng của việc đẩy mạnh tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là đẩy mạnh việc đưa Luật HTX năm 2012 vào cuộc sống.

Tuy nhiên, theo báo cáo sơ kết 3 năm của Ban Kinh tế Trung ương về thực hiện Kết luận 56-KL/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết Trung ương 5, Khóa IX về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể cho thấy, vẫn còn tồn tại một số vấn đề cần sớm giải quyết như: Quản lý nhà nước về kinh tế hợp tác, HTX còn manh mún, phân tán, tách rời từ trung ương đến địa phương. Công tác tham mưu được giao cho các sở, ngành còn thiếu sự thống nhất, do đó chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý nhà nước về kinh tế tập thể.

Các cơ quan chức năng cũng chưa cụ thể hóa nghị quyết, chính sách của Đảng, Nhà nước, nhiệm vụ của mình; thiếu phối hợp tuyên truyền, triển khai cụ thể theo hệ thống để xây dựng HTX kiểu mới. Cho đến nay, còn một số bộ, ngành chưa tham mưu Chính phủ để ban hành cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế hợp tác, nòng cốt là HTX hoặc các văn bản chỉ đạo hướng dẫn thực hiện, mặc dù đã hơn 3 năm thực hiện Luật HTX năm 2012. Hiện, còn 41/63 tỉnh ủy, thành ủy, UBND tỉnh, thành phố chưa ban hành Nghị quyết, Chỉ thị triển khai Kết luận số 56-KL/TW; 20 tỉnh chưa có Quỹ hỗ trợ phát triển HTX…

Nhằm khắc phục những tồn tại trên, nhân lên kết quả đã đạt được, Ủy ban Mặt Trận Tổ quốc Việt Nam đề xuất thời gian tới cần tiếp tục tập trung thực hiện Kết luận số 56-KL/TW của Bộ Chính trị và Chỉ thị 19/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, đặc biệt là tăng cường phối hợp, chỉ đạo các đoàn thể tổ chức thực hiện, tiếp tục tuyên truyền vận động các đoàn viên, hội viên tự giác, tích cực tham gia phong trào khởi nghiệp xây dựng tổ hợp tác, HTX kiểu mới gắn với chuỗi giá trị hàng hóa quy mô lớn phát triển bền vững…

Tuấn Minh